‘Rijksambtenaren onder druk gezet om niet-integer te handelen’

Ondervraagde ambtenaren waarschuwen voor de verspreiding van onjuiste informatie. Vakbond FNV pleit voor meer aandacht voor integriteitsprogramma’s.

De problemen zitten volgens FNV vooral bij het ministerie van Justitie en Veiligheid en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Foto Jerry Lampen/ANP

Een op de zes rijksambtenaren is weleens onder druk gezet om niet integer te handelen. Zij werden onder meer gevraagd informatie achter te houden en de uitkomsten van rapporten aan te passen. Dat schrijft FNV Overheid woensdag op basis van een steekproef onder 1.368 ambtenaren.

In 68 procent van de gevallen waren het leidinggevenden die de ambtenaren onder druk zetten, blijkt uit de steekproef. De acties zouden volgens de ondervraagden “gevolgen hebben voor het publieke of maatschappelijke belang”. Zo waarschuwen zij voor de verspreiding van onjuiste informatie, waar vervolgens beleid op gebaseerd wordt.

Ook leidt het probleem tot psychische klachten onder de ambtenaren die onder druk gezet worden. Zij hebben last van stress, angst of schuldgevoelens. Ook zegt meer dan de helft van de respondenten die te maken heeft gehad met het probleem, dat zij zich “in hun professionaliteit voelen aangetast”.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid onderzoekt mogelijke integriteitsschendingen binnen de IND, bleek deze week.

Ministerie: verontrustend

Bij de ministeries van Justitie en Veiligheid en Binnenlandse Zaken zou het probleem het grootst zijn, daarop volgt Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Het ministerie van Financiën doet het volgens FNV beter. Dit ministerie zou meer aandacht besteden aan integriteitsproblemen. ‘Slechts’ 9 procent van de respondenten die daar werken voelt zich onder druk gezet.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties stelt in een reactie dat het beeld dat FNV schept verontrustend is. Hoewel een woordvoerder het ontstaan van het probleem niet ontkent, stelt hij dat de schaal die FNV schetst “niet overeenkomt” met de uitkomsten van de integriteitsonderzoeken die het ministerie zelf uitvoert.

Of zijn ministerie achterloopt op Financiën, kan hij niet zeggen. “Ik weet alleen dat integriteit zowel bij ons als bij de andere ministeries veel aandacht krijgt.” Het ministerie wil met de vakbonden en het personeel in gesprek over de resultaten van het FNV-onderzoek.

    • Floor Bouma