Het kinderpardon knelt vooral voor het CDA

Asielkinderen Net als de VVD wil het CDA geen ruimer kinderpardon. Maar de protestantse achterban heeft het daar moeilijk mee.

Foto ANP

Laten zien dat hij „ook een mens” is. Dat beoogde staatssecretaris Mark Harbers (Migratie, VVD) woensdag in interviews met de Volkskrant en het Algemeen Dagblad over het kinderpardon, dat hij niet gaat verruimen. Harbers beaamde dat het moeilijk is en emotioneel. Maar het ligt niet aan de overheid dat vierhonderd ‘gewortelde’ kinderen niet in Nederland kunnen blijven, zei hij. Het zijn hun ouders. Zij leggen zich niet neer bij een rechterlijke uitspraak en procederen verder.

Hij wil wel iets veranderen, zei Harbers eigenlijk. Maar hij kan het niet.

Ofwel: regels zijn regels. En daar gaat het kabinet niet van afwijken. Ook niet nadat de discussie opnieuw hoog opliep na het uitbrengen van het YouTube-pamflet Terug naar je eige land van Tim Hofman. „Het regeerakkoord is duidelijk en daar hadden we destijds goede argumenten voor”, aldus Harbers. „Die argumenten zijn niet veranderd.”

De oppositie koos een andere route om een oplossing te vinden voor de kinderen die nu uitzetting vrezen. SP’er Jasper van Dijk vroeg woensdag via een motie om een tijdelijke uitzetstop, tot een lopend onderzoek naar de asielprocedures is afgerond. Ook de ChristenUnie-achterban dringt daarop aan bij de moederpartij.

Kamerlid Joël Voordewind (ChristenUnie), die zichtbaar worstelt met de huidige kinderpardonregeling, riep Harbers op terughoudend te zijn met uitzettingen. Maar voor de SP-motie zal zijn partij waarschijnlijk niet stemmen. Dat zou het openbreken van het regeerakkoord betekenen, zei hij „Maar daar zie ik tot nu toe nog geen aanleiding voor.”

In navolging van premier Rutte zet Harbers zijn hakken in het zand en geeft hij duidelijk stem aan de twee partijen binnen dit kabinet, VVD en CDA, die niets zien in een verruiming van het kinderpardon. De andere twee coalitiepartners, D66 en ChristenUnie, legden zich daar tijdens de formatie bij neer. Ook omdat een meerderheid van Nederland koos voor partijen die dat standpunt hebben. VVD, PVV, CDA en SGP hebben samen 77 zetels. Dit zijn de regels, zo draagt het kabinet uit, en die voert de regering uit.

Maar is dat zo? De uitleg van Harbers roept ook vragen op. Zo wijst hij kinderrechten „als doorslaggevend argument” van de hand, „omdat dat een enorme prikkel voor ouders [zou zijn] om de kinderen als pion in te zetten voor een verblijfsvergunning”. En hij wijst eenzijdig naar ouders als oorzaak van het probleem. Dat juist lange asielprocedures ervoor zorgen dat mensen zo lang blijven, laat Harbers buiten beschouwing. Een belangrijke reden dat procedures zo lang zijn, is een gebrek is aan personeel bij de Immigratie- en Naturalistatiedienst IND – die onder Harbers’ ministerie valt.

Ook kan het kabinet ervoor kiezen de aanhoudende maatschappelijke onrust over dit onderwerp tegemoet te komen, zij maken immers wetten. Ruim 210.000 mensen tekenden sinds vorige week de petitie van Tim Hofman ‘voor een kinderpardon dat wél werkt’. Een kraakhelder signaal voor een burgerinitiatief. Ter vergelijking: voor een referendum waren er – toen dat nog mogelijk was – driehonderdduizend handtekeningen nodig.

Met andere woorden: Harbers, bij monde van het kabinet, kán wel iets veranderen aan het kinderpardon. Maar wil dat niet.

Vooral het CDA voelt het knellen. De partij houdt stevig vast aan het standpunt om het kinderpardon niet te verruimen. Maar met name de kerkelijke achterban voelt zich daar steeds minder senang bij. De Protestante Kerk Nederland (PKN), een koepelorganisatie van meer dan 1.500 kerken, riep het CDA deze week op zich in te zetten voor een nieuwe kinderpardonregeling.

CDA-Tweede Kamerlid Madeleine van Toorenburg, die het woord voert over asiel, wil die positie uitleggen: „Zeggen we met een nieuw pardon eigenlijk niet dat weigeren te vertrekken en procedures stapelen uiteindelijk zal worden beloond? Sterker nog, dat kinderen dus als ticket door hun ouders kunnen worden gebruikt?” schrijft ze woensdag in een blog over de dilemma’s van de partij.

Daarbij komt dat partijen de blik richten op de Provinciale Statenverkiezingen van komend voorjaar. Daar dreigt de coalitie zijn meerderheid in de Eerste Kamer te verliezen. Linkse partijen lopen zich warm om steun te verlenen. Vooral GroenLinks ziet zichzelf als nieuwe partner. Bijvoorbeeld in ruil voor een verruiming van het kinderpardon.

Correctie (8 november 2018): In een eerdere versie van dit artikel stond dat Joël Voordewind liever het regeerakkoord zou openbreken dan voor een moratorium te stemmen. Dat moet zijn: stemmen voor de motie zou het openbreken van het regeerakkoord betekenen. Dat is hierboven aangepast.

    • Floor Boon