Recensie

Ongemakkelijke complimenten voor het theaterpubliek

Recensie

Het stuk ‘Liefdesverklaring (voor altijd)’ van Nicole Beutler en Magne van den Berg is een ode aan het theater en het publiek. Vier acteurs zetten hun toeschouwers schaamteloos op een voetstuk.

Liefdesverklaring (voor altijd) Foto Anja Beutler

Theater bestaat bij de gratie van een publiek. Toch doen acteurs vaak alsof we er niet zijn, of alleen als anonieme massa die - dwars door de vierde wand - een ‘Moral’ opgedrongen moet krijgen. En wórden we eens aangesproken, dan misbruiken cabaretiers ons voor een snelle grap. Niet voor niets krimpen veel theaterbezoekers ineen bij het woord ‘publieksparticipatie’. Voor wie een eerste-rij-trauma heeft, is Liefdesverklaring (voor altijd) goede therapie. Vier acteurs zetten hun toeschouwers schaamteloos op een voetstuk.

De voorstelling is een radicale bewerking van Peter Handkes Publikumsbeschimpfung uit 1966, waarbij het publiek juist woedend werd toegesproken. Tegenwoordig zijn we echter wel wat gewend. Daarom besloten theatermaker Nicole Beutler en toneelschrijver Magne van den Berg tot een omkering. In 2014 lieten zij een groep jonge acteurs het publiek toejuichen. Voor het vervolg, onder de vleugels van Het Zuidelijk Toneel, is de tekst bewerkt voor een aantal oudere acteurs. „Bedankt dat u daar zit”, vleien zij. De complimenten worden, hoe dichterbij ze komen, steeds ongemakkelijker. „Ik zeg ja tegen u”, fluistert Marien Jongewaard tegen een dame. „Merk je dat je slikt”, zegt René van ’t Hof als hij iemands blik heeft gevangen. Ook Cas Enklaar en Maureen Teeuwen flirten wat af. Voor ons is er geen comfortabel donker, geen veilige afstand.

Marien Jongewaard en Cas Enklaar in ‘Liefdesverklaring (voor altijd)’ Foto Anja Beutler

Meer dan een lofzang op het publiek is Liefdesverklaring een ode aan het theater: de wisselwerking tussen speler en kijker, het moment waarop telefoons uit staan en we een voorstelling over ons heen laten spoelen. Om dit te onderstrepen, slaan de acteurs op momenten nadrukkelijk aan het acteren. Ze verkleden zich als Sneeuwwitje of een kabouter, dansen wild en poseren met ontbloot bovenlijf. Die intermezzo’s zijn overdadig en overbodig. Of lijkt dat alleen maar zo, omdat je eigenlijk wilt dat deze formidabele acteurs je het volgende compliment uitserveren?

Correctie (13 november 2018): Op de tweede foto bij dit stuk staat niet René van ’t Hof, zoals er eerder vermeld stond, maar Cas Enklaar. Dit is hierboven gecorrigeerd.

    • Elisabeth Oosterling