Sojoez-raket maakt noodlanding na probleem stuwmotor

NASA meldt dat de twee astronauten het goed maken. Rusland doet onderzoek en schort de bemande ruimtevaart voorlopig op.

De Sojoez-raket bij de lancering donderdag. Foto Kiril Kudryavtsev/AFP

Een Sojoez-raket, onderweg naar het internationale ruimtestation ISS, heeft donderdagochtend een noodlanding gemaakt. Volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA ontstond twee minuten na de lancering in Kazachstan een probleem met één van de stuwmotoren. De twee astronauten aan boord kwamen met de schrik vrij.

De problemen traden op na het loslaten van de eerste rakettrap. Normaal zou dan de tweede trap, met een enkele RD-108-motor met vier kamers, de Sojoez van ongeveer 85 tot 160 kilometer hoogte brengen. Door de problemen is de raket waarschijnlijk van ongeveer 50 kilometer hoogte teruggevallen naar aarde en is de noodprocedure in gang getreden, de zogenoemde ballistische terugkeer. De neuskegel met de astronauten komt dan los en landt aan parachutes op aarde.

Een ballistische terugkeer gaat met grote snelheid, waardoor de twee mannen aan boord tot negen keer de normale zwaartekracht te verduren krijgen. Dat is veel, maar niet per se rampzalig. Ook straaljagerpiloten staan weleens bloot aan zo’n mate van extra zwaartekracht.

Twitter avatar AstronomyNow Astronomy Now This is the moment today’s Soyuz launch to the space station appeared to go wrong and the last video from inside the capsule. The crew are reported safe on the ground after an emergency landing. Updates: https://t.co/OLotIekLmr https://t.co/Idl33LEUob

De twee astronauten kwamen ten oosten van Zjezkazgan in Kazachstan neer, op zo’n 650 kilometer van de lanceringsbasis in Bajkonoer. Kort na de noodlanding werd al duidelijk dat de twee die in goede gezondheid hadden doorstaan en dat ze geen acute medische hulp nodig hadden. Ongeveer een uur later werden de twee astronauten, de Rus Aleksej Ovtsjinin en de Amerikaan Nick Hague, per helikopter bereikt door de hulpdiensten. Volgens de NASA worden de twee overgebracht naar een trainingscentrum nabij Moskou. Uit voorzorg zullen ze de nacht in het ziekenhuis doorbrengen.

Roscomos, de Russische ruimtevaartorganisatie, heeft beeld vrijgegeven van de twee ruimtevaarders, die inmiddels weer veilig op de bank zitten. Foto Roscomos via AFP

Rusland heeft alle bemande ruimtevaart voorlopig opgeschort, meldt het Russische persbureau RIA. Roscosmos, de Russische ruimtevaartorganisatie, gaat het het falen van de Sojoez onderzoeken. De volgende lancering stond gepland op 20 december.

De Sojoez MS-10 zou zes uur na lancering bij het ISS aankomen. Hague en Ovtsjinin zouden zes maanden op het internationale ruimtestation verblijven, als onderdeel van de 57ste expeditie. De bemanning onder leiding van de Duitser Alexander Gerst was van plan honderden wetenschappelijke experimenten uit te voeren. In 1975 mislukte eerder een lancering van een Sojoez-raket. De bemanning overleefde toen ook.

    • Hendrik Spiering
    • Rik Wassens