Ook Finland levert geen wapens meer aan Saoedi-Arabië

Het land vreest dat de wapens gebruikt zullen worden voor mensenrechtenschendingen in Jemen. Duitsland en Denemarken besloten al eerder de wapenexport op te schorten.

Ontploffingen tijdens een bombardement in Jemen, uitgevoerd door de coalitie onder leiding van Saoedi-Arabië. Foto Hani Mohammed / AP

De Finse regering heeft donderdag bekendgemaakt geen nieuwe wapenleveranties aan Saoedi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten meer goed te zullen keuren. Het land maakte in een verklaring duidelijk te vrezen voor mensenrechtenschendingen door de Saoedische coalitie in Jemen.

Finland zegt wapenleveranties per zaak te bekijken, en daarbij te handelen volgens de criteria van het wapenexportbeleid van de Europese Unie. In dit beleid spelen mensenrechten en regionale stabiliteit en vrede een belangrijke rol. De situatie in Jemen geeft Finland genoeg reden om eraan te twijfelen dat deze worden gerespecteerd door Saoedi-Arabië.

Lees ook: Trumps verklaring over Saoedi-Arabië - geannoteerd.

Finland is geen grote wapenleverancier; verreweg de belangrijkste wapenleveranties aan Saoedi-Arabië komen vanuit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. De Verenigde Staten hebben volgens president Donald Trump een wapendeal lopen met Saoedi-Arabië ter waarde van 110 miljard dollar. Van die orders is tot nog toe 14,5 miljard dollar zeker.

Denemarken

Eerder op donderdag kondigde Denemarken al aan de wapenexport naar Saoedi-Arabië op te schorten. Denemarken gaf daarbij ook de zaak rondom de vermoorde journalist Khashoggi op als reden om de leveranties te stoppen.

De Deense minister van Buitenlandse zaken, Anders Samuelsen, gaf aan dat hij hoopt dat andere landen zullen volgen en wapendeals met Saoedi-Arabië zullen opschorten, door de EU-normen rondom mensenrechten strikt te interpreteren. Aan deze oproep lijkt Finland nu gehoor te hebben gegeven. Tijdens een bijeenkomst van ministers van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie maandag zou volgens de Deense minister de situatie in Saoedi-Arabië zijn besproken.

Europees blok

Ook Duitsland had enkele dagen geleden al besloten geen nieuwe wapenleveranties aan Saoedi-Arabië goed te keuren. Bondskanselier Angela Merkel wil ook dat reeds goedgekeurde deals worden teruggedraaid. Eerder stopte Duitsland al wapenleveranties aan Saoedi-Arabië, maar draaide dit tijdelijk terug na druk vanuit het land. Het is dus maar de vraag hoe lang Duitsland nu de wapenexport zal opschorten.

Lees ook: Westerse trek in Saoedische orders kost Khashoggi de kop.

Frankrijk is nog niet zo ver gegaan om wapenleveranties op te schorten, maar heeft Saoedi-Arabië wel sancties opgelegd. Achttien Saoediërs hebben een inreisverbod opgelegd gekregen. De reden hiervoor is de moord op de Saoedische journalist Khashoggi op het Saoedische consulaat in Turkije, liet de Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Yves Le Drian in een verklaring weten.

Omdat onderdelen van wapens die door grote leveranciers zoals het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk worden geleverd aan Saoedi-Arabië worden geproduceerd in andere landen, waaronder bijvoorbeeld Denemarken en Duitsland, kan een mogelijke strikte definitie van een verbod op wapenleveranties aan Saoedi-Arabië door deze landen een groter effect hebben.

    • Jurriaan van Eerten