OM eist taakstraffen tegen alle wegblokkeerders A7

Tegen de meeste verdachten wordt 120 uur geëist. Het OM eist tegen initiatiefnemer Jenny Douwes een taakstraf van 240 uur en een voorwaardelijke celstraf van 3 maanden.

Protest voor de rechtbank in Leeuwarden. Foto Siese Veenstra/ANP

Het Openbaar Ministerie eist taakstraffen van 120 uur tegen de meesten van de ‘wegblokkeerders’ die in november vorig jaar op de snelweg A7 een groep anti-Zwarte Piet-demonstranten tegenhielden. Tegen initiatiefnemer en “intellectueel dader” Jenny Douwes is een taakstraf van 240 uur en een voorwaardelijke celstraf van 3 maanden geëist.

Tegen een andere verdachte is vanwege een eerdere veroordeling een celstraf van zes maanden geëist, waarvan drie voorwaardelijk. Samengevat vraagt het OM om ongeveer twintig taakstraffen van 120 uur, zo’n tien van 150, twee van 80 uur en één van 240 uur.

Voor de rechtbank in Leeuwarden verzamelden aan het eind van de middag zich zo’n veertig sympathisanten van de blokkeerders met Friese vlaggen en trommels. Zij zongen onder andere: “Het busje kwam niet aan.” De poort van de rechtbank werd gesloten om te voorkomen dat de steunbetuigers naar binnen konden komen.

Diepgewortelde tradities

De officier van justitie was zijn pleidooi vrijdag begonnen door te stellen dat strafrechtelijke vervolging van de Friese blokkeerders gelegitimeerd is. “Niet alleen vanwege de ernst van de gepleegde feiten, maar ook vanwege de maatschappelijke impact”. Volgens het OM stonden er “twee diepgewortelde tradities, gebruiken en gevoelens tegen over elkaar, niet alleen op de A7 maar in heel Nederland”.

Deze week werden alle 34 verdachten verhoord. Sommigen waren trots, de meesten hadden geen spijt, zouden het weer doen. Velen van hen probeerden tijdens hun verhoor hun rol klein te maken; zij remden niet als eerste, raakten toevallig bij de blokkade betrokken. De rechter legde hen echter telkens onderlinge communicatie voor uit een besloten WhatsApp-groep waarin “alleen de mensen zaten die echt bij de blokkade betrokken waren” en een Facebook-groep waarin ruim 130 mensen vooraf plannen beraamden voor de blokkade. Hieruit bleek vaak dat de verdachten toch doelbewuster bij de blokkeeractie betrokken waren dan ze deden voorkomen.

Douwes

De meest opvallende zaak is die van Jenny Douwes. Zij wordt vervolgd voor opruiing omdat zij een aantal dagen voor de Sinterklaasintocht in Dokkum het Facebookevenement ‘Project P’ in het leven riep. Ze maande mede-Friezen met auto’s voor de demonstranten van Kick Out Zwarte Piet te gaan rijden, zodat zij niet op tijd in Dokkum zouden zijn voor hun protest bij de intocht.

Ook Douwes zei tijdens de rechtszaak dat haar rol wordt overschat. Ze stelde dat de blokkeeractie pas opblies nadat zij haar oproep verwijderde. De blokkade werd zo groot door “allerlei individuele acties” waar zij naar eigen zeggen een rol in speelde. Haar werden tijdens de zaak berichten geciteerd uit de social media-gesprekken waaruit bleek dat ze tot de zaterdagochtend nog met de wegblokkeerders communiceerden.

Verbroken belofte

Douwes verweet justitie dat haar en mede-initiatiefnemer Gerwin Dokter zou zijn gezegd dat ze niet vervolgd werden als ze hun oproep zouden verwijderen en dat dit nu toch is gebeurd. De politieagent die Dokter had geïnstrueerd de oproep te verwijderen, getuigde echter dat hij dat hij zo’n belofte niet had gemaakt. “Want dan zou ik op de stoel van de rechter gaan zitten.” Wel zou hij Dokter uitdrukkelijk hebben verzocht de oproep weg te halen, omdat ze anders kans liepen vervolgd te worden.

De leiders van de anti-Zwarte Piet-demonstranten, Jerry Afriyie en Mitchell Esajas, eisten donderdag bewustwordingslessen voor de verdachten die hen tegenhielden op de snelweg onderweg naar Dokkum. Ook willen de demonstranten een schadevergoeding van ruim 8.000 euro. Een andere passagier van de demonstrantenbussen vordert een kleine 6.000 euro schadevergoeding. Hij had een hersenschudding en posttraumatische stressstoornis, naar eigen zeggen als gevolg van het incident.

De rechtbank in Leeuwarden neemt vier weken bedenktijd en doet op 9 november uitspraak.

NRC-verslaggever Kasper van Laarhoven bracht verslag uit vanuit de rechtbank in Leeuwarden.

    • Kasper van Laarhoven
    • David van Unen