Misschien zit er wel een schat tussen de inboedel

Uitruimen Het kan een gigantische klus zijn: de verhuizing van ouders naar een kleiner huis of de ontruiming van een woning na het overlijden van de laatste ouder. Waar begin je? Advies van vijf deskundigen.

Foto Caspar Bonson/Getty Images

De opruim- en verhuiscoach

Helpt bij het maken van keuzes, denkt mee over wat wel en niet mee moet naar de nieuwe woning. Zoekt desgewenst nieuwe bestemmingen voor spullen.

Het valt voor veel mensen niet mee om afscheid te nemen van spullen die ze soms decennialang om zich heen hebben gehad, weet opruim- en verhuiscoach Elles Tijssen uit Amsterdam van Elles in Organizing. „Ouderen weten vaak nog precies wat iets veertig jaar geleden heeft gekost. Aan mij de taak om uit te leggen dat de financiële waarde is veranderd is en dat het wellicht tijd is om er afstand van te doen. Vaak laat ik dat zien aan de hand van prijzen op Marktplaats.” Schoolvoorbeeld van een dure aanschaf die nu niks meer waard is: de encyclopedie. „Volledig vervangen door internet.”

Waar begin je als je het huis van een ouder moet leeghalen?

Maak een agenda, adviseert Tijssen. Is het een huurhuis? Dan is er haast bij, want dat moet vaak snel, meestal binnen een maand, leeg worden opgeleverd. Bij een koophuis heb je meer tijd.

Zoek daarna de persoonlijke en waardevolle spullen uit: wat gaat mee naar het nieuwe huis, wat willen de kinderen hebben, wat kan er verkocht worden? Bij die besluiten kan een opruimcoach helpen. „Ouderen klampen zich vaak vast aan hun spullen omdat ze weten dat ze voor de laatste keer gaan verhuizen. Daarom is afscheid nemen van spullen voor hen moeilijk. Ik vraag altijd door: als u dit beeldje meeneemt naar het nieuwe huis, zet u het dan in de berging of in de woonkamer? Welk plezier beleeft u er nog van? Welke emoties heeft u erbij?”

Bedenk ook hoeveel er mee kan als iemand in zijn nieuwe onderkomen verantwoord met zijn rollator wil kunnen manoeuvreren.

Welke spullen wil niemand hebben maar verdienen wel een tweede leven? Breng die naar een veilinghuis, een gespecialiseerde opkoper, Marktplaats of de kringloop. Tijssen: „Heb je hier zelf geen tijd voor of zin in, dan kun je een opruimcoach inschakelen.” Tot slot waarschuwt Tijssen voor een valkuil voor de kinderen: „Neem niet alle spullen uit het ouderlijk huis mee naar je eigen huis, want dan stel je het opruimprobleem alleen maar uit. Durf moeilijke besluiten te nemen.”

Elke serieus aangelegde verzameling, of het nu over natuurkunde of architectuur gaat, kan interessant zijn

Hanny Kalf, boekhandelaar

De ontruimer

Werkt vaak samen met de executeur die de afwikkeling van een nalatenschap regelt. Zoekt nieuwe bestemmingen voor de inboedel.

Oscar Balkenende van Obelisk Boedelbeheer uit Katwijk aan Zee heeft al heel wat huizen leeg opgeleverd. Hij werkt veel voor executeurs (al dan niet familieleden van de overledene) die de verdeling van een nalatenschap moeten regelen. Balkenende begint altijd met een inventarisatie van inboedel, samen met de opdrachtgever. „Als alles is vastgelegd, gaan we op zoek naar nieuwe bestemmingen. En we kijken of er dingen bij zijn die in het testament worden genoemd: die gaan alvast naar de erfgenaam.” Verzamelingen en kunst gaan naar veilinghuizen. „Laatst hadden we een waardeloze postzegelverzameling waar één bijzondere zegel in zat. Die leverde 3000 euro op!” De opbrengst gaat volledig naar de klant, benadrukt Balkenende. Hij waarschuwt voor ontruimers die een paar spullen opkopen en de rest ‘naar de kringloop brengen’. „Dat kan zomaar hun eigen kringloopwinkel zijn, waar ze geld verdienen aan jouw spullen. Vervolgens sturen ze ook nog eens een rekening voor de ontruiming. Wij maken een offerte voor de verhuizing c.q. opruiming en de opbrengst van wat wij bij veilingen aanbieden, gaat direct naar de klant.” Maar hoe weet je als leek wie betrouwbaar is en wie niet? „Vraag altijd naar de werkwijze van een ontruimer. Vraag wat hij met je spullen gaat doen en laat hem daarover verantwoording afleggen in de vorm van nota’s en bonnen.” Balkenende, die zo’n 1000 à 1500 boedels per jaar afhandelt, kan tal van voorbeelden noemen van spullen die niet te snel richting kringloop moeten: antiquarische boeken, mappen met tekeningen, verzamelingen. „Voor ons is het een sport om zoveel mogelijk spullen te gelde te maken. Ik hoor wel eens: als je geld vindt, mag jij het natuurlijk hebben. Dat willen we dus niet, alles behoort de eigenaar toe. Ik sta erop dat alles netjes wordt afgehandeld. De klant krijgt zelfs het bonnetje van de stort om te bewijzen dat we niets achterhouden.”

