Opinie

    • Carolien Roelants

Het is nu wel genoeg met die Khashoggi, Iran gaat vóór!

De Saoedische kroonprins ontving een evangelisch-christelijke delegatie uit de VS, zag Carolien Roelants. Ze spraken over kerken en Iran.

Amerikaanse evangelisch-christelijke leiders waren 1 november op bezoek in Riad. Foto via Reuters

Heeft u ook niet een beetje het gevoel dat de Khashoggi-crisis in zijn nadagen raakt? De Turkse president probeert wel met periodieke onthullingen de druk op de Saoedische kroonprins te handhaven – een soort Chinese druppelfoltering-op-afstand lijkt het wel. Nu heeft Erdogan weer bekendgemaakt dat hij de geluidsband van de moord op Khashoggi in het Saoedische consulaat in Istanbul aan andere wereldleiders heeft toegestuurd. Maar aan de andere kant hoor ik óók steeds luider roepen dat we ons moeten concentreren op de strijd tegen Iran.

De kroonprins zei het zelf in Riad tegen een delegatie van Amerikaanse evangelisch-christelijke leiders. Ik zag een foto van de bezoekers, in blauwe pakken op van die ongemakkelijke, te lage fauteuils, allemaal voorovergebogen naar de kroonprins om elk woord op te zuigen. Op bezoek in een land waar het strikt verboden is om een ander geloof te belijden dan de islam. Natuurlijk hadden ze gevraagd wanneer de eerste kerk wordt gebouwd, zei een delegatielid later. Nu nog even niet, aldus de kroonprins. Want dan zouden terroristen aanslagen plegen, en dat zou niet goed zijn voor de veiligheid van de Saoedische burgers. Zoals u weet gaat die veiligheid hem boven alles.

Delegatieleider en organisator was – ook pikant – een Amerikaanse Israëliër, Joel Rosenberg, die zei dat de kroonprins de moord op Khashoggi een ramp had genoemd. Maar vervolgens was de kroonprins in de aanval gegaan (want beste verdediging). Zijn vijanden deden alles wat ze konden om de situatie erger te maken, klaagde hij. Vanzelfsprekend Iran. Rusland. Turkije (druppelfoltering). En bovenal had hij onderstreept dat de crisis de aandacht niet mag afleiden van het Iraanse Gevaar.

Aldus de lezing van Rosenberg, maar ik twijfel er geen seconde aan. In Washington is dit ook het refrein. De moord op Khashoggi is betreurenswaardig, maar de strijd tegen Iran gaat voor alles. De Israëlische premier Netanyahu is eveneens zo’n fan van de kroonprins. Die zei dat de dood van Khashoggi afschuwelijk is, maar belangrijker is dat Saoedi-Arabië stabiel blijft. Als tegenwicht tegen Iran en zijn boosaardige invloed. Saoedi-Arabië heeft ook boosaardige invloed, zie bijvoorbeeld de oorlog in Jemen, de steun voor repressieve regimes als dat van Sisi in Egypte, en de moord op Khashoggi – en vergeet u niet de vrouwenactivisten die nu al een half jaar zonder vorm van proces vastzitten. Maar ja.

Ik wil nog twee dingen opmerken. Eén, de kroonprins voelt zich toch genoodzaakt aardig tegen Trump te zijn. Vandaar dat hij de Amerikaanse delegatie twee uur (!) van zijn kostbare tijd gaf. Vandaar ook het plotselinge Israëlische vlagvertoon in naburige Golfstaten. Netanyahu zelf warm ontvangen door de sultan van Oman, en de Israëlische judoploeg in Abu Dhabi. Wees ervan overtuigd dat Saoedi-Arabië daarin is gekend, en dat het allemaal voor Amerikaanse consumptie is bedoeld: veel leiders denken dat de snelste weg naar Washington via Israël loopt.

Twee, de kroonprins is ook zijn wraakzuchtige zelf gebleven. De Duitse verkoop van vier korvetten, ter waarde van 2 miljard euro, aan Egypte gaat voorlopig niet door. Saoedi-Arabië zou het grootste deel financieren, maar heeft volgens de Franse webkrant latribune.fr zijn veto uitgesproken. Straf voor bondskanselier Merkel die de Duitse wapenleveranties aan Saoedi-Arabië wegens Khashoggi heeft opgeschort. Die leveranties waren net hervat na eerdere ‘misverstanden’ tussen de twee landen. Gaat de Duitse minister Maas straks nóg een keer zijn excuses aan Saoedi-Arabië aanbieden?

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.

    • Carolien Roelants