‘Wanted by the FBI’, staat er bij hun foto’s

Spionnen Het Amerikaanse ministerie van Justitie deelde een aanklacht tegen zeven officieren, vier waren al aangehouden in Den Haag.

Foto’s Ministerie van Defensie/AP, AP/FBI

‘Wanted by the FBI’ staat er op de posters. En daarna: ‘moet worden beschouwd als gewapend en gevaarlijk’. Het Amerikaanse ministerie van Justitie publiceerde donderdag een aanklacht tegen zeven officieren van de Russische militaire inlichtingendienst GROe. Vier van hen werden afgelopen april in Den Haag aangehouden bij een poging in te breken in het netwerk van de OPCW. Maar de zeven worden door de Amerikaanse justitie ook verdacht van het hacken van diverse sportorganisaties, zoals wereldvoetbalbond FIFA, de internationale atletiekfederatie IAAF, het Amerikaanse dopingbureau USADA en de wereld-antidoping-organisatie WADA. Wie zijn deze zeven inlichtingenofficieren?

Aleksej Morenets (41)

Inlichtingenofficier bij eenheid 26156 van de GROe. Wordt door de Nederlandse MIVD omschreven als een ‘cyber operator’

Morenets was een van de GROe-officieren die over de wereld reisden voor het uitvoeren van zogenoemde close access-aanvallen, waarbij dicht bij het doel gepoogd wordt een organisatie te hacken. Hij maakte deel uit van het GROe-team dat probeerde in te breken op het wifi-netwerk van de OPCW in Den Haag. Op zijn hotelkamer vinden de Nederlandse autoriteiten een taxi-bonnetje naar de luchthaven Sjeremetovo. Het vertrekpunt ligt in de buurt van het GROe-hoofdkwartier aan de Komsomolski-prospekt in Moskou. Morenets was betrokken bij het inbreken van internationale dopingorganisaties en sportbonden tijdens de Paralympische Spelen in Rio in 2016, en hij reisde naar Lausanne voor het hacken van de WADA.

Jevgeni Serebrjakov (37)

Plaatsvervangend hoofd en afdelingschef van GROe-eenheid 26165 – ook ‘cyber operator’

Nam deel aan de hackoperaties in Brazilië en Lausanne. Maakte eveneens deel uit van het team dat in april van dit jaar werd aangehouden in Den Haag. Op zijn laptop vond de inlichtingendienst MIVD bewijs dat Serebrjakov zocht naar informatie over de OPCW.

Ivan Jermakov (32)

Inlichtingenofficier, hacker bij eenheid 26165

Jermakov stuurde spear fishing mails, onder een valse identiteit, waarbij slachtoffers worden verleid op een link of een document te klikken, waardoor hun computer wordt geïnfecteerd met malware. Jermakov zou vanuit Moskou de ‘mobiele hackers’ Morenets en Serebrjakov hebben geassisteerd. Ook zou hij betrokken zijn bij een poging tot het inbreken bij een kerncentrale in de Amerikaanse staat Pennsylvania.

Artjom Malysjev (30)

Eerste luitenant van de GROe bij eenheid 26165

Hij was betrokken bij ‘spearphishing’ hackoperaties en het implanteren van ‘Chopstick’ malware op de computers van doelwitten.

Dmitri Badin (27)

Inlichtingenofficier bij de GROe, ‘plaatsvervangend hoofd’ van eenheid 26165 in Moskou

Hij overzag de activiteiten van andere hackers en maakte zelf hacking software. Is eveneens aangeklaagd voor het hacken van de Amerikaanse Democratische Partij.

Oleg Sotnikov (46)

GROe-officier, lid van het team dat in Nederland werd aangehouden

Sotnikov speelde daarbij een ondersteunende rol, mogelijk als beveiliger. Hij hield zich volgens de MIVD ook bezig met ‘HUMINT’, het verzamelen van inlichtingen door gesprekken met bronnen. Was met het team onderweg naar het onderzoekslaboratorium in het Zwitserse Spiez. Sotnikov huurde in april in Nederland een Citroën C3 die werd gebruikt om de hackapparatuur te verstoppen en die stond geparkeerd bij een hotel in de buurt van het gebouw van de OPCW in Den Haag.

Aleksej Minin (46)

GROe-officier, lid van de eenheid die in april in Den Haag werd aangehouden. Hij speelde volgens de Nederlandse MIVD een ondersteunende rol, en hij zou zich bezig hebben gehouden met HUMINT

Volgens de BBC bevindt zich op het adres waarop Minin is geregistreerd in Moskou, het zogeheten ‘Conservatorium’, de bijnaam van de militaire academie van het Russische ministerie van Defensie, waar inlichtingenofficieren de defensieattachés worden opgeleid. Op een camera die Minin bij zich had, vond de Nederlandse MIVD foto’s van de omgeving van het gebouw van de OPCW, wat volgens de militaire inlichtingendienst duidt op verkenningen.

    • Steven Derix