Mensen die een flink huis moeten leegruimen, denken veel te snel aan de kringloopwinkel

Albert Keddeman, veiler

Het veilinghuis

Taxeert boedels, ontruimt huizen en veilt goederen.

Mensen die een huis moeten leegruimen, denken veel te snel aan de kringloopwinkel, vindt Albert Keddeman, eigenaar van Derksen Veilingbedrijf in Arnhem. „Want dat gaat lekker snel.” Het loont de moeite om nét wat meer tijd te nemen, is zijn advies. „Laatst kwam hier iemand met een lampje van ontwerper Louis Kalff, die het Evoluon in Eindhoven heeft ontworpen. Die persoon had het ooit gekocht voor 7,50 euro en herkend als design. Op de veiling bracht het 800 euro op.” Waardevolle spullen hebben niet altijd de prominentste plaats in een interieur, weet Keddeman uit ervaring: „Als wij een huis ontruimen, kijk ik altijd in de keukenkastjes en tref daar regelmatig een mooie vaas aan. Ik heb eens een vaas met een puntgave decoratie van Theo Colenbrander gevonden. Die bracht 6700 euro op. En een beeldje waarvan de waarde was geschat op 1.000 euro hebben wij op de veiling gebracht voor 40.000-60.000 euro. De opbrengst was uiteindelijk 322.000 euro.” Mensen hebben vaak hoge verwachtingen van de verkeerde dingen, volgens Keddeman. „Veel antiek, topstukken uitgezonderd, is momenteel niets waard. Beddepannen bijvoorbeeld staan bij bosjes voor 20 euro op Marktplaats.” Design uit de jaren zestig en zeventig is een heel ander verhaal. „De mensen die bij veilinghuizen zoals dat van ons iets komen kopen, zijn rond de 45 jaar. Die krijgen nostalgische gevoelens bij Tomado-rekjes en meubels van Pastoe. Dat soort meubels is nu erg gewild. Mensen reageren vaak verbaasd als hun antieke klok niks waard blijkt, maar de vintage eettafel 1000 euro opbrengt. Ja, want die is van Linteloo of Artifort.”

Lees ook: Wat te doen in een echt veilinghuis: Je moet gewoon bieden

De tweedehandsboekhandelaar

Is voornamelijk geïnteresseerd in serieuze verzamelingen. Romans mogen bij het oud papier.

Boeken zijn misschien wel het lastigste onderdeel van een inboedel: ze hebben wel emotionele waarde, maar brengen meestal niets meer op. Hanny Kalf, eigenaar van tweedehandsboekwinkel kAdeBoeken in Amersfoort, is er duidelijk over: „In Boeken van de Maand en boeken van boekenclubs of over de Tweede Wereldoorlog zijn we niet geïnteresseerd. Ook auteurs als Vestdijk en Maarten ’t Hart lopen niet meer. Toegespitste verzamelingen, over bijvoorbeeld kunst, fotografie, filosofie of Indonesië willen we wel graag hebben. Eigenlijk kan elke serieus aangelegde verzameling, of het nu over natuurkunde of architectuur gaat, interessant zijn. Maar het moet wel de diepte in gaan, dus geen dertig paddenstoelengidsen.” Grote verzamelingen, van een paar honderd boeken, gaat Kalf vaak even ter plekke bekijken. „We zijn toch nieuwsgierig.” Boeken zijn over het algemeen moeilijk kwijt te raken, maar heb je een gespecialiseerde bibliotheek, hou dan vol, is Kalfs advies. Maak een foto van een rijtje boeken en stuur die aan een antiquariaat, dan krijgt de inkoper een idee.

Lees ook: Laat het opruimen niet aan je nabestaanden over

Kringloopwinkel

Neemt goederen in en haalt grotere partijen thuis op.

Kringloopwinkel Den Haag haalt het meeste meubilair dat nog bruikbaar is gratis op, zegt directeur Martijn Tjepkema. „Zware eiken meubels zijn niet zo geliefd in dit Ikea-tijdperk, maar ze gaan wel lang mee, dus die upgraden we nogal eens met krijtverf. We halen zeker niet alleen de krenten uit de pap, we proberen alles mee te nemen. Ook de tafel met drie poten, want het is hip om daar een heel andere poot onder te zetten. Alleen spullen voor de stort, zoals een vies matras of een kast met een kapotte deur die niet meer te repareren is, laten we staan.” Moet een heel huis worden leeggeruimd, dan brengt de kringloopwinkel zo nodig kosten in rekening. „We proberen de kosten van vervoer en werknemers te dekken door de verkoop van spullen, maar lukt dat niet, dan rekenen we een paar honderd euro en leveren we het huis bezemschoon op.” Zitten er kostbare goederen in de boedel, dan schakelt Tjepkema een veilinghuis in. „We hebben eens een schilderij aangetroffen dat 20.000 euro opbracht. En een urn. Dat gaat allemaal naar de familie.” Ook in boeken is de kringloopwinkel Den Haag geïnteresseerd. En in kleding. „Dat is ongeveer een kwart van onze omzet. Wat overblijft, wordt gerecycled of gaat naar goede doelen.”

    • Friederike de Raat