Brexitblog

‘Voorlopig akkoord kan breuk binnen VK veroorzaken’

Einde van dit blog

Dit Brexitblog is afgesloten.

Volg de laatste ontwikkelingen in ons nieuwe blog.

'Voorlopig akkoord kan breuk binnen VK veroorzaken'

Het voorlopige Brexit-akkoord zou een breuk kunnen veroorzaken binnen het Verenigd Koninkrijk. Daarvoor waarschuwt het Noord-Ierse parlementslid Jeffrey Donaldson (DUP) woensdag. Donaldson is bang voor de gevolgen van het verschil in wetgeving in Noord-Ierland en de rest van het VK. Tegen de BBC zei hij:

"Op basis van wat wij tot nu toe hebben gehoord en gezien, geloven wij niet dat deze deal de beste deal is. Een breuk in het VK kunnen wij niet steunen."

Ook Donaldsons partijgenoten Arlene Foster en Sammy Wilson reageerden woensdagochtend. DUP-leider Foster zei dat ze de deal niet kon accepteren als deze betekent dat Noord-Ierland "afdrijft" van de rest van het VK. Wilson, die bekendstaat als een uitgesproken criticus van premier May, noemde het voorlopige akkoord op Twitter "beschamend".

Twitter avatar eastantrimmp Sammy Wilson MP All of the great and the good who were rolled out during the #EURef will be rolled out again in the coming weeks to try and get us to fall into line. We are clear - we will not be voting for this humiliation!
Lees ook: Amper ruimte voor ‘klusjesman’ May

15.00 uur
Het is een spannende dag voor premier Theresa May. Zij bereidt zich voor op de spoedvergadering die om 15.00 uur Nederlandse tijd gepland staat met het kabinet. Hier zal het voorlopige Brexit-akkoord gepresenteerd worden, waarover de ministers vervolgens zullen stemmen. Dinsdagavond is de inhoud van het akkoord al gedeeld met enkele vooraanstaande politici.

Wat precies in het akkoord staat, is onduidelijk. Wel zijn enkele details naar de media gelekt. Zo is vrijwel zeker dat in het akkoord een zogenoemde backstop is opgenomen: de noodoplossing waardoor het hele Verenigd Koninkrijk bij de douane-unie blijft.

Deze oplossing wordt bekritiseerd door Brexiteers, omdat dit betekent dat de Britten gebonden blijven aan EU-regels, zonder invloed te hebben op de totstandkoming ervan. Boris Johnson noemde May's akkoord dinsdag nog "volstrekt onacceptabel voor iedereen die in democratie gelooft".

Sammy Wilson (links) met partijgenoot Nigel Dodds. Foto Tolga Akmen/AFP

DUP: Handelsbarrières tussen Noord-Ierland en VK zijn onacceptabel

Ondertussen heeft Arlene Foster, de partijleider van de Noord-Ierse Democratic Unionist Party (DUP), zich ook kritisch uitgelaten over het idee om Noord-Ierland binnen de douane-unie te houden.

"Een overeenkomst die nieuwe handelsbarrières opwerpt tussen Noord-Ierland en Groot-Brittannië ondermijnt fundamenteel de grondwettelijke en economische integriteit van het Verenigd Koninkrijk. Dat is onacceptabel", zegt Foster tegen The Guardian.

Een parlementslid van DUP, Sammy Wilson, is scherper in zijn oordeel. "Wat we hebben gehoord en gezien van de deal is iets waar we absoluut tegen zijn. Het gaat tegen alles in dat de overheid heeft beloofd te leveren".

DUP stemt vaak met May's conservatieve partij mee. Met steun van DUP en haar eigen partij zou het lukken het Brexit-voorstel voor het parlement te krijgen.

Ierland

De premier van Ierland heeft dinsdagavond een kabinetsvergadering bijeen geroepen. De bijeenkomst moet plaatsvinden op woensdagochtend om half 10, lokale tijd, en zal gaan over de Brexit-ontwikkelingen. De Ierse regering wil "tijd en ruimte" bieden aan het Verenigd Koninkrijk, om het voorlopig Brexit-akkoord te overwegen. Dat meldt Reuters.

