Diplomatieke rel met Marokko rond filmfestival Nador

Relatie Marokko-Nederland Minister Blok uitte kritiek op de ‘hoge’ straf voor leiders Rif-protest. Hierdoor is er nu ruzie over Haagse subsidie aan het filmfestival van Nador.

"Blok heeft geen enkel recht zich met een zaak van de Marokkaanse justitie te bemoeien", stelt de organisator van het filmfestival via de telefoon vanuit Nador. Foto Koen van Weel/ANP

De diplomatieke spanning tussen Nederland en Marokko is verder opgelopen nu er een nieuw conflict is ontstaan rondom het 7de Filmfestival van havenstad Nador. Nadat organisator Abdeslam Boutayeb twee weken geleden besloot Nederland daar wegens uitlatingen van minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) over de Rif een ererol te ontnemen, gaat de Nederlandse ambassade in Rabat ervan uit een speciale bijdrage van 40.000 euro terug te krijgen. „Dan zal ik mijn huis moeten verkopen”, stelt Boutayeb. Blok zei twee maanden geleden dat hij de celstraffen van de leiders van de Rif-protesten „aan de hoge kant” vond, waarna Marokko de Nederlandse ambassadeur om uitleg vroeg.

De organisator van het Festival International de Cinéma et Mémoire Commune, zegt desgevraagd dat hij zijn besluit om Nederland slechts een bijrol te geven zonder druk van de Marokkaanse regering heeft genomen, maar wel ingegeven is door politieke overwegingen .

„We zijn een zelfstandige ngo”, aldus Boutayeb. Bloks uitspraak over de straffen voor de Rif-activisten viel bij hem verkeerd. Leider Nasser Zafzafi van de volksbeweging kreeg twintig jaar. „Blok heeft geen enkel recht zich met een zaak van de Marokkaanse justitie te bemoeien”, stelt de organisator van het filmfestival via de telefoon vanuit Nador. „Marokko is een vrij land, wij hebben geen lesjes van Nederland nodig.”

Lees ook: Marokko vraagt Nederland om uitleg uitspraken Blok

‘Blok weet helemaal niets van Rif’

Volgens Boutayeb werd hij gedwongen tot zijn besluit omdat bij het filmfestival ook democratie centraal staat. „De situatie in de Rif ligt heel gecompliceerd. Verschillende partijen waaronder de koning en de regering proberen een oplossing te vinden. Buitenstaanders als Blok moeten zich daar niet mee bemoeien. Bovendien weet hij helemaal niets van het Rifgebied. Ik raad hem aan op te stappen.”

De zevende editie van FICMEC werd zaterdag in aanwezigheid van de Spaanse ex-premier Zapatero geopend en eindigt zondag. De Nederlandse ambassade in Rabat heeft de toezegging gekregen de bijdrage van ruim 40.000 euro terug te krijgen, omdat die juist werd gedaan om de goede relatie tussen beide landen te belichten. „We hebben er kennis van genomen dat de organisator besloten heeft Nederland geen ererol meer toe te kennen. Dat betreuren wij. In overleg met het festival is overeengekomen dat de contributie wordt terugbetaald”, aldus een woordvoerder van Buitenlandse Zaken.

Het lijkt echter de vraag of Nederland de 40.000 euro daadwerkelijk terug zal zien. Boutayeb zegt „de eis” van Nederland te kennen, maar stelt dat het geld op is gegaan aan het gebruiken van een gigantische tent (20.000 euro) en het uitnodigen van gasten. Zo staan Marokkaans Nederlandse acteurs als Najib Amhali en Nasrdin Dchar in de schijnwerpers.

De burgemeester van Rotterdam leverde als ‘erevoorzitter’ van de 7de editie van het festival een belangrijke bijdrage bij het binnenhalen van de financiële steun van Nederland. Volgens Boutayeb is Aboutaleb in Nador „gewoon te gast als een zoon van de Rif”. De burgemeester zelf was niet voor commentaar bereikbaar.

Lees ook: ‘Twintig jaar cel voor vreedzaam demonstreren is absurd’
    • Koen Greven