Nieuwe beurs van Xi vooral symbolisch

Open markt

Europese ambassadeurs zijn blij met de nieuwe handelsbeurs, maar China gaat nog niet ver genoeg, schrijven ze in een open brief.

Voorbereidingen voor de feestelijke opening van een nieuwe handelsbeurs in Shanghai zijn in volle gang. Foto Johannes Eisele / AFP

China moet zijn nationale markt beter toegankelijk maken voor buitenlandse bedrijven. Alleen een grote handelsbeurs organiseren is daarvoor niet genoeg. Dat is de strekking van een open brief van de Duitse en de Franse ambassadeurs. De brief stond donderdag op de site van het Chinese mediaconcern Caixin.

De ambassadeurs prijzen een met veel publiciteit omgeven handelsbeurs in Shanghai. Het is een beurs die nu eens niet is gericht op Chinese export, maar op import. Maar, zo voegen zij daar meteen aan toe, het zou nog mooier zijn als China maatregelen neemt om de eigen markt ook echt en structureel beter toegankelijk te maken voor buitenlandse bedrijven en producten.

Ze stellen een aantal specifieke maatregelen voor die alle te maken hebben met problemen waar zowel de Europese Unie als ook de Verenigde Staten al veel langer tegenaan lopen. Maar waar de VS geen zware ambtelijke delegatie naar de beurs hebben gestuurd omdat zij die te veel lijken te zien als een propagandastunt, spelen de beide Europese ambassadeurs het spel anders.

Zij prijzen China voor de maatregelen die het land al wel heeft genomen. Een van die maatregelen is het geleidelijk opheffen van de beperking dat buitenlandse autofabrikanten altijd met een Chinese partner moeten werken. Die regel was buitenlandse bedrijven een doorn in het oog, omdat ze zagen dat hun technologie en hun ontwerpen op die manier gemakkelijk via die partner wegvloeiden naar Chinese concurrenten.

Ook noemen de ambassadeurs het geleidelijkaan terugdringen van beperkingen voor de financiële markten en het verlagen van importtarieven als positieve signalen.

Persoonlijk initiatief Xi

Zij prijzen daarnaast het idee achter de beurs, en dat is wel zo tactisch. Dit ietwat ongewone evenement is een persoonlijk initiatief van de Chinese president Xi Jinping. Hij komt het ook zelf openen, waarmee de beurs sterk verbonden is aan zijn persoonlijke prestige en aan de politieke signalen die hij ermee wil afgeven.

Lees ook: Voor China is het duidelijk: ‘Trump probeert ons eronder te houden’

Maar de ambassadeurs willen Xi niet met zijn vooral symbolische initiatief laten wegkomen. Ze vragen ook om concrete maatregelen die tot werkelijk gelijke kansen voor buitenlandse bedrijven in China moeten leiden. Zo vragen zij onder meer de eis te laten vallen om met een Chinese partner te werken, niet alleen voor de auto-industrie, maar voor alle sectoren van het bedrijfsleven in China.

Verder verzoeken ze om een betere bescherming van de intellectuele eigendom, om afschaffing van de voorkeursbehandeling van staatsbedrijven en om afsluiting van een investeringsovereenkomst met de Europese Unie. Dat laatste is iets waar al jaren weinig schot in lijkt te zitten. Het zijn allemaal punten waarop de EU en de VS vinden dat China niet of te langzaam beweegt.

Opvallend is wel dat de brief, die handig inspeelt op Xi’s verlangen om de wereld ervan te overtuigen dat China inderdaad een voorvechter is van vrijhandel, alleen ondertekend is door twee Europese ambassadeurs. Niet door de EU als geheel, dus. Dat zou het initiatief ongetwijfeld meer overtuigingskracht geven.

    • Garrie van Pinxteren