Meer sociale huurwoningen in vrije sector door stijging WOZ-waarde

De WOZ-waarde bepaalt deels de maximale huurprijs die gevraagd mag worden voor een woning. De Woonbond pleit voor een ander systeem.

Onder meer in Amsterdam heeft de WOZ-waarde veel invloed op de maximale huurprijs. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

Steeds meer sociale huurwoningen in de grote steden belanden in de vrije huursector zodra ze vrijkomen, omdat door de stijgende WOZ-waarden de huren meestijgen. Dat zegt huurdersvereniging de Woonbond op basis van eigen onderzoek. De WOZ-waarde, de marktwaarde die door gemeenten wordt toegekend aan huizen, speelt een te grote rol bij het vaststellen van de huur, stelt de organisatie zaterdag.

Vooral in grote steden komen veel vrijgekomen sociale huurwoningen door hoge WOZ-waarden in de vrije sector terecht. De Woonbond onderzocht de huurprijzen in Amsterdam, Breda, Den Haag, Groningen, Eindhoven, Rotterdam en Utrecht. “We maakten deze selectie om te laten zien dat het probleem in het hele land speelt”, zegt een woordvoerder. Daardoor vervalt de huurbescherming voor deze woningen, en kunnen er zonder beperkingen hoge huren gevraagd worden.

In 2015 werd de WOZ-waarde onderdeel van het zogenoemde woningwaarderingsstelsel: het puntensysteem waarmee de maximaal toegestane huurprijs van een woning wordt berekend. Dit betekent dat als de WOZ-waarde van een huis toeneemt, de huurprijs ook hoger mag worden.

Lees ook: Startersdilemma: nu een huis kopen of niet?

Woekerprijzen

Het probleem van dit systeem, zo stelt de Woonbond, is dat hierdoor de zogenoemde liberalisatiegrens van 710,68 euro - de maximale huur voor een sociale huurwoning - te makkelijk overschreden wordt. Als een maximaal toegestane huurprijs hoger is dan dit bedrag, valt een woning meteen in de vrije sector. “En dan kunnen ze voor de hoofdprijs worden verhuurd”, concludeert de Woonbond.

Door het tekort aan woningen zijn de huizenprijzen hard gestegen. Daardoor zijn ook de WOZ-waarden toegenomen, en dat heeft ertoe geleid dat de huurprijzen van kleine appartementen en woningen in veel steden flink zijn gestegen. De Woonbond vindt dat de WOZ-waarde geen onderdeel meer uit moet maken van de vaststelling van de maximale huurprijs van een woning. Ook zou de liberalisatiegrens verhoogd moeten worden, stelt de woordvoerder.

“We moeten alleen naar objectieve gegevens kijken, zoals de grootte en het energielabel van een woning. In veel steden zien we echte woekerprijzen, die mogelijk zijn gemaakt door dit systeem.”

Per gemeente verschilt het overigens hoe groot de invloed van de WOZ-waarde is. Om de liberalisatiegrens te overschrijden zijn volgens het woningwaarderingsstelsel 143 punten nodig. Deze punten bepalen de kwaliteit van een woning. De gemiddelde WOZ-waarde in Amsterdam is zo hoog, dat die 39 procent van de punten opmaakt. Het landelijke gemiddelde ligt op 22 procent.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken gaat het woningwaarderingsstelsel dat in 2015 werd ingevoerd dit jaar evalueren.

    • Floor Bouma