Opinie

    • Carolien Roelants

De Emiraten, een bolwerk van tolerantie (maar niet heus)

De Emiraten zijn een goede klant van de Britten. Heel vervelend dus dat daar een Brit wegens spionage tot levenslang veroordeeld is, las Carolien Roelants.

Abu Dhabi’s kroonprins Mohammed bin Zayed (rechts) vorige week in Saoedi-Arabië. Foto Al-Jaloud/AFP


Wist u wel hoe tolerant de Verenigde Arabische Emiraten zijn? Nou, ontzettend tolerant. Er is nota bene een Maria, Moeder van Jezus-moskee, zag ik, vroeger de Mohammed bin Zayed-moskee, hernoemd in het teken van interreligieus begrip. En ze hebben niet alleen een minister van Tolerantie, maar ook een van Geluk en Welzijn. Tien dagen geleden had in Dubai, een van de zeven emiraten, de Wereld Tolerantie Top plaats, over erkenning en omarming van diversiteit. Met duizend leiders, geestelijken en gewoon belangrijke mensen in de banken. Hier bij ons zou een minister van Tolerantie ook heel wat goed werk kunnen verrichten, denk ik zo.

U begrijpt wel dat dit de inleiding is naar de aanleiding voor dit stukje over de Emiraten: de levenslange gevangenisstraf wegens spionage voor een Britse promovendus, Matthew Hedges, in Abu Dhabi, een ander van die emiraten. Na een erg oneerlijk proces, aldus mensenrechtengroepen. Hedges is lang niet de enige daar in de gevangenis met een oneerlijk proces. Of zonder proces. Wie kritiek heeft op de regering ondermijnt de nationale eenheid en kan op een lange straf rekenen. Ga naar hrw.org voor de voorbeelden.

Lees ook: Gratie voor Britse onderzoeker die levenslang kreeg in Emiraten

Tolerantie is onderdeel van de zorgvuldig opgebouwde façade waarachter een erg intolerant en expansief regime zich verstopt. Het Louvre in Abu Dhabi („See humanity in a new light”) is ook deel van die façade – er kan toch niks mis zijn met een regering die een miljard dollar heeft betaald om zoveel cultuur te mogen herbergen! Net als de Formule 1 in Abu Dhabi en de miljardeninvestering in de Britse voetbalclub Manchester City. Sportswashing heet dat: The Guardian schreef beeldend dat Manchester City de wasserette is voor de reputatie van de Emiraten.

De sterke man van de Emiraten, Abu Dhabi’s kroonprins Mohammed bin Zayed (de officiële heerser, zijn halfbroer Khalifa, is ziek), is een goed vriendje van de beruchte Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman. Binnenslands voert MbZ net als MbS een sterk autoritair bewind; tegelijk spant hij zich in zijn gezag in de regio uit te breiden: steun voor generaal Haftar in Libië, bases aan de Rode Zee in Somaliland en Eritrea. Ik schreef hier kort geleden dat de Emiraatse betrokkenheid in de oorlog in Jemen onderbelicht bleef. Hierbij dan: het persbureau AP onthulde in juni het bestaan van Emiraatse geheime gevangenissen in Zuid-Jemen waar foltering aan de orde van de dag was (te vinden via apnews.com). De blokkade van Qatar zou zelfs door MbZ zijn geïnspireerd.

Met hun oliegeld hebben de Emiraten ook een hoop invloed gekocht in Groot-Brittannië. Ja, zo kan het verkeren: de zogeheten Verdragsstaten waren een Brits protectoraat tot de Britten de bescherming eind jaren zestig niet meer konden betalen. Nu zijn de Emiraten een belangrijke afzetmarkt voor Britse wapens en technologie. Tegelijk zijn Britse universiteiten steeds afhankelijker geworden van Emiraatse goedgeefsheid. Ik zit af en toe voor u in het Sheikh Zayed Theatre van de London School of Economics naar een lezing te luisteren.

De Britse regering had gedreigd met „ernstige consequenties” als Hedges niet snel zou vrijkomen. Verscheidene universiteiten, waaronder Durham University, waar Hedges promoveert, hadden hun banden met de Emiraten opgeschort. Maandagochtend werd bekend dat Hedges onmiddellijk vrijkomt. Regering en universiteiten halen vast opgelucht adem. Stel je voor dat ze de Emiraatse inkomsten hadden moeten missen. Maar wat wil MbZ in ruil hebben?

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.

Update: deze column is op 26 november 2018 geactualiseerd in verband met de gratie die Matthew Hedges maandagochtend kreeg.

    • Carolien Roelants