Oppositieleiders vragen om 'echt betekenisvolle stem' in brief aan May

De leiders van de vier grootste oppositiepartijen, Jeremy Corbyn van Labour, Vince Cable van de Liberaal Democraten, Ian Blackford van de Scottish National Party en Liz Saville Roberts van Plaid Cymru, schrijven in de Britse krant The Guardian een gezamenlijke brief aan Theresa May. De oppositieleiders roepen May op het parlement niet te beknotten bij het stemmen over het Brexit-voorstel. Zij willen dat amendement is toegestaan.

"Recent ingrijpen van ministers wijst erop dat u en uw overheid zullen proberen het proces in de uiteindelijke stemming te beperken of belemmeren, in een poging het parlement te muilkorven. We willen duidelijk maken dat dit compleet onacceptabel is."

De brief vervolgt:

"Vooral paragraaf zes van het overheidsmemorandum dat stelt dat: "Amendementen kunnen het effect hebben - bedoeld of onbedoeld - dat de wettelijke mogelijkheid van de overheid om de terugtrekkingsovereenkomst te ratificeren wordt verhinderd."

De oppositieleiders benadrukken dat zij het hier niet mee eens zijn:

"Wij geloven dat het parlement moet kunnen overwegen, debatteren en stemmen over amendementen voor een uiteindelijke stemming over de algehele motie. Dat zou ons soevereine parlement de kans geven zijn standpunt te geven over de voorwaarden voor het vertrekken uit de EU. Het is ondenkbaar dat het parlement het zwijgen wordt opgelegd in zo'n cruciale periode voor dit land."

Smith: Brexitbeloftes zullen worden ingelost

Julian Smith, een belangrijke partijgenoot van May die de partijdiscipline bewaakt, heeft alle vertrouwen dat het Brexitplan door het parlement zal komen.

Volgens hem zal het concept de Brexitbeloftes van de premier inlossen en daarnaast belangen van het bedrijfsleven en families behartigen.

"Het is een groot document, honderden pagina's, en mensen zullen het nauwkeurig bekijken, maar ik heb er vertrouwen in dat we beginnen met het invullen van Brexit op praktische wijze."

EU-onderhandelaar Barnier roept op tot voorzichtigheid

Een woordvoerder van Michel Barnier, die namens de Europese Unie onderhandelt over de Brexit, maant dinsdagavond tot voorzichtigheid, schrijft persbureau AP.

Volgens de woordvoerder is de Brexitdeal nog niet rond. Morgenmiddag, als de ambassadeurs van de 27 andere EU-lidstaten elkaar woensdag treffen, zal “de stand opgemaakt worden”.

De Noord-Ierse politieke partij Democratic Unionist Party (DUP), van wiens steun in het Lagerhuis de regering van May afhankelijk is, zegt eerst de tekst te willen zien, voordat het besluit om voor of tegen te stemmen.

DUP-lid Nigel Dodds zegt tegen het Ierse tv-station UTV dat “onze grootste zorg is dat de noodoplossing in de loop van de tijd een uitgangspositie wordt. Ik denk dat premier May al een tijd denkt dat iedere deal beter is dan geen deal.”

Labour-leider Corbyn: onwaarschijnlijk dat deal goed voor het land is

Labour leider Jeremy Corbyn. Foto Andy Rain/EPA

Ook de Britse oppositieleider Jeremy Corbyn (Labour) zal tegen de plannen stemmen als ze niet voldoen aan gestelde voorwaarden. "Labour is vanaf het begin duidelijk geweest dat we een deal nodig hebben die banen en de economie zal ondersteunen - en standaarden en bescherming zal garanderen."

Corbyn heeft ook nog geen details van de overeenkomst gezien en wil daarop wachten. Toch verwacht hij vanwege de "wanordelijke manier van onderhandelen" niet dat de deal goed voor het land zal zijn, aldus de partijleider in een verklaring op Facebook.

