Waar is de fotograaf van China’s omstreden schaduwzijden?

Lu Guang

Laureaat van de Prins Claus Prijs zou zijn opgepakt op bezoek in de regio Xinjiang, waar de Oeigoeren worden onderdrukt.

Huang Chenglan Lu Guang/Gamma/Hollandse-Hoogte

„Ik kan foto’s maken op plekken waar jullie buitenlanders nooit kunnen komen”, zei de beroemde Chinese fotograaf Lu Guang dit voorjaar in Beijing tussen de oranje tulpen tegen NRC. De Nederlandse ambassade had hem uitgenodigd ter gelegenheid van de uitreiking van de Prins Claus Prijs, die hij in 2013 zelf won met aangrijpend werk over de negatieve gevolgen van China’s snelle industrialisatie. Daarop waren mensen te zien die zich op uiterst vervuilde plekken staande proberen te houden.

Intussen is Lu spoorloos verdwenen. Hij werd opgepakt door de nationale veiligheidspolitie in de west-Chinese regio Xinjiang, meldde zijn vrouw Xu Xiaoli maandag in een lang Twitterbericht. „Ik ben ontzettend ongerust, ik hoop dat hij zo snel mogelijk veilig terug naar huis komt”, schreef ze. Ze heeft sinds 3 november geen contact meer met hem gehad.

Lees ook dit opiniestuk: Maak herrie voor de Oeigoeren

Een afbeelding van Lu Guang op Twitter. Twitter

Zijn echtgenote heeft van de veiligheidspolitie te horen gekregen dat haar man is opgepakt in Xinjiang, in het westen van China. „Ik weet helemaal niet waarom en hoe precies”, stelt ze in haar Chineestalige tweet.

In Xinjiang gelden zeer strenge veiligheidsmaatregelen in verband met heropvoedingscampagnes en acties tegen echt of vermeend terrorisme door Oeigoeren, een aan de Turken verwante minderheidsgroep die overwegend islamitisch is en die in Xinjiang woont. Volgens schattingen zitten op het moment meer dan een miljoen Oeigoeren vast in kampen.

Lu was 23 oktober afgereisd naar Urumqi, de hoofdstad van Xinjiang, waar hij een aantal bijeenkomsten over fotografie zou bijwonen. Op 5 november zou hij doorvliegen naar de naburige provincie Sichuan voor een liefdadigheidsbijeenkomst. Daar is hij nooit aangekomen. De vriend die hem er zou ontmoeten, nam daarop contact op met Lu’s vrouw.

Lu is een gelauwerde, onafhankelijk werkende fotograaf. Zo maakte hij een bekroonde serie over dorpelingen in de centraal-Chinese provincie Henan die met het hiv-virus besmet geraakt waren door een bloedtransfusieschandaal. Daarmee won Lu in 2004 de eerste prijs in de categorie hedendaagse thema’s van World Press Photo.

Hij maakte verder aangrijpende series over in China controversiële thema’s als vervuiling, de uitbraak van besmettelijke longziekte SARS in 2003 en over drugsverslaafden langs de Chinese grens met Myanmar. Zijn werk verscheen ook in Nederlandse kranten.

Lu Guang is een eigenzinnige man die gevoelige thema’s nooit uit de weg is gegaan. Het lijkt niet uitgesloten dat hij ook in Xinjiang heeft geprobeerd de schrijnende situatie in beeld te brengen waarin de Oeigoeren zich momenteel bevinden. Of dat ook echt zo is, is niet bekend.

    • Garrie van Pinxteren