Tien potjes van Rutte III

Hoe gaat het met de uitgaven van Rutte III? Een overzicht.

ANP

1. Politie | 154 miljoen

Van de 154 miljoen voor dit jaar is nog maar 100 miljoen door Financiën vrijgegeven. Nog altijd is niet duidelijk hoe dat nu is besteed.

2. Krijgsmacht | 775 miljoen

Dit journalistieke project is niet erg geschikt om de begroting van Defensie te volgen. Volgens een woordvoerder van het departement is het niet mogelijk om, straks bij het jaarverslag over 2018, precies aan te geven welk extra geld aan welk doel zal worden besteed. „We rapporteren over het gehele bedrag”, en niet over de aparte extra middelen.

3. Basisonderwijs | 280 miljoen

Eind oktober kregen de 170.000 leraren in het basisonderwijs het grootste deel van de lang beloofde loonsverhoging binnen.

Daarnaast is ook het kleinere potje dat we volgen gaan rollen: 10 miljoen euro voor verlaging van de werkdruk op alle basisscholen, en specifiek kleine scholen. Door geld voor latere jaren naar voren te halen, is dat bedrag verdubbeld tot 20 miljoen. Daarvan is inmiddels een kwart uitgekeerd. Ook is een eenmalige kleine verhoging van de kleinescholentoeslag betaald, ter grootte van 1,7 miljoen euro.

4. Verpleeghuiszorg | 577 miljoen

Vorige maand stuurde minister De Jonge een ‘stand van zaken’ naar de Tweede Kamer met de eerste resultaten van de omvangrijke investeringen in de verpleegzorg. Het goede nieuws: er zijn dit jaar „circa 5.000 extra werknemers” in deze hoek van de zorg gaan werken, plus ongeveer 2.500 extra stagiairs. Toch, waarschuwde dezelfde minister een paar weken later in Nieuwsuur, is het arbeidsmarktprobleem in de zorg nog lang niet voorbij. „Als we niks doen, is het tekort in 2022 tussen de 100.000 en 125.000.”

5. Sport | 20 miljoen

Waar wij in de zomer al concludeerden dat de door het kabinet beschikbaar gestelde miljoenen voor topsport de nodige successen hebben opgeleverd, is de minister zelf voorzichtiger. In een brief aan de Tweede Kamer schreef Bruins in september dat er „op basis van de huidige data nog te weinig gezegd kan worden over de impact van het topsportbeleid”. Sindsdien kwamen er nog Nederlandse medailles op internationale toernooien bij.

6. Armoedebestrijding kinderen | 30 miljoen

Zie dit artikel.

7. Diplomatieke posten | 10 miljoen

Het ministerie van Buitenlandse Zaken vindt het te vroeg om te zeggen hoe deze 10 miljoen concreet wordt – of is – besteed. Toch is duidelijk dat het diplomatieke netwerk zich uitbreidt, zoals in het regeerakkoord is aangekondigd. Er zijn extra medewerkers aangesteld in „nieuwe focuslanden” als Libanon en Irak.

Daarnaast worden nieuwe posten geopend en bestaande geüpgraded. Zo is het Netherlands Business Support Office in het Indiase Bangalore gepromoveerd tot een consulaat-generaal. In de Nigerese hoofdstad Niamey opende minister Blok vorige week persoonlijk een ‘ambassadekantoor’. Dat behelst nu nog niet veel meer dan een Nederlandse diplomaat die is ingetrokken bij de Belgische vertegenwoordiging.

8. Regionale knelpunten | 250 miljoen

Van de subsidiepot die bedoeld is om ‘regionale knelpunten’ op te lossen, is sinds de zomer niet meer uitgekeerd dan de eerder genoemde 53 miljoen euro van de 482 miljoen die al voor projecten was toegekend. Dit jaar zal daarvan nog hooguit 210 miljoen worden besteed.

Via open inschrijvingen hebben zich bijna negentig lokale overheden gemeld voor een tweede tranche van deze ‘regio-envelop’ van 200 miljoen.

9. Infrastructuurfonds | 500 miljoen

Minister Van Nieuwenhuizen is de eerste bewindspersoon die ruiterlijk heeft toegegeven dat de ambitieuze investeringsagenda van het kabinet niet erg realistisch is – of beter: niet erg realiseerbaar. In een Kamerdebat vorige week erkende ze dat de extra miljarden voor het Infrastructuurfonds binnen deze kabinetsperiode niet geheel zullen worden uitgegeven. Bij gebrek aan plannen.

Van de 500 miljoen die voor dit jaar was begroot, heeft ze inmiddels de helft weer teruggestort bij het ministerie van Financiën. Het geld zou volgens haar in 2023 weer beschikbaar worden gesteld. Over de oorzaak was de VVD-minister opmerkelijk openhartig. „Dit extra geld kwam ook onverwacht en dan moet je bedenken waar je dat aan gaat uitgeven.”

10. Natuur en Waterkwaliteit | 50 miljoen

Het verantwoordelijke ministerie moet het antwoord schuldig blijven op de vraag naar de precieze aanwending van de extra 50 miljoen voor kwaliteitsverbetering van drink- en oppervlaktewater. Er wordt al geld uitgegeven, laat een woordvoerder weten, maar een overzicht van hoeveel en waaraan is nog niet te geven.

    • Philip de Witt Wijnen