Critici roepen op deal weg te stemmen

Jacob Reese-Mogg, een invloedrijk conservatief lid van het Lagerhuis en voorstander van een harde Brexit, roept het kabinet en het parlement op om de Brexitplannen weg te stemmen. Volgens hem zal de gevonden noodoplossing, die een harde grens tussen Ierland en het Verenigd Koninkrijk dient te voorkomen, van het VK een "slavenstaat" maken, meldt persbureau Reuters.

Volgens Reese-Mogg, partijgenoot van May, komt het akkoord de belofte van uittreding uit de Europese Unie niet na. "Ik hoop dat het kabinet het zal blokkeren en anders hoop ik dat het parlement dat doet. Ik denk dat we allemaal weten dat deze deal diep onbevredigend is", zegt Reese-Mogg tegen BBC.

Ook Boris Johnson, die als minister van Buitenlandse Zaken in de regering van May opstapte uit onvrede over de koers van de Brexit, zei tegen het persbureau tegen te zullen stemmen. Johnson was niet op de hoogte van de exacte inhoud van de concepttekst, maar vergeleek het met een vazaalstaat en noemde het onacceptabel "voor iedereen die in democratie gelooft".

May: woensdag overleg over voorlopig Brexit-akkoord

Na 595 dagen onderhandelen hebben de Britten en de EU een voorlopig akkoord bereikt over hoe het Verenigd Koninkrijk uit zal treden.

Een woordvoerder van premier Theresa May bevestigt berichtgeving in Britse media dat de ministerraad woensdag om 14.00 Britse tijd bijeenkomt om het onderhandelingsresultaat te bespreken. Dinsdagavond zal zij haar ministers ontvangen voor individuele gesprekken en woensdagochtend zal een kabinetsberaad plaatsvinden, aldus Britse journalisten.

Lees het hele nieuwsbericht hier: Voorlopig akkoord bij Brexit-onderhandelingen

Jo Johnson (Transport) vertrekt uit kabinet May

De Britse onderminister van Transport Jo Johnson heeft vrijdagavond zijn vertrek uit de regering van Theresa May aangekondigd.

"Het is me steeds duidelijker geworden dat de deal over uittreden die nu in Brussel en Whitehall wordt afgerond, een vreselijke vergissing zal zijn", schrijft hij in een artikel op het blogplatform Medium. "We staan aan de rand van de grootste crisis sinds de Tweede Wereldoorlog."

Johnson stemde zelf tegen Brexit. In het blog staat hij erbij stil dat de Brexit heeft gezorgd voor een tweedeling - in het land, de politiek en zelfs families. Dat geldt ook voor zijn eigen familie: Jo's broer Boris, oud-minister van Buitenlandse Zaken, is wel overtuigd Brexiteer. Maar ook hij verliet in juli de regering en geldt sindsdien als uitgesproken criticus van de premier.

Volgens de BBC worstelde de onderminister van Transport, een gerespecteerd lid van het kabinet, al lange tijd met de ontwikkelingen rondom Brexit. Zijn besluit om op te stappen zou uiteindelijk zijn ingegeven door de conclusie dat de beloften die aan de Engelse kiezers werden gedaan, nu niet worden nageleefd in de onderhandelingen tussen Londen en Brussel. "Vertrek uit de EU zou moeten resulteren in meer controle voor het Verenigd Koninkrijk, maar dat zie ik nu niet gebeuren", zegt hij daarover.

Johnson pleit verder voor een nieuw referendum - een idee dat al door meerdere politici is geopperd. Een woordvoerder van de Britse regering heeft al laten weten dat dat er niet zal komen.

EU-onderhandelaar Barnier: EU-project als geheel in gevaar

Europa als gezamenlijk project is "in gevaar". Dat stelde EU-onderhandelaar Michel Barnier donderdag in een toespraak tijdens een congres van de Europese Volkspartij (EVP) in Finland. "We moeten ons verzetten tegen hen die Europa kapot willen maken met hun populistisch bedrog en door angst te zaaien." Volgens de Britse krant The Guardian noemde Barnier daarbij de naam van Nigel Farage, de voormalig UKIP-leider en aanjager van het Brexit-referendum. Hij haalde uit naar de politicus door te zeggen dat "ieder Europees land nu een Farage heeft", doelend op invloedrijke politici die uit de EU willen.

