NRC checkt: ‘AH to go heeft Europese primeur met pin- en kassaloos shoppen’

Dat schreef Albert Heijn in een persbericht.

Kassaloos winkelen in de AH to go-winkel in het AMC. Foto Sem van der Wal/ANP

De aanleiding

Sinds vorige maand kun je bij de twee Albert Heijn to go’s in het Amsterdams Medisch Centrum (AMC) pin- en kassaloos winkelen. Met een app op je telefoon, of met een speciale kaart, kun je afrekenen zonder dat er een kassa aan te pas komt. Tien minuten na het winkelen wordt het geld voor de gescande producten van je rekening afgeschreven. Een woordvoerder van de supermarkt vergelijkt het systeem tegenover RTL Nieuws met de Amazon Go-winkels in de Verenigde Staten, waar je sinds januari kan winkelen zonder geld of pinpasjes. Je komt binnen en rekent daar af met een app op je telefoon.

In het persbericht noemt Albert Heijn zijn nieuwe concept van pin- en kassaloos winkelen een „Europese primeur”. We checken of dat klopt.

Waar is het op gebaseerd?

Albert Heijn reageerde niet op een verzoek tot uitleg.

En, klopt het?

Er zijn in Europa al verschillende projecten met winkels zonder personeel of zonder kassa’s. Zo zijn er in Zweden LAXoMAT’s, winkels zonder personeel waar je kant- en klaarmaaltijden kan kopen. Met je bankpas kom je de winkel in en reken je af. Daar moet je dus nog wel ‘ouderwets’ pinnen, en de Albert Heijn heeft het over kassa- én pinloos.

Maar ook die winkels bestaan al: sinds maart is er in de Oostenrijkse stad Inssbruck een kassavrije Saturn. De elektronicawinkel maakt gebruik van software van het bedrijf MishiPay. Klanten kunnen met een app de producten die ze willen kopen scannen en daarna de winkel uitlopen. Er werken nog wel mensen in deze Saturn. Bij de opening zei Florian Gietl van moederbedrijf MediaMarktSaturn in de Oostenrijkse krant Tiroler Tageszeitung dat de kassavrije winkel niet bedoeld is om op personeel te bezuinigen: „Onze medewerkers hebben nu meer tijd om de klanten te helpen”, zei hij toen.

Maar vóór Albert Heijn, vóór de Saturn en zelfs vóór de Amazon Go in Amerika was er in 2016 al de Zweedse IT-ontwikkelaar Robert Ilijason. Na een vergeefse zoektocht naar een winkel waar hij op een late avond babyvoeding kon kopen, bedacht hij een winkel die 24 uur per dag open kon zijn, zonder personeel en zonder kassa. In het Zweedse stadje Viken (ruim 4.200 inwoners) opende hij begin 2016 zijn eerste winkel. Klanten moesten zich registreren met een app en konden dan via die app zowel de winkel binnenkomen als afrekenen. Ongeveer een half jaar later opende hij een tweede winkel met hetzelfde concept in het dorpje Eket (ongeveer 400 inwoners).

Via de mail vertelt Ilijason dat hij inmiddels beide winkels weer gesloten heeft: „Het concept was erg succesvol, ook omdat er geen concurrentie was met winkels die ook 24 uur per dag open zijn, maar de logistiek was voor mij een probleem. Ik ben een ontwerper, geen retailer. Melkpakken aanvullen bleek niets voor mij.”

Conclusie

Er zijn al winkels waar je pin- en kassaloos kan winkelen in Europa. De eerste die wij vonden was een winkel in Zweden waar je op die manier al in begin 2016 kon winkelen, zelfs 24 uur per dag. Die winkels mogen inmiddels dan gesloten zijn, de Albert Heijn was in ieder geval niet de eerste met dit project. We beoordelen de bewering als onwaar.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt

    • Diederik Huffels