‘Met het rampzalige beleid van Trump gaan we zelfs achteruit’

William Nordhaus Winnaar Nobelprijs voor de Economie

‘De vader van de economie van klimaatverandering’ klonk maandag bijzonder sceptisch. Nu burgers het doorhebben, laten overheden het afweten.

William Nordhaus herhaalde maandag zijn pleidooi voor de beprijzing van CO2. Foto Oliver Berg/EPA

De timing kon niet beter. Op de dag dat het VN-klimaatpanel IPCC een bijzonder alarmerend rapport over de opwarming van de aarde naar buiten bracht, werd de Nobelprijs voor de Economie toegekend aan de econoom die met een reeks aan wetenschappelijke publicaties vertegenwoordigd is in de bronnenlijst van dat rapport: William Nordhaus.

„Zijn berekeningen zijn cruciaal geweest voor het IPCC-rapport”, zei het Nobelprijscomité maandag tijdens een toelichting op waarom nou juist Nordhaus de prijs krijgt. De hoogleraar van Yale wordt bekroond omdat hij bedacht hoe effecten van klimaatverandering in macro-economische modellen kunnen worden gevat.

Nordhaus is ook de man achter de belasting van CO2-uitstoot. In een telefonisch interview met de Nobelprijsorganisatie herhaalde Nordhaus maandag zijn pleidooi voor de verbruikersbelasting als cruciaal onderdeel van een strijdplan voor het beperken van de opwarming van de aarde.

De 77-jarige Amerikaan klonk moe. En dat was niet omdat hij nog sliep toen om 11:50 uur in Stockholm de winnaars bekend gemaakt werden en zijn dochter hem met het nieuws wakker belde. „Ik ben door mijn recente werk bezorgd geraakt dat we zo weinig doen”, zei Nordhaus. „Het beleid ligt heel ver achter. Mijlen, mijlen, mijlen. [...] Het is moeilijk optimistisch te zijn.”

Hij stak daarmee fel af bij collega-winnaar Paul Romer, die maandag juist optimistisch klonk en wat betreft de opwarming van de aarde de vergelijking met het grotendeels verdwijnen van het gat in de ozonlaag maakte. „We zullen straks verrast zijn dat het niet zo moeilijk is.”

Nordhaus wordt wel ‘de vader van de economie van klimaatverandering’ genoemd. In 1975 begon hij met bestuderen van de economische effecten. In 1994 kwam hij op de proppen met zijn geprezen DICE-model: een raamwerk voor de wisselwerking tussen klimaat en economie.

De Amerikaan, die met zijn boeken moeiteloos een plank in een bibliotheek kan vullen, benadrukte al vroeg de zogeheten negatieve spillover-effecten van fosiele brandstoffen: je betaalt voor de prijs maar niet voor de schade die ze aanrichten.

Maandag stelde hij dat beprijzing van uitstoot een cruciaal onderdeel is van de oplossing. Die bestaat volgens hem uit drie stappen. Het begint met bewustwording van het probleem en wordt gevolgd door een economische prikkel om verbruik terug te dringen. Een forse technologische sprong moet daarna de transitie naar een wereld met weinig uitstoot afmaken.

Maar of die wereld er ooit komt? Nordhaus is niet hoopvol. „Het kan niet zonder publiek bewustzijn.” Uit onderzoeken blijkt dat burgers echt vooruit zijn gegaan. „De overheden blijven achter”, zei Nordhaus. „In de VS gaan we er met het rampzalige beleid van Trump zelfs op achteruit.”

    • Camil Driessen