Het is een felle uitspraak van Barnier, die momenteel nog verwikkeld is in stevige Brexitonderhandelingen met premier Theresa May. Volgens Barnier worden daarmee maar moeizaam vorderingen gemaakt vanwege de backstop, de noodoplossing die een harde grens tussen Ierland en Noord-Ierland na Brexit moet voorkomen.

Lees ook: De Noord-Ieren beseffen: alles draait nu om ons

Een belangrijke vergadering die gepland stond voor donderdag, werd eerder al naar het weekend verplaatst omdat er onenigheid is tussen May en haar ministers over een juridisch advies over de backstop. De premier zou niet bereid zijn om het advies, met daarin de voorwaarden voor de noodoplossing, te delen. Kort gezegd houdt die oplossing in dat het gehele Verenigd Koninkrijk onderdeel blijft van de Europese douane-unie en dat Noord-Ierland belangrijke regels van de interne markt zal handhaven. Over hoelang die noodoplossing precies van kracht moet zijn, worden de EU en May het maar moeilijk eens.

Bedrijven willen referendum over Brexitvoorstel van May

Oprichters en (oud-)directeuren van een aantal bedrijven binnen en buiten het VK hebben donderdag officieel opgeroepen tot een referendum. Zij willen dat het Britse volk uiteindelijk zeggenschap krijgt over het nieuwe Brexitvoorstel dat premier Theresa May zal presenteren.

Het gaat onder meer om een oud-directeur van de Britse supermarktketen Sainsbury's en een Britse topman van het Amerikaanse bedrijf Worldpay, dat internationale transacties verwerkt. Zij vinden dat Britse burgers straks moeten kunnen kiezen of ze voor uittreding op de voorwaarden van May zijn, of in het Europees handelsblok willen blijven. Zondag ondertekenden de topmannen al een ingezonden brief in The Sunday Times.

Daarmee sluiten zij zich indirect aan bij People's Vote, een initiatief van onder meer activisten en bekende Britten. Zij voeren al langer campagne voor een publieke stem over het onderhandelingsresultaat. Een tweede referendum heeft echter veel voeten in de aarde en als de oproep van de topmannen gehoor vindt, is het maar de vraag of nog een stemming in de krappe vijf maanden voor de Brexit-deadline nog kans heeft. Brexiteers verzetten zich fel tegen een tweede referendum omdat de meest realistische route daarnaartoe mogelijk een politieke crisis veroorzaakt. Bovendien vinden zij dat "eruit eruit betekent" en dat een tweede referendum het VK internationaal slecht op de kaart zou zetten.

Uit een onderzoek deze week gehouden bleek dat, zou er nu een referendum plaatsvinden, het VK wel in de EU zou blijven. Met name jonge stemmers en Britten die het de vorige ronde af lieten weten, gaven aan in theorie nu wel te zullen stemmen, aldus persbureau Reuters.

'BBC heeft blauwdrukken in handen van verloop Brexitdeal'

De kurk gaat niet van de champagne, maar de deal wordt met "gepaste bescheidenheid" gevierd - als het tenminste aan het kabinet ligt. Dat blijkt uit gelekte documenten in handen van de BBC. De Britse omroep meldde dinsdag dat het papieren in handen had waarin beschreven staat welke precieze stappen moeten worden doorlopen om een eventuele deal aan de man te brengen.

Zo staat erin beschreven dat premier May, in het geval van een deal, een speech zal geven en buitenlandse leiders met felicitaties over de brug zullen komen. Ook wordt erin uitgetekend hoe de debatten in het parlement ongeveer zouden moeten verlopen en wanneer er een stemming in het Brits parlement plaatsvindt. De instructies voor de stemming in het parlement op 27 november zouden als volgt zijn: "Historisch moment, zet je eigen belangen aan de kant, zet het landsbelang op de eerste plaats en stem voor de deal". Donderdag zou de tussentijdse progressie bekend worden gemaakt.

