Rijksmuseum gaat Nachtwacht voor publiek restaureren

Vanaf juli 2019 kunnen bezoekers meekijken met de restauratoren. Directeur Taco Dibbits van het Rijksmuseum spreekt van ‘het grootste onderzoeks- en restauratieproject ooit.’

Directeur Taco Dibbits van het Rijksmuseum kondigt aan dat De Nachtwacht wordt gerestaureerd. Foto Olaf Kraak / ANP

De Nachtwacht krijgt een grondige restauratie, vanaf juli 2019 wordt het meesterwerk van Rembrandt “voor het oog van het publiek” op sommige punten hersteld. Zo is aan de onderkant van het doek een lichte waas te zien, die moet worden verwijderd. Dat werd dinsdagochtend bekendgemaakt in het Rijksmuseum in Amsterdam, dat nog voor opening een persconferentie organiseerde bij het schilderij.

Het beroemdste werk heeft een roerige geschiedenis en werd vaak verplaatst: zo zwierf de Nachtwacht

Het is voor het eerst sinds 1976 dat de Nachtwacht wordt hersteld. Het beroemdste werk in het Rijksmuseum wordt op zaal gerestaureerd, wat betekent dat het publiek kan meekijken met de restaurator. De vaste vitrine-ontwerper van het Rijksmuseum, architect Jean Michel Wilmotte, ontwikkelt een speciale vitrine, waardoor bezoekers vanaf zeven meter afstand de restauratie kunnen zien. Ook wordt het mogelijk om het proces online te volgen. Tijdens de werkzaamheden wordt het doek uit de lijst gehaald.

‘Grootste restauratieproject ooit’

Voor de herstelwerkzaamheden is een internationaal team van acht restauratoren en tien onderzoekers aangesteld. De kosten, naar verwachting zo’n drie miljoen euro, worden gedekt door de financiering van het Rijksmuseum en door sponsoren.

Bij de persconferentie, waarbij directeur Taco Dibbits van het Rijksmuseum het woord voerde, waren ook minister Ingrid van Engelshoven (Cultuur, D66) en de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema aanwezig. Dibbits spreekt van “het grootste onderzoeks- en restauratieproject voor het Rijksmuseum ooit.”

Het schilderij werd in 1642 door Rembrandt van Rijn voltooid en beeldt een schutterscompagnie af - de originele naam is De compagnie van kapitein Frans Banninck Cocq en luitenant Willem van Ruytenburgh maakt zich gereed om uit te marcheren. In de loop der jaren kleurde de verf steeds donkerder, waardoor het als bijnaam de Nachtwacht kreeg. Het doek is eigendom van de gemeente Amsterdam en is sinds 1808 het belangrijkste stuk uit de collectie van het Rijksmuseum.

Olieverfschilderijen als de Nachtwacht zijn chemische tijdbommen, doordat metaalzepen de verf langzaam beschadigen: het verderf onder de verfhuid
    • Sjoerd Klumpenaar
    • Thomas van Huut