Opinie

    • Maarten Schinkel

Een eindejaarsrally? Je kunt er altijd op hopen

None

Hij mag wel opschieten, die eindejaarsrally op de beurzen van 2018. Tot nu toe hebben beleggers weinig gemerkt van de beurswijsheid dat de koersen in december extra hard zouden stijgen. Beleggers zouden daarmee een voorschot nemen op januari. In die nieuwe maand zouden veel investeerders, die hun boeken in de loop van december sloten, staan te trappelen om de markt weer in te springen. De eindejaarsrally speelt daarmee in op dit ‘januari-effect’.

Dat wordt nog haastwerk. Woensdagmiddag stond de AEX-index, waar veel Nederlandse beleggers zich aan blijven spiegelen, ruim 3 procent onder het slot van november. Veel tijd voor de rally is er niet meer: er zijn nog maar iets meer dan twee weken te gaan, waarvan er ook nog drie handelsdagen wegvallen door de feestdagen.

Maar eerst de vraag: bestaat het verschijnsel ‘eindejaarsrally’ wel? Het eenvoudige antwoord is: ja. In de laatste dertig jaar steeg de AEX-index gemiddeld 2,6 procent in de laatste maand van het jaar. Daarmee is december, wat de AEX betreft, statistisch de beste maand geweest om in te beleggen, gevolgd door april (2,2 procent) en juli (1,6 procent). Opmerkelijk is dat het ‘januari-effect’ op het Damrak dan weer niet merkbaar is: met een gemiddelde koersstijging van 0,4 procent is die maand juist ondermaats. De ergste maand is overigens september (-2,1 procent).

Niemand kan voorzien of er nog een aller- allerlaatst eindejaarsrally’tje komt. Dat is onweetbaar, zelfs nu, hoewel de kans erg klein geworden is. Er is een kleine aanwijzing: de voorgaande elf maanden. Slechts zeven van de dertig keer vond er in december een stijging plaats, terwijl de index daarvoor was gedaald, of was er een daling na een stijging in de voorgaande elf maanden. Voor de rest doet december wat de rest van het jaar deed.

Zo resteert de common sense: ook in december weerspiegelt de beurs toch vooral het algemene beleggingsklimaat. En dat is op dit moment niet al te best. Want zelden ging de wereldeconomie, en gingen de beurzen, zo onzeker het nieuwe jaar in.

Wereldwijd lijden de aandelenbeurzen op dit moment onder zo veel onzekerheden dat een grote belegger onlangs desgevraagd refereerde aan een ‘dood door duizend sneden’, een gruwelijke Chinese executiemethode die overigens in 1905 werd afgeschaft. Een paar onzekerheden kunnen de markten nog wel aan. Maar tel eens op: de Amerikaanse handelsoorlog, de juridische problemen van president Trump. De Italiaanse begrotingsstrijd, die oplaait nu de Franse president Macron toegaf aan de eisen van de straat in Parijs.

Het monetaire beleid, vooral in de Verenigde Staten, waar Fed-chef Jerome Powell volgend jaar al dan niet doorgaat met renteverhogingen. De houdbaarheid van schulden die nu al weer hoger zijn dan voor de Lehman-crisis. De cliffhanger van de Brexit. En misschien het belangrijkst: de economische conjunctuur, die op een keerpunt staat en kan afdalen naar óf een tijdelijke groeivertraging óf een daadwerkelijke recessie. De VIX-index (en in Europa de Vstoxx) die de ‘angst’ onder beleggers meet, staat al maanden op alarm.

Maar hunkeren mag altijd. Bijvoorbeeld naar de Moeder Aller Eindejaarsrally’s, die in 1999 voorkwam: plus 11,5 procent in december. Maar dat was dan ook op het hoogtepunt van de dotcom-hausse. KPN, de lieveling van de internetspeculanten, ging die maand ruim 75 procent omhoog tot 96,90 euro. Gisteren sloot dat aandeel, negentien jaar later, overigens onder de 2,70 euro. Een passende waarschuwing tegen een al te blind optimisme.

Maarten Schinkel schrijft over economie en financiële markten.
    • Maarten Schinkel