Van den Hoogenband zou een ideale ‘feelgoodchef’ zijn

Profiel Pieter van den Hoogenband wil de olympische ploeg in Tokio leiden. „Hij weet wat sporters belangrijk vinden en kan naar ze luisteren.”

Pieter van den Hoogenband hoopt in 2020 de chef de mission van de olympische ploeg te zijn. Foto Bastiaan Heus/Hollandse Hoogte

Het moet 2006 zijn geweest, toen Pieter van den Hoogenband zich net als andere topzwemmers opwond over de tijden waarop ze geacht werden in het zwembad te liggen in Beijing, twee jaar later. Olympische finales in de vroege ochtend. Was zo afgesproken met tv-zender NBC – alles om de Amerikanen tevreden te houden.

Via Hans Vandeweghe, de Belgische sportjournