Grapperhaus erkent schadeclaim oud-piloot Julio Poch niet

Poch werd in 2009 opgepakt en uitgeleverd aan Argentinië met hulp van de Nederlandse Staat. In 2017 werd hij vrijgesproken.

Minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid (CDA) arriveert op het Binnenhof voor de wekelijkse ministerraad. Foto Bart Maat/ANP

Minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) gaat de schadeclaim van de Argentijns-Nederlandse oud-piloot Julio Poch niet erkennen. Dat schrijft de minister maandag in een brief aan de Tweede Kamer. Poch stond in Argentinië terecht voor het uitvoeren van dodenvluchten ten tijde van de militaire junta (1976-1983), maar werd vorig jaar vrijgesproken.

Poch diende een schadeclaim in omdat zijn arrestatie en uitlevering aan Argentinië in 2009 tot stand kwam met hulp van Nederland. Hij werkte als piloot voor Transavia. Nederland had destijds geen uitleveringsverdrag met Argentinië, maar verstrekte Buenos Aires wel de vluchtgegevens van Poch. Toen die op zijn laatste vlucht voor zijn pensioen in Valencia landde, werd hij daar gearresteerd. Spanje leverde de piloot vervolgens uit aan Argentinië.

‘Onrechtmatig’

Pochs advocaat Geert-Jan Knoops stelt dat de medewerking van de Staat aan de aanhouding en uitlevering van Poch onrechtmatig waren. Tevens zou het voorbereidend opsporingsonderzoek van het OM onzorgvuldig zijn geweest en zou de Staat de voorzieningenrechter verkeerd hebben ingelicht, aldus Knoops.

Grapperhaus bestrijdt die drie punten. Volgens hem is al eerder door een rechter vastgesteld dat de voorzieningenrechter niet onjuist is voorgelicht en dat de uitlevering niet onrechtmatig was. Bij het opsporingsonderzoek kreeg de Staat informatie van meerdere Nederlandse getuigen, is een rechtshulprelatie met Argentinië aangegaan en is aanvullend onderzoek uitgevoerd. Dit alles versterkte de verdenking van Poch. Dat hij in 2017 alsnog in Argentinië werd vrijgesproken, maakt het vooronderzoek niet ondeugdelijk, zo redeneert Grapperhaus. Hij zegt ook dat er nog hoger beroep is aangekondigd door het Argentijnse OM zodat de onschuld van Poch nog niet vaststaat.

Poch is volgens zijn advocaat „totaal verbijsterd” door het antwoord van de minister, dat tien maanden op zich liet wachten. De piloot snapt ook niet dat Grapperhaus nu bekend maakt dat het OM de kosten heeft betaald van de advocaat die Nederlandse piloten bijstond. Zij legden tegenover het Nederlandse en Argentijnse OM verklaringen af die leidden tot Pochs arrestatie. Advocaat Knoops zag al zijn verzoeken om vergoeding van rechtsbijstand aan de verdachte Poch steeds afgewezen.

Knoops snapt ook niet dat de bewindsman schrijft dat het Nederlandse OM na 2006 nader onderzoek zou hebben gedaan naar Poch en dat dit „de aanvankelijke verdenking” zou hebben versterkt. „Dit blijkt namelijk nergens uit”, aldus Knoops. Poch overweegt nadere juridische stappen tegen de Nederlandse staat.

In de jaren zeventig werden in de zogeheten ‘Vuile Oorlog’ onder de Argentijnse militaire dictatuur van Jorge Videla honderden dodenvluchten uitgevoerd. Daarbij werden veronderstelde tegenstanders van het regime uit vliegtuigen gegooid boven de Atlantische Oceaan.

Dit bericht is later aangevuld met de reactie van Poch via zijn advocaat.

    • Casper van der Veen