Lees ook: EU en May bewegen richting compromis

Woensdag liet Downing Street weten dat de documenten geen officiële 'blueprint' zijn. De "kinderlijke taal en slechte spelling" zouden dat duidelijk moeten maken: zo werd de naam van de Ierse premier Leo Varadkar bijvoorbeeld verkeerd gespeld. Woordvoerders van May zeiden echter niet met zoveel woorden dat de documenten nep waren.

De BBC presenteerde de vermeende blauwdruk in een week die in het teken staat van radiostilte van de Britse en Europese onderhandelaars. May en EU-onderhandelaar Michel Barnier werken deze maand stilzwijgend aan een mogelijk akkoord waarin vooral het Ierse grensprobleem een heikel punt is. De opbrengst van die onderhandelingen zal cruciaal zijn voor hoe het eind maart verdergaat. Maar met een akkoord met Barnier is May er nog niet: het Britse én Europese parlement zullen naar verwachting eind december nog over de plannen stemmen.

Volgens Barnier was er woensdag in ieder geval "nog meer werk nodig" voor Brexit.

Boetes voor overtredingen regels Brexit-referendum

De Britse zakenman en 'brexiteer' Arron Banks en pro-Brexit-campagne Leave.EU hebben boetes van tienduizenden ponden gekregen voor het overtreden van regels voor digitale marketing rondom het Brexit-referendum in 2016.

De Britse privacywaakhond ICO geeft het verzekeringsbedrijf Eldon Insurance van Banks een boete van 60.000 pond (omgerekend bijna 69.000 euro). Leave.EU moet hetzelfde bedrag betalen plus een aanvullende boete van 15.000 pond (ruim 17.000 euro). Banks en Leave.EU hebben gebruikgemaakt van elkaars klantenbestanden voor mailings.

Zo kregen mensen op de mailinglist van Leave.EU ongevraagd reclame voor een bedrijf van Banks en werden nieuwsbrieven van de pro-Brexit-campagne op hun beurt verstuurd naar klanten van het verzekeringsbedrijf.

Banks vindt de boetes onzin, laat hij weten in een bericht op Twitter dat hij afsluit met de woorden "Nou en?":

Gosh we communicated with our supporters and offered them a 10% brexit discount after the vote ! So what ? https://t.co/OYIZaCOmh5

— Arron Banks (@Arron_banks) 6 november 2018

Leave.EU is gevestigd in het hoofdkantoor van Eldon Insurance, ontdekte The Guardian eerder al. Ook zou Banks tegen de regels in 8 miljoen pond (ruim 9 miljoen euro) hebben geschonken aan de campagneorganisatie. Leave.EU ligt ook onder vuur vanwege mogelijke contacten met Rusland.

'Brexiteer' Banks: Leave.EU-campagne niet met Russisch geld gefinancieerd

De rijke zakenman en 'Brexiteer' Arron Banks heeft zondag opnieuw ontkend bij de Brexit-campagne Russisch geld te hebben ingezet. Banks gaf destijds een grote som geld weg aan Leave.EU, waarmee hij de Leave-campagne voor een belangrijk deel financierde. In een interview met de BBC hield Banks dit weekend opnieuw vol dat hij geen Russisch geld heeft gedoneerd: "Het is geen Russisch geld, er was geen Russische inmenging."

De zakenman ligt onder vuur bij de autoriteiten omdat hij in totaal 8 miljoen pond (ruim 9 miljoen euro) tegen de regels in aan Leave.EU zou hebben geschonken, de campagne die werd opgezet door onder meer politicus Nigel Farage. Het ging om de hoogste donatie in de Britse geschiedenis ooit. De Kiescommissie gaf de National Crime Agency (NCA) opdracht onderzoek te doen.

'Russisch geld'

De autoriteiten vermoeden namelijk dat niet al het geld van de zakenman zelf was. Volgens de Banks komt het hele bedrag wel degelijk uit zijn bedrijf Rock Services en gaat het om geld dat verdiend is in het Verenigd Koninkrijk.

