‘Bla bla bla… En nu hebben we bewezen dat het waar is’

Paul Romer, Winnaar Nobelprijs voor de economie

Romer geldt als uitgesproken en is vaak kritisch op collega’s. Hij bedacht hoe technologische vooruitgang in economische modellen te vatten is.

Foto EPA/Shawn Thew

Er zijn minder uitgesproken winnaars van de Nobelprijs voor de Economie. In januari trok de Amerikaan Paul Romer (62) de deur bij de Wereldbank achter zich dicht na koud 15 maanden als hoofdeconoom. In die tijd had hij het personeel zo tegen zich in het harnas gejaagd, dat zijn positie onhoudbaar werd.

Hij vroeg het personeel om korter te schrijven, sneller tot een punt te komen en minder het woord ‘en’ te gebruiken. Ook oordeelde hij dat verschillende functies overbodig waren. Onder werknemers leidde dat tot felle weerstand. En passant trok hij ook de waarde van Wereldbankonderzoek in twijfel . „In mijn werkende leven ben ik nog nooit professionele economen tegengekomen die zo veel dingen zeggen die zo makkelijk te controleren zijn en niet waar blijken te zijn”, schreef hij zijn collega’s volgens de FT.

Niet alleen Wereldbankeconomen kregen Romer op hun dak – álle economen. Twee jaar geleden signaleerde hij de teloorgang van kwaliteit onder macro-economen in „de laatste dertig jaar”. Ze zouden te veel aannames doen. „Uitgaande van A, uitgaande van B,… Bla bla bla… En nu hebben we bewezen dat P waar is”, zo bespotte hij hun manier van redeneren.

Toen Romer maandag met Stockholm aan de telefoon hing bedekte hij zijn kritische houding richting collega-economen met de mantel der liefde. „Ik probeerde te doen wat altijd onderdeel is geweest van de wetenschappelijke methode.” Wetenschap kent geen centraal gezag, geen hooggerechtshof en is volgens Romer gestoeld op wetenschappers zélf die zich uitspreken. „Ook als collega’s fout zitten.”

Romer geldt als een van Amerika’s meest geprezen economen en wordt al lang als potentiële Nobelprijswinnaar genoemd. Zijn werkgever New York University publiceerde in een eerder jaar al een webpagina waarop Romer als winnaar werd uitgeroepen.

Nu is het dus raak. „Hoe zorg je voor een gezond niveau van technologische vooruitgang?”, zo vatte het Nobelcomité Romers onderzoek maandag samen. Romer is grondlegger van de ‘endogene groeitheorie’ uit 1990 die modelleert hoe investeringen in menselijk kapitaal, innovatie en kennis bijdragen aan economische groei. Hij kwam op het idee toen hij de groei in Tsjaad (ondergemiddeld), Singapore (bovengemiddeld) en de Filippijnen (gemiddeld) vergeleek.

Romer heeft vaker grote ideeën. Zo is hij bedenker van ‘charter cities’ als oplossing voor armoede. Arme landen zouden nieuwe steden moeten bouwen waar mensen kunnen kiezen om te gaan wonen en die moeten laten besturen door ontwikkelde landen.

„Waarom dit anders is dan kolonialisme?” vroeg Romer zich af tijdens een TED-talk in 2009 af . „Dat had te maken met dwang. Dit model draait om vrije keuzes.”

    • Camil Driessen