Trump en Xi leggen wapens neer

Handelsoorlog De leiders van beide grootmachten maakten tijdens hun diner bij de G20 belangrijke afspraken, waarmee het handelsconflict bevroren lijkt.

De Chinese president Xi Jinping (links) en de Amerikaanse president Donald Trump zaterdag tijdens een diner na afloop van de G20 in Buenos Aires. Foto Kevin Lamarque/Reuters

Het is de best mogelijke uitslag die onder de omstandigheden mogelijk was: de Chinese president Xi Jinping en zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump hebben zaterdag tijdens een diner na afloop van de G20 in Argentinië besloten om de spanningen tussen beide landen niet verder op te voeren. De handelsoorlog is daarmee in elk geval voor de komende negentig dagen on hold gezet.

Bij het diner zegde Trump toe de Amerikaanse importtarieven op Chinese goederen nog even niet te verhogen. Die zouden op 1 januari van 10 naar 25 procent zijn gegaan. Ook voert hij nog geen nieuwe tarieven in op nog eens 267 miljard dollar aan Chinese goederen. Daar heeft Trump eerder mee gedreigd. Volgens het Witte Huis heeft China toegezegd om per direct ‘substantieel meer’ uit de Verenigde Staten te importeren. Dan zou het gaan om landbouwproducten, energie en industriële producten. Hoeveel precies moet nog nader worden afgesproken.

Fentanyl

De Chinese minister van Buitenlandse Zaken Wang Yi heeft gezegd dat China inderdaad bereid is om meer te importeren „op basis van de behoeften op de interne markt” om zo „geleidelijk de onevenwichtigheid in de wederzijdse handel te verlichten”. Ook was er volgens Wang afgesproken om „de markten wederzijds open te stellen”. Naarmate China verder hervormt „kunnen de rechtmatige zorgen van de Verenigde Staten geleidelijk worden opgelost”, aldus Wang.

Volgens het Witte Huis heeft China ook toegezegd de chemische stof fentanyl op een lijst van streng gereguleerde stoffen te zetten. Dat is voor Amerika een belangrijke stap. Maar dat is niet nieuw, de stof staat al langer op die lijst. Fentanyl wordt gebruikt bij de productie van nieuwe, zeer gevaarlijke drugs die in de VS steeds meer dodelijke slachtoffers maken. Een groot deel van die fentanyl komt nu uit China.

Ook wil China volgens het Witte Huis de overname van de in Nederland gevestigde chipmaker NXP door het Amerikaanse Qualcomm opnieuw bekijken. Eerder ging de deal niet door, omdat Chinese mededingingsinstanties niet tijdig instemden met de overname. NXP is de voormalige halfgeleiderdivisie van Philips. De divisie Standard Products kwam in 2016 in Chinese handen.

Negentig dagen

Maar uitstel van verhoging van de importtarieven is nog geen afstel: de VS dreigen de tarieven alsnog te verhogen als er binnen negentig dagen geen afspraken liggen op een aantal belangrijke terreinen. Dan gaat het om de gedwongen overdracht van technologie aan China, om de bescherming van intellectueel eigendomsrecht, om cyberspionage en cyberdiefstal.

Uitstel van de verhoging van importtarieven door de Verenigde Staten betekent nog geen afstel

Daarnaast moeten er binnen die tijd afspraken liggen op het gebied van landbouwproducten en diensten en op handelsbelemmeringen die niet liggen op het gebied van tarieven. Bij dat laatste valt te denken aan regelgeving die het in de praktijk lastig maakt voor Amerikaanse bedrijven om in China effectief te concurreren.

Al met al een hele waslijst aan punten. Het is zeer de vraag of het beide landen lukt om daar binnen negentig dagen ook echt uit te komen, en of uitstel van een intensivering van de handelsoorlog nu ook leidt tot afstel op de langere termijn.

Opvallend is dat het punt van de subsidiëring van staatsbedrijven door de Chinese overheid niet op de lijst van te bespreken punten staat. Dat is gunstig voor China, want op dat punt is het voor Xi vrijwel onmogelijk om serieuze concessies te doen. Juist de staatsbedrijven en daarmee de staatssubsidie aan die bedrijven vormen het fundament onder het beleid van Xi Jinping. Ze vormen ook het fundament onder de positie van de communistische partij.

Juist door dat punt nu niet te benadrukken lijkt de voorlopige wapenstilstand tussen beide grootmachten mogelijk geworden.