In Utrecht is de Dom-hoogte niet langer heilig

Woningmarkt Net als andere grote steden heeft nu ook Utrecht plannen aangekondigd voor woontorens – zelfs hoger dan de Dom.

Artist's impression Gemeente Utrecht
Artist's impression Gemeente Utrecht

Als het aan de gemeente ligt, is de Domtoren in 2023 niet langer het hoogste gebouw van Utrecht. Dan moet de bouw worden voltooid van een woontoren van 140 meter hoog – 28 meter langer dan de Dom. Het stadsbestuur presenteerde maandag de plannen voor het project ‘MARK’.

Het project moet verschijnen in de wijk Leidsche Rijn, naast de A2. Op dezelfde locatie wilde de gemeente tot acht jaar geleden de omstreden Belle van Zuylentoren neerzetten, met een recordhoogte van 262 meter. Dat plan werd in 2010 afgeblazen vanwege de economische crisis, tot opluchting van vele stadsbewoners die hechtten aan de stelregel dat er in Utrecht niet hoger werd gebouwd dan de Dom.

„Ik kom zelf uit Utrecht, dus ik snap het sentiment”, zegt verantwoordelijk wethouder Klaas Verschuure (D66). Toch gaat er nu hoger gebouwd worden. Verschuure: „We hebben vooraf in overleg met bewoners een hoogbouwvisie opgesteld, waarin is opgenomen dat dit een acceptabele hoogte is. De Dom is iconisch. Als we dan hoger bouwen, dan moet het écht wel iets bijzonders zijn. In mijn ogen is dat gelukt.”

Het ontwerp van bouwconsortium KEES bestaat uit drie woontorens van 140, 100 en 80 meter hoog, afgewisseld met laagbouw. Er komen ongeveer 1.125 koop- en huurappartementen, waarvan 60 procent sociale huur-, middenhuur- en zorgwoningen. Ook moeten er in het gebied onder meer een stadsbos, een restaurant en verschillende sportfaciliteiten verschijnen.

Steeds meer hoogbouw

De plannen van de gemeente Utrecht passen in de trend dat steeds meer grote steden kiezen voor hoogbouw. In Rotterdam, de enige Nederlandse stad die al flink wat hoogbouw kent, begon in oktober de bouw van de Zalmhaventoren, dat met 215 meter het hoogste gebouw van Nederland wordt. Diezelfde maand maakte Den Haag bekend in 2020 te beginnen met de bouw van een aantal woontorens, die maximaal 150 meter hoog moeten worden. En Amsterdam stemde vorige maand in met de bouw van woontorens van maximaal 125 meter hoog in de nieuwe wijk Sluisbuurt.

Hoogbouw is ‘hot’, signaleert Peter Boelhouwer, hoogleraar Woningmarkt aan de TU Delft. „Ik denk dat er twee redenen zijn waarom steden voor hoogbouw kiezen: ze willen geconcentreerder bouwen of een landmark voor het aangezicht van de stad neerzetten.” Maar gegarandeerd succes biedt hoogbouw niet, zegt hij ook. „Het is duur, en in het verleden was er weinig vraag naar. Dus we moeten nog zien of het een succes wordt.”

Lees ook het opiniestuk van Friso de Zeeuw, emeritus hoogleraar gebiedsontwikkeling: Vooral nadelen bij hoogbouw

Wethouder Verschuure kent geen twijfel. „De ruimte is schaars, we willen ons groen behouden en door naast een verkeersknooppunt te bouwen besparen we op de aanleg voor infrastructuur. De tijd voor hoogbouw is daar.”