‘Rebellen voeren beschietingen uit, bufferzone bij Idlib onzeker’

Maandag moet rond de Syrische stad een gedemilitariseerde zone van kracht zijn. Rebellen lijken echter niet van plan te vertrekken.

Een strijder van de Syrische oppositie bemant zaterdag een checkpoint in Idlib. Foto Ugur Can/AP

Het is onzeker of er nog een gedemilitariseerde zone gaat komen rond de Syrische stad Idlib. Rebellen doodden zaterdagavond twee regeringsmilitairen met beschietingen vanuit het buffergebied, een dag voordat daar een staakt-het-vuren van kracht moet zijn. Dat melden het Syrisch Observatorium voor de Mensenrechten (SOHR) en persbureau AFP.

Lees ook: Russisch-Turks akkoord: toch geen aanval op Idlib

Turkije en Rusland, de belangrijkste bondgenoot van de Syrische president Assad, spraken vorige maand af dat de bufferzone rond Idlib er moest komen. Dat deden ze om een groot offensief af te wenden op de stad, het laatste grote rebellenbolwerk in Syrië. In de stad en de omringende provincie wonen ongeveer drie miljoen mensen. Zonder bufferzone staat Idlib mogelijk alsnog een aanval te wachten.

De deal legde twee deadlines op aan strijders in en om Idlib. Op 10 oktober moesten ze al hun zware wapens hebben weggehaald uit het hoefijzervormige en circa twintig kilometer brede gebied. Op 15 oktober, maandag dus, moeten alle jihadistische rebellen ook zijn vertrokken. De gematigde strijders die door Turkije worden gesteund, mogen wel blijven.

De eerste afspraak lijken de rebellen te zijn nagekomen. Het SOHR liet woensdag weten geen zwaar wapentuig meer waar te nemen in het buffergebied.

‘Geen enkele terugtrekking’

Lees ook: Drie miljoen Syriërs in de val nu aanval op Idlib is begonnen

Of de tweede deadline wordt nageleefd, is echter zeer de vraag. En niet alleen vanwege de beschieting van zaterdagavond. Volgens het SOHR zijn de extremistische rebellen niet van plan het gebied rond Idlib te verlaten. “We hebben geen enkele terugtrekking waargenomen”, aldus het observatorium. Een correspondent van AFP bevestigt dat. Het is overigens nog onduidelijk of het bombardement zaterdag is uitgevoerd door gematigde of extremistische rebellen.

Troepen van het regime hebben volgens het SOHR in de afgelopen dagen ook nog bombardementen uitgevoerd op rebellen in de beoogde gedemilitariseerde zone. Dat druist dan weer niet tegen het Turks-Russische akkoord in: de afspraken verplichten Assad niet om ook zijn zware wapens en troepen van het strijdtoneel terug te trekken.

Van tevoren was het al de vraag of de rebellen en de regering de afspraken zouden nakomen. Beide partijen waren niet aanwezig bij de besprekingen in de Russische badplaats Sotsji waar de presidenten Erdogan en Poetin hun akkoord sloten.

    • Vincent Sondermeijer