China kan data elektrische auto’s in het land opvragen

Meer dan 200 internationale autobouwers zouden informatie van elektrische voertuigen moeten delen met door de overheid gefinancierde datacentra.

Ook Tesla zou gegevens van voertuigen indirect delen met de Chinese overheid. Foto Aly Song/Reuters

Internationale autoproducenten moeten gegevens van elektrische voertuigen in China indirect delen met de Chinese overheid. Dit gebeurt vaak zonder dat bestuurders hierover zijn ingelicht, bericht persbureau AP donderdag. Het gaat onder meer om locatiegegevens. Het gebruik van deze informatie zou binnen een bredere campagne van president Xi Jinping vallen om door middel van moderne technologie burgers te surveilleren.

China heeft sinds 2016 wetgeving die producenten van elektrische auto’s verplicht de informatie te delen. Het gaat om meer dan tweehonderd autobouwers, waaronder Tesla, Volkswagen, BMW, Daimler, Ford, General Motors, Nissan en Mitsubishi. Zij sturen volgens AP minstens 61 datapunten van voertuigen naar door de regering gefinancierde datacentra die deze verzamelen.

Lees ook: Chinezen laconiek over sluimerende ‘surveillancestaat’

Producenten zeggen dat ze simpelweg de Chinese wet volgen. China zegt dat de gegevens nodig zijn in het belang van openbare veiligheid, de ontwikkeling van infrastructuur en om te voorkomen dat gefraudeerd wordt met subsidies voor elektrische voertuigen. Een vicedirecteur van een centrum dat de gegevens verzamelt in Shanghai zegt tegen AP dat de informatie niet bedoeld is om burgers te bespioneren. Wel kunnen Chinese autoriteiten de gegevens opvragen en op die manier bestuurders makkelijk volgen naar hun werk, huis of supermarkt.

‘Geen verschil tussen auto’s en smartphones’

De baas van Volkswagen Group China Jochem Heizmann zegt tegen AP inderdaad niet te kunnen garanderen dat China de data gebruikt om burgers te surveilleren. Wel benadrukt hij dat de persoonlijke gegevens van bestuurders niet gedeeld worden. “Het gaat om de locatie van de auto, ja, maar niet wie er in zit.” Volgens hem bestaat er geen wezenlijk verschil tussen de surveillancemogelijkheden via elektrische auto’s en via smartphones.

Elektrische auto’s in de VS of Europa delen ook locatie-informatie naar autobouwers, die bestuurders kunnen gebruiken voor bepaalde service-apps. Producenten hoeven echter niet zoals in China om deze data te delen met derde partijen. Alleen voor specifieke verzoeken in strafrechtelijk onderzoek kan een autobouwer verplicht worden gegevens te delen met Amerikaanse of Europese justitie.

Critici maken zich zorgen om de privacy van burgers en vrezen voor een bigbrotherscenario waarmee de Chinese overheid alles kan surveilleren. China ontwikkelt zich momenteel snel op het gebied van big data. Beijing gebruikt op grote schaal kunstmatige intelligentie voor veiligheids- en commerciële doeleinden. Zo slaat politie door middel van gezichtsherkenning foto’s op van burgers die verkeersregels overtreden in een nationale identiteitendatabase.

China is momenteel de grootste automarkt ter wereld. Beijing zet in op elektrische voertuigen binnen Xi’s strategie ‘Made in China 2025’. Daarmee wil het land voor 2025 een concurrerende positie innemen in tien sectoren, waaronder die van elektrische auto’s en kunstmatige intelligentie.

    • Christiaan Paauwe