De twee woorden die voor Holleeder cruciaal kunnen zijn

Liquidaties Deze week worden twee kroongetuigen gehoord in de zaak tegen Holleeder. Beval hij een liquidatie met de woorden ‘Osdorp eerst’?

Beveiliging bij de rechtbank in Amsterdam Osdorp voor aanvang van een eerdere zitting in de zaak tegen Willem Holleeder. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

De getuigencabine van de extra beveiligde rechtbank in Osdorp zal kroongetuige Peter la S. bekend voorkomen, als hij maandagochtend plaatsneemt om te verklaren over de rol van Willem Holleeder bij het geweld dat de Amsterdamse onderwereld aan het begin van deze eeuw teisterde. Nadat Peter la S. in 2006 uit de school klapte over het geweld en een deal sloot met het Openbaar Ministerie is hij er tientallen keren ondervraagd.

Alle details over de moorden op hasjhandelaar Kees Houtman en kroegbaas Thomas van der Bijl zijn uitputtend behandeld in de strafzaak tegen de uitvoerders van die moorden. Zij werden allemaal veroordeeld tot hoge celstraffen. Dino S., volgens het OM samen met Willem Holleeder de instigator van het onderwereldgeweld, kreeg zelfs levenslang. Zonder de woorden van de kroongetuige waren de opdrachtgevers en uitvoerders van die moorden zeer waarschijnlijk nooit gepakt.

‘Kroonleugenaar’

Na het „Jordaancabaret” van zijn zus Astrid, die volgens Willem Holleeder zijn hele familie tegen hem heeft opgezet, krijgt de rechtbank deze week het verhaal te horen van „kroonleugenaar” Peter la S., een bijnaam die hij kreeg toebedeeld door Dino S. Zus Astrid kent Holleeder weliswaar vele malen langer en beter dan de kroongetuige, toch zijn het twee woorden uit de verklaring van La S. die voor ‘de Neus’ echt cruciaal zijn: „Osdorp eerst”.

Die woorden hoorde Vieze Peter, zoals de kroongetuige in het milieu wordt genoemd, uit de mond van Holleeder zelf in het najaar van 2005. Het was de opdracht voor de moord op Kees Houtman, een in Osdorp woonachtige hasjhandelaar, die op 2 november 2005 werd doodgeschoten. Pikant detail: Peter la S. was zelf lid van het moordcommando.

Niet onbelangrijk is dat Holleeder eerder werd vervolgd en veroordeeld voor de afpersing van Kees Houtman, die de Neus 1 miljoen euro moest betalen vanwege een conflict over vastgoed uit de boedel van vastgoedbaron Wim Endstra. Houtman zelf legde daarover een voor Holleeder belastende verklaring af. „Die Neus is in staat om twee lijken ruzie te laten krijgen”, vertelde hij niet lang voor zijn dood. Na te zijn afgeperst zou Houtman zelf hebben geprobeerd Holleeder te laten vermoorden, zo blijkt uit verschillende getuigenissen.

Holleeder zei vorige week tegenover de rechtbank dat hij zich dat niet kan voorstellen: „Ik had hier niet meer gezeten als Kees Houtman mij had willen vermoorden.” Uit de vragen die volgden bleek dat de rechtbank moeite had om de redenering van Holleeder te volgen.

Alsnog vervolgd

Dat Holleeder ruim tien jaar na zijn veroordeling voor afpersing van Houtman wordt vervolgd voor de moord op diezelfde Houtman heeft alles te maken met Holleeders reputatie in de onderwereld. Peter la S. was zo bang voor de Neus dat hij tijdens de onderhandelingen over zijn deal bij het OM bedong dat zijn verklaring over Holleeder zou worden weggelaten. „Op het moment dat ik tegen Holleeder getuig, heb-ie levenslang”, aldus de kroongetuige eind 2006. „Maar dat kan dus niet. Snap je wat ik bedoel. Omdat jullie niet de bescherming kunnen bieden.”

En zo verdween het verhaal over de betrokkenheid van Willem Holleeder uit de verklaring van Peter la S., inclusief die twee hele belangrijke woorden: „Osdorp eerst”. Cruciaal, omdat het de enige keer is dat een getuige een opdracht voor een liquidatie rechtstreeks uit de mond van Holleeder heeft gehoord. Het is aan diezelfde Peter la S. te danken dat deze verklaring uiteindelijk toch openbaar is geworden. Na een lange strijd met justitie over zijn bescherming, vertelde hij in 2011 op een onbewaakt moment wat hij allemaal over Holleeder wist. Het was beschamend voor het Openbaar Ministerie maar bood ook een kans.

Toen in 2014 een tweede betrokken crimineel uit de school klapte over de Amsterdamse onderwereldvete, besloot justitie Holleeder alsnog te vervolgen voor liquidaties. Deze kroongetuige, zelf ook betrokken bij de liquidaties, plaatst Holleeder eveneens in de groep opdrachtgevers.

Het is nu aan de verdediging van Willem Holleeder om de verklaringen van de twee kroongetuigen te weerleggen. En dat zal niet gemakkelijk worden. Zowel de rechtbank als het gerechtshof hebben de verklaringen van Peter la S. bruikbaar geacht als bewijs, al is er op sommige punten wel twijfel over zijn betrouwbaarheid. Bij het verhoor van de kroongetuige zullen Holleeder en zijn advocaten die betrouwbaarheid verder in twijfel proberen te trekken om zo de bewijskracht van de woorden „Osdorp eerst” verder te ondergraven.

    • Jan Meeus