In de aanbieding: baan én huis

Krappe arbeidsmarkt Veel vacatures, weinig huizen: vind als bedrijf dan nog maar eens personeel. Er is een oplossing. Zélf huisvesting aanbieden.

Zie personeel, dat überhaupt al moeilijk te vinden is, nu maar eens naar de stad krijgen. Foto’s Getty Images / iStock

Blij was ze zeker, met haar baan als directeur van een basisschool in Alkmaar. Maar Yvonne de Jager (54) liep tóch warm voor de vacature voor directeur van twee basisscholen op Texel. „Het was altijd al een droom geweest om op het eiland te werken, maar ik kende ook de verhalen over hoe moeilijk het was er een huis te vinden.” Dat in de vacature werd vermeld dat de school kon bemiddelen bij het vinden van een appartement, gaf De Jager het laatste zetje. „Maar zonder dat ene regeltje had ik nooit durven solliciteren.”

De school regelde uiteindelijk een appartement van 25 vierkante meter voor De Jager, voor één schooljaar. Die woning was oorspronkelijk bedoeld voor seizoenswerkers, ze betaalt er nu 400 euro per maand voor. Inmiddels is de basisschool op zoek naar nieuwe leerkrachten, dus vermeldt De Jager wederom expliciet in de vacatures dat de school kan helpen met het vinden van een woonruimte. „De vacature staat een week online en nu al hebben drie mensen gebeld. Dat stemt me positief.”

De krapte op de arbeidsmarkt blijft oplopen. Het aantal openstaande vacatures bereikte volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek in het tweede kwartaal van 2018 een hoogtepunt: 251.000, waarmee het record van vóór de crisis werd gebroken. Tegelijkertijd stijgen de woningprijzen en worden er minder huizen verkocht, waardoor het vooral voor starters moeilijk is een huis te vinden.

Hoe komt hetdat de problemen voor starters zo groot geworden zijn?

Het geringe woningaanbod beperkt bedrijven ook in het vinden van nieuwe medewerkers. Want zie personeel, dat überhaupt al moeilijk te vinden is, nu maar eens naar de stad of bijvoorbeeld de Waddeneilanden te krijgen. „De wil is er vaak wel bij pas afgestudeerden, maar het vinden van een woning blijkt heel moeilijk met een starterssalaris”, vertelt Nadia van de Pol, recruiter bij CompaNanny, dat kinderdagverblijven in onder andere Den Haag, Amsterdam en Rotterdam heeft. „Het maakt dat de concurrentie onder bedrijven moordend is. We vissen allemaal in dezelfde, kleine vijver.”

Investering in personeel

Om er toch uit te springen stelt CompaNanny daarom sinds juli acht studio’s beschikbaar in Duivendrecht, waar werknemers van een van de Amsterdamse vestigingen voor 550 euro een eenpersoonsstudio kunnen huren. Sinds de start in juli zijn zeven woningen gevuld. Van de Pol: „Jaarlijks hebben we zo’n tweehonderd vacatures, dus het kan niet lang duren voordat ook de laatste studio in gebruik is.”

De woningen worden door een samenwerking met een woningbouwvereniging voor het personeel gereserveerd. Dat is tegelijkertijd het nadeel: worden de woningen niet verhuurd, dan betaalt het bedrijf de huur. „Dat zien we als een investering. Want als we zonder personeel komen te zitten, dan kost dat ons nóg meer geld.”

Niet alleen bedrijven, ook gemeentes zijn zich bewust van de problematiek. Sinds februari stelt de gemeente Amsterdam daarom samen met vier woningbouwverenigingen honderd studio’s van gemiddeld 25 vierkante meter beschikbaar voor pas afgestudeerde docenten.

De prijs varieert, maar ligt onder de sociale huurgrens, zodat huursubsidie nog mogelijk is. „Door de woningnood in de stad wijken jonge docenten voor een woning vaak uit naar randgemeenten als Purmerend en Hoofddorp. Maar omdat er ook dáár een lerarentekort is, is het slechts een kwestie van tijd voordat ze een baan dichterbij huis accepteren”, aldus een woordvoerder.

Van baan wisselen? Doe het nú

Maximaal twee jaar

Om voor de woning in aanmerking te komen, moeten leraren bevoegd zijn en een vaste aanstelling hebben bij een school in de stad. Via een jongerencontract kunnen docenten dan maximaal vijf jaar in het huis blijven wonen. Ook bij Compananny gelden duidelijke regels: „Je kunt hier maximaal twee jaar blijven wonen. Dan is het probleem op de woningmarkt misschien niet opgelost, maar heb je wel genoeg tijd gehad om zelf iets te vinden.” De Texelse basisschool regelt huisvesting voor één schooljaar.

Hotel Casa in Amsterdam stelt tegenwoordig zelfs woonruimte beschikbaar voor stagiairs. „Wij werken veel samen met de hotelschool in Leeuwarden, maar de stagiairs die via hen binnenkwamen, konden vaak geen woning vinden. Daardoor droogde de stroom langzaam op”, vertelt adjunct-directeur Jeroen Diepeveen.

Het hotel kocht daarom zelf een huis in de buurt, waarin zeven stagiairs gedurende hun stageperiode kunnen wonen. „Dat is voor ons niet alleen een waardevaste investering, maar als je hier al de hele dag op je werk bent, wil je als stagiair niet ook nog eens de avonden in het hotel doorbrengen”, zegt Diepeveen.

Ook De Jager van OBS Durperhonk op Texel sluit niet uit dat de school in toekomst wellicht een huis koopt. „Al ben je dan wel minder flexibel. Door verschillende woningen via via te huren, kunnen we meer mensen huisvesten.”

Binnen CompaNanny houdt de huisvestingsafdeling – ook verantwoordelijk voor de locaties van de kinderopvang – zich bezig met de huizen, maar huurt die bij een woningbouwvereniging. „Dat geeft ons de mogelijkheid om makkelijker uit te breiden. Want mocht deze proef in Amsterdam bevallen, dan gaan we kijken of we dit bijvoorbeeld ook in Den Haag en Rotterdam kunnen doen.”

Alle geïnterviewden merken op dat het werven gemakkelijker is geworden, sinds de huisvesting gegarandeerd is. „Dat was toch echt een knelpunt voor veel studenten die van ver moesten komen, waardoor veel talentvolle mensen afhaakten”, aldus Diepeveen. En mocht het in de toekomst nodig zijn, dan zou het personeel eventueel ook in Hotel Casa zelf kunnen wonen. „Maar op dit moment is het personeelstekort nog niet zodanig dat we in Flevoland of Drenthe moeten werven.”

Van de Pol ziet dat anders. „Natuurlijk is dit idee ontstaan door het personeelstekort, maar het is ook een manier om als werkgever te laten zien dat je goed voor je werknemers zorgt. En dat kan voor potentieel personeel altijd de doorslag geven om voor jou, en niet voor de concurrent te kiezen.”

    • Loeka Oostra