Uit eerder onderzoek bleek dat Banks veel contact had met Russische zakenlieden, die in de Verenigde Staten worden onderzocht door speciaal aanklager Robert Mueller. Mueller houdt zich bezig met de Russische inmenging in de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016. Het is in het VK verboden om met buitenlands geld een dergelijke campagne te financieren. Banks houdt vol dat er een "heksenjacht" tegen hem gaande is vanuit het anti-Brexit-kamp.

Zijn steun aan Brexit trok Banks in een opvallend interview met The Sunday Times zondag in. Hij stelde dat hij met de kennis van nu 'Remain' (blijven) zou hebben gestemd, volgens hem omdat de Britse regering Brexit "schandelijk afhandelt".

National Crime Agency doet onderzoek naar Brexit-financierder

De Britse autoriteit tegen georganiseerde misdaad gaat onderzoek doen naar 'Brexiteer' Arron Banks, de rijke zakenman die de Leave-campagne voor een belangrijk deel financierde. Dat heeft de National Crime Agency (NCA) donderdag bekendgemaakt. De Britse Kiescommissie beboette in mei Leave.EU, de organisatie van Banks en UKIP-politicus Nigel Farage, voor het overtreden van de regels voor campagnefinanciering.

De zakenman zou in totaal acht miljoen pond (ruim negen miljoen euro) aan Leave.EU hebben gegeven, maar de autoriteiten vermoeden dat niet al dat geld echt van hem was. Eerder onderzoek wees uit dat Banks veel contact had met Russische zakenlieden die in de Verenigde Staten worden onderzocht door speciaal aanklager Robert Mueller in verband met beïnvloeding van de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Het is niet duidelijk hoe groot de (financiële) invloed van Rusland was op de campagne van Leave.EU.

De politiedienst NCA zet het werk van de Kiescommissie voort omdat onderzoek naar de herkomst van Banks' vermogen de bevoegdheden van die commissie overschrijdt. De multimiljonair zelf ontkende donderdag opnieuw dat hij de Brexitcampagne financierde met Russisch geld. Hij "verwelkomt" een onderzoek door het nationale agentschap.

Behalve Banks zal de NCA ook andere prominente personen uit de Brexitcampagne onderzoeken. Overigens zijn ook organisaties die campagne voerden tegen de Brexit (het Remain-kamp) door de Kiescommissie beboet omdat zij de campagneregels hadden geschonden.

'Akkoord gesloten over financiële dienstverlening na Brexit'

Het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie hebben een "voorlopige deal" gesloten waarin de financiële dienstverlening na Brexit wordt geregeld. Dat schrijft de Britse krant The Times donderdag op basis van anonieme bronnen binnen de Engelse overheid, als laat die weten dat geen akkoord officieel getekend is.

Dankzij de afspraken hebben bedrijven uit het Verenigd Koninkrijk na uittreding nog toegang tot de Europese markt. Dan moet de Britse regulering van de financiële sector wel in grote lijnen vergelijkbaar blijven met de regels die gelden in de EU. Ook gegevensuitwisseling zou zijn inbegrepen in de afspraken.

Na het bericht in The Times over het akkoord steeg de koers van de Britse pond met 0,5 procent ten opzichte van de dollar, meldt persbureau Reuters.

In aanloop naar de Brexit heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) in Amsterdam al twintig aanvragen ontvangen van bedrijven uit het VK die in Nederland een nieuw kantoor - binnen de EU - willen openen. De AFM verwacht dat voor kapitaalmarkten Amsterdam na de Brexit "hét handelscentrum" van de EU wordt.

Lees ook: Zwitserland zit niet in de EU, maar doet er wel zaken mee, net als het VK straks. De Zwitsers merken nu ook de gevolgen van de Brexit

Welkom

Welkom op een nieuw Brexitblog. NRC volgt de weg naar het Britse vertrek uit de Europese Unie. Volg hier de laatste ontwikkelingen rond de Brexit.

Lees hier het vorige blog terug: Honderdduizenden demonstreren tegen Brexit in Londen