Recensie

Werk van Tsoupaki bij première al meteen een tijdloze klassieker

Recensie

Salto di Saffo van Calliope Tsoupaki voegt zich naadloos tussen meesterwerken van Wagner, Debussy en Beethoven. De première klonk als een tijdloze klassieker.

De Griekse componiste Calliope Tsoupaki. Foto Eleni Mik

In een donkere nacht, dertig jaar geleden, voerde een schip de jonge Griekse componiste Calliope Tsoupaki langs Kaap Lefkatas. Eenzaam aan de reling zag ze haar moederland in de duisternis verdwijnen. De vuurtoren liet het behuilde gezicht soms even oplichten. Het silhouet van de hoge rots riep beelden op van haar grote heldin, dichteres Sappho, die – volgens een verzinsel – daar de dood tegemoet sprong na een versmade liefde.

Tsoupaki sprong destijds eveneens de diepte in, alleen van een ander leven, van de hoop haar muzikale identiteit te vinden in Nederland, onder de hoede van componist Louis Andriessen. Haar stijl ontwikkelde zich in de richting van een wereldrijk vol raadselachtige klankkleuren, waarin de Griekse mythologie nooit ver weg is.

Nachtelijke herinnering

Die handtekening gold ook de première van een nieuw werk dit weekend in de NTR ZaterdagMatinee, die Tsoupaki vroeg om muziek, passend bij La Mer van Debussy. In haar hoofd doemde de nachtelijke herinnering aan Kaap Lefkatas op, de inspiratiebron voor Salto di Saffo, een dubbelconcert voor blokfluit en panfluit. De eerste maten deden meteen denken aan regels van de mythische dichteres: „De maan is ondergegaan en ook de Pleiaden; middernacht, de tijd verstrijkt… en ik, ik slaap alleen…

Verstilling en onrust

Blokfluitist Erik Bosgraaf en panfluitist Matthijs Koene belichaamden heden en verleden, hoop en wanhoop, verstilling en onrust; ze versmolten met elkaar en het orkest. De ene keer dompelde het oor zich onder in gedempte klanken van een onderwaterwereld, en dan stak het hoofd weer uit boven de zeespiegel, waar wind en golven elkaar troffen in een grillig spel. Als een tijdloze klassieker voegde Tsoupaki’s Salto di Saffo zich zaterdag naadloos tussen meesterwerken van Wagner, Debussy en Beethoven, en magistraal vertolkt door pianist Lars Vogt.

De live-registratie van het concert is nog te beluisteren via nporadio4.nl (NTR ZaterdagMatinee: 14.00-16.30u.)

    • Joost Galema