Pompeo stelt Rusland ultimatum over rakettenverdrag INF

De NAVO deelt de conclusie van de VS dat de Russen het INF-wapenbeheersingsverdrag hebben geschonden. Niets wijst erop dat Rusland bereid is alsnog concessies te doen.

Secretaris-generaal Jens Stoltenberg van de NAVO en verscheidene ministers van Buitenlandse Zaken bij de bijeenkomst in Brussel. Foto Yves Herman/Reuters

Rusland krijgt nog zestig dagen om zich te houden aan de afspraken over wapenbeheersing volgens het INF-verdrag. „Zo niet, dan komen de Verenigde Staten de INF-verplichtingen niet meer na”, zei de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo dinsdag op het NAVO-hoofdkwartier in Brussel.

De ministers van Buitenlandse Zaken van de NAVO-landen, onder wie Stef Blok, oordeelden dinsdag dat Rusland het nucleaire wapenbeheersingsverdrag INF – Intermediate-Range Nuclear Forces - had geschonden. De VS en Rusland tekenden dit verdrag in 1987.

Nieuw Russisch raketsysteem

Het nieuwe Russische raketwapensysteem 9M729 beschouwen de NAVO-bondgenoten als een „bedreiging van de Euro-Atlantische veiligheid.” Eerder dreigde de Amerikaanse president Trump met het opzeggen van het INF-verdrag.

Niettemin tekende de Amerikaanse minister Mike Pompeo op de NAVO-raad een gezamenlijke verklaring om als NAVO „te blijven ijveren voor wapenbeheersing. Het is nu aan Rusland om het INF-verdrag in leven te houden.”

Maar tijdens een afsluitende persconferentie voegde Pompeo daar het ultimatum van 60 dagen aan toe. Hij zei „weinig intenties” te zien aan Russische zijde om de INF-afspraken alsnog te respecteren.

‘Verdere Russische expansie’

Ook bogen de ministers zich over het conflict in de door Oekraïne en Rusland gedeelde Zee van Azov. „Rusland moet stoppen met het schenden van de afspraken over de zee”, zei NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg. Hij waarschuwt voor verdere Russische expansie in de regio rond ‘Azov’ en de Zwarte Zee. Ruslands recente agressie tegen Oekraïense militaire schepen bewijst volgens Stoltenberg dat Rusland „grenzen en afspraken niet respecteert.”

Sinds de illegale annexatie van de Oekraïense Krim in 2014 steunt de NAVO Oekraïne met militaire trainingen en hervorming van de krijgsmacht. Omdat Oekraïne slechts NAVO-partnerland is en geen lid – waardoor NAVO’s artikel 5, een aanval op één is een aanval op allen, niet opgaat – kan de NAVO in een oorlogssituatie slechts politieke steun bieden.

Krachtig signaal

Toch vindt ook minister Stef Blok (VVD) dat „een krachtig signaal” belangrijk is. „NAVO moet Moskou duidelijk maken wat de rode lijn is. Want NAVO is een kracht waar Rusland rekening mee houdt.”

De veiligheid van Oekraïne vindt Blok ook in het belang van Nederland. „Zie de vreselijke ramp met de MH17, hoe onveiligheid in Oekraïne Nederlandse levens kostte. Daarom moeten we Oekraïne steunen.”

Blok wil allereerst de-escalatie van het conflict tussen Rusland en Oekraïne. „Onderhandelen blijft de koninklijke weg.” Tegelijk waarschuwt hij voor de nabijheid van het conflict. „Het gebeurt aan Europa’s grens, daarom raakt het ons direct.”

De Zwarte Zee wordt strategisch steeds belangrijker, vindt Stoltenberg. „NAVO versterkt daarom haar militaire aanwezigheid daar.” Vooral in NAVO-land Roemenië aan de Zwarte Zee is de laatste jaren geïnvesteerd in een multinationale NAVO-brigade.

    • Tijn Sadée