Opinie

    • Karin den Heijer

Een nulletje meer of minder, ach, wat maakt het uit?

Onderwijsblog Het verschil tussen 14 en 140 miljard kenden ze niet in de Tweede Kamer. Die kan een rekentoets gebruiken, schrijft Karin den Heijer.

Bart Mat, ANP

Wat is de afstand van de aarde tot de zon? Mijn vader, leraar wiskunde, vindt het altijd leuk om dit soort vragen aan tafel te stellen. Je mag er een nul naast zitten, zegt hij dan. Het hangt natuurlijk van de situatie af of een rekenfoutje ernstig is. Tijdens de quiz op de gouden bruiloft van oom Kees en tante Truus maakt een nulletje niet uit. Bij medicijngebruik is het nulletje wél heel belangrijk. En in de Tweede Kamer ook.

Vorige week, tijdens het debat over de hoofdlijnen van het Klimaatakkoord, probeerde Jesse Klaver (GroenLinks) met een rekensom Thierry Baudet (FvD) de les te lezen. Maar terwijl hij dit deed, maakte hij zelf een rekenfout van meer dan 100 miljard euro. “U doet alsof de kosten oplopen tot duizenden miljarden,” riep hij op hoge toon tegen Baudet, “maar 7 miljoen keer €20 duizend is €14 miljard! Leer eens rekenen!” Klaver zat er echter een nulletje naast. Het moest zijn: €140 miljard. En niemand in de Tweede Kamer had dat door.

In het heetst van de strijd kon Baudet geen vinger achter de rekenfout krijgen. Hij reageerde met een ander sommetje. “Leer zelf eens rekenen! €230 miljard plus €210 miljard plus €140 miljard, dat kan zo oplopen tot €1000 miljard.”

Yeşilgöz-Zegerius (VVD) vond het kennelijk allemaal wat te moeilijk worden en waagde zich niet aan een berekening van de kosten van het Klimaatakkoord. Haar reactie op alle sommen was: “Ik ga Baudet niet uitleggen dat de wereld rond is. Nederland is goed in het verzinnen van briljante oplossingen. We kunnen hier onwijs veel geld mee verdienen.” Ook Moorlag (PvdA) negeerde de cijfers. Hij vroeg zich af of Baudet vroeger op de kleuterschool vaak van het schommeltje was geduwd door iemand die later klimatoloog is geworden.

Rekenles

En zo ging het nog een tijdje door. Appels en peren werden bij elkaar opgeteld. Honderden miljarden werden afgerond op duizenden. Een nulletje meer of minder viel niemand op. Niet alleen het hoofdrekenen ging hier mis. Deze debatten zijn voorbereid met een mobieltje bij de hand om alles nog eens na te rekenen. Kennelijk hielp een rekenmachine ook niet.

Op school leren kinderen tijdens de rekenles dat ze de orde van grootte van hun antwoord moeten controleren. De oppervlakte van een tafel kan niet 200 km² zijn. De prijs van een auto is nooit 15 euro. Leerlingen moeten veel oefenen om goed te leren rekenen en te kunnen reflecteren op hun antwoord. Waar is het fout gegaan bij de rekenlessen van onze Tweede Kamerleden? Hebben zij eigenlijk wel enig idee wat de begroting van Nederland inhoudt? Die bedraagt ongeveer €300 miljard. Weten zij eigenlijk wel dat ze debatteren over een bedrag meer dan honderd keer de inkomsten uit de dividendbelasting? Jesse Klaver haalde eerder in een radio-interview een miljard euro met een miljoen euro door elkaar. Op welke bedragen zijn de ideeën van de politieke partijen eigenlijk gebaseerd? Wie de cijfers niet op orde heeft, kan niet debatteren over zaken met enorme financiële consequenties voor Nederland.

Als we dan toch met miljarden gaan strooien, laten we dan een paar miljardjes besteden aan het aantrekken van leraren in het reken- en bèta-onderwijs. Deze leraren zijn namelijk de absolute voorwaarde voor het ‘verzinnen van briljante oplossingen en daar onwijs veel geld mee verdienen’. En hopelijk krijgen we dan ook niet meer dit soort wanvertoningen in de Tweede Kamer te zien. Een investering in het onderwijs in de grote getallen betaalt zichzelf terug. Als rekenen gaat meetellen voor het schoolexamen, moet de Tweede Kamer het zelf ook serieus nemen.

Karin den Heijer is docent wiskunde aan het Erasmiaans Gymnasium en aan de Hogeschool Rotterdam.

    • Karin den Heijer