Nog vijfduizend Groningers dagen NAM voor de rechter

De inwoners eisen een compensatie voor opgelopen immateriële- en vermogensschade. In een eerdere vergelijkbare zaak gaf de rechter de gedupeerden gelijk.

Een gaswinningslocatie van de NAM in het Groningse Zuidbroek.
Een gaswinningslocatie van de NAM in het Groningse Zuidbroek. Foto Kees van de Veen

Ruim vijfduizend inwoners van het aardbevingsgebied in Groningen dagvaarden de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de schade die zij hebben opgelopen door de gaswinning. Dat meldt het advocatenkantoor dat de eisers bijstaat dinsdag. In een eerdere vergelijkbare zaak gaf de rechter de eisers gelijk.

Het gaat om immateriële schade en vermogensschade, zoals betaalde huur en hypotheekrente. De ruim vijfduizend gedupeerden eisen een aansprakelijkheidsverklaring van de NAM – een joint venture van olie- en gasbedrijven Shell en ExxonMobil. De dagvaarding beslaat volgens het advocatenkantoor ruim 20.000 pagina’s.

‘Unieke zaak’

Volgens de advocaat van de eisers, Pieter Huitema, hebben de aardbevingen een grote impact op de levens van de eisers: “Het gaat om angsten, zorgen en gevoelens van onveiligheid”. Ook moeten de gedupeerden vaak tijdelijk ergens anders wonen, krijgen ze regelmatig aannemers en schade-experts over de vloer en wordt hun woongenot geschaad. Daarvoor willen de eisers gecompenseerd worden. “Het is een unieke zaak, omdat er geen vergelijkingsmateriaal is”, zegt Huitema.

De advocaat uit Groningen wil namelijk via de rechter afdwingen dat er een vergoedingssysteem komt, waarin het leed van alle inwoners in verschillende categorieën wordt onderverdeeld. Ernstige gevallen zouden dan meer gecompenseerd worden dan minder getroffen gedupeerden. Of dat systeem er komt, is afhankelijk van de uitspraak van de rechtbank in Assen. “Deze zaak kan nog jaren duren”, zegt Huitema. Al is er volgens hem een alternatief: “Het zou mooi zijn als de NAM met ons gaat praten over een vergoedingssysteem en niet jarenlang gaat doorprocederen en traineren.”

Geen ‘gewone hinder’

Anderhalf jaar geleden kregen 120 gedupeerden in een vergelijkbare zaak gelijk. Op 1 maart 2017 bepaalde de rechtbank in Assen dat de NAM smartengeld moet betalen voor aangetast woongenot en psychisch leed. Volgens de rechter konden de aardbevingen, veroorzaakt door gasbevingen, niet worden afgedaan als “gewone hinder”. Het leidde tot een inbreuk op de persoonlijke levenssfeer van de gedupeerden, motiveerde de rechter zijn uitspraak.

In de komende weken volgen de individuele rechtszaken van de 120 bewoners tegen de NAM. Dan buigt een rechter zich over de exacte bedragen die de NAM voor de immateriële schade moet betalen. Door in de nieuwe zaak met 5.000 bewoners een vergoedingssysteem te vragen, wil Huitema voorkomen dat de bewoners twee keer naar de rechter moeten: eerst om gelijk te krijgen dat de NAM verantwoordelijk is voor de immateriële schade en daarna om tot een schadebedrag te komen.

Lees ook: Groningers met bevingschade hebben vaker psychische klachten
    • Mark Middel