Pompeo stelt Rusland ultimatum over raketten

Kernwapenverdrag

De NAVO beschuldigt Rusland van schending van het INF-verdrag en stelt een ultimatum. De Russen zijn niet onder de indruk.

Rusland krijgt nog zestig dagen om zich te houden aan de afspraken over wapenbeheersing volgens het INF-verdrag. „Zo niet, dan komen de Verenigde Staten de INF-verplichtingen niet meer na”, zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo. Eerder dreigde president Donald Trump al het verdrag te zullen opzeggen.

De ministers van Buitenlandse Zaken van de NAVO-landen, onder wie Stef Blok, oordeelden dinsdag dat Rusland het INF-verdrag over middellangeafstandswapens heeft geschonden. De VS en Rusland tekenden dit verdrag in 1987.

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken is niet onder de indruk van het ultimatum. De Amerikaanse ambassade heeft de waarschuwing dinsdag formeel overgebracht aan het Kremlin, zei een woordvoerder van het ministerie woensdagochtend in Moskou. „Daarin [staan] wederom ongefundeerde beschuldigingen, slechts gebaseerd op vermoedens. Rusland heeft nog geen bewijzen gezien.”

De NAVO beschouwt het Russische raketwapensysteem 9M729 als een „bedreiging van de Euro-Atlantische veiligheid.” De NAVO verklaarde „te blijven ijveren voor wapenbeheersing. Het is nu aan Rusland het INF-verdrag in leven te houden”.

Tijdens een afsluitende persconferentie voegde Pompeo daar dinsdag het ultimatum van zestig dagen aan toe. Hij zei „weinig intenties” te zien aan Russische zijde om de INF-afspraken alsnog te respecteren.

‘Verdere Russische expansie’

Ook bogen de ministers van de NAVO-landen zich over het conflict over de door Oekraïne en Rusland gedeelde Zee van Azov. „Rusland moet stoppen met het schenden van de afspraken over de zee”, zei NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg. Hij waarschuwt voor verdere Russische expansie in de regio rond ‘Azov’ en de Zwarte Zee. Ruslands recente agressie tegen Oekraïense militaire schepen bewijst volgens Stoltenberg dat Rusland „grenzen en afspraken niet respecteert”.

Sinds de Russische annexatie van de Oekraïense Krim in 2014 steunt de NAVO Oekraïne met militaire trainingen en hervorming van de krijgsmacht. Omdat Oekraïne slechts NAVO-partnerland is en geen lid – waardoor een aanval op Oekraïne niet gezien wordt als een aanval op alle NAVO-landen (artikel 5) – kan de NAVO in een oorlogssituatie slechts politieke steun bieden.

Toch vindt ook minister Blok (VVD) dat „een krachtig signaal” belangrijk is. „De NAVO moet Moskou duidelijk maken wat de rode lijn is. Want de NAVO is een kracht waar Rusland rekening mee houdt.”

De veiligheid van Oekraïne vindt Blok ook in het belang van Nederland. „Zie de vreselijke ramp met de MH17. De onveiligheid in Oekraïne kostte Nederlandse levens. Daarom moeten we Oekraïne steunen.”

Blok wil allereerst de-escalatie van het conflict tussen Rusland en Oekraïne. „Onderhandelen blijft de koninklijke weg.” Tegelijk waarschuwt hij voor de nabijheid van het conflict. „Het gebeurt aan Europa’s grens, daarom raakt het ons direct.”

De Zwarte Zee wordt strategisch steeds belangrijker, vindt Stoltenberg. „De NAVO versterkt daarom haar militaire aanwezigheid daar.” Hij doelde onder ander op investeringen in een NAVO-brigade in Roemenië.

    • Tijn Sadée