Explosie Sojoez-raket veroorzaakt door defecte sensor

Ruimtevaart

Een Russische staatscommissie heeft het ongeluk met de Sojoez onderzocht: een sensor bleek defect.

De Sojoez-raket die op 11 oktober vanuit Kazachstan gelanceerd moest na twee minuten een noodlanding maken. NASA/Bill Ingalls

De explosie van een bemande Sojoez-raket, die leidde tot een noodlanding van twee astronauten op 11 oktober, is veroorzaakt door een kapotte sensor. Dat heeft de directeur van het bemande ruimtevaartprogramma Sergei Krikaljov woensdag bekend gemaakt.

NASA-astronaut Nick Hague en kosmonaut Alexej Ovtsjinin landden in de Kazachstaanse steppe nadat de tweede trap van hun Sojoez-raket explodeerde, twee minuten na de lancering. De twee waren onderweg naar het internationaal ruimtestation ISS. Voor Hague was het de eerste vlucht.

Een Russische staatscommissie die het incident onderzocht kwam vandaag met haar conclusie. De eerste trap van de Sojoez-raket bestaat uit vier ‘bokovoesjki’, kegelvormige zijraketten die vastgeklampt zitten aan de centrale tweede trap. Bij het afwerpen is één van die vier gebotst met het brandstofreservoir van de tweede trap, dat daardoor explodeerde.

Meteen daarna werd de neuskegel met daarin de astronauten door een noodraket gecontroleerd weggeschoten. Hague en Ovtsjinin landden veilig onder parachutes, al moesten ze forse g-krachten doorstaan. De fout is uiteindelijk te wijten aan een defect in de sensor die het loslaten van de zijraketten niet goed detecteerde, zei Rogozin tegen het persbureau Tass.

Betrouwbare raket

De Sojoez-raket, waarvan een eerste versie al in 1967 gelanceerd werd, heeft een betrouwbare reputatie. In 1983 explodeerde een bemande raket seconden na de lancering, wat de bemanning op dezelfde ruwe maar effectieve manier overleefde.

Sinds de Verenigde Staten in 2011 de dure en gevaarlijke Space Shuttle met pensioen stuurden, is Sojoez de enige raket die mensen naar het ISS kan brengen. Het onvermijdelijke aan de grond houden van de Sojoez dreigde tot logistieke problemen te leiden: niemand kan naar het ISS. Het Amerikaanse bedrijf SpaceX van miljardair Elon Musk werkt weliswaar aan een opvolger, maar die zal op zijn vroegst in 2019 gelanceerd worden.

Maar de Russen lijken het vertrouwen te hebben dat het probleem hiermee opgelost is: van de militaire lanceerbasis Plesetsk werd op 25 oktober alweer een onbemande Sojoez gelanceerd. De eerste bemande vlucht is nu voor december aangekondigd.

    • Bruno van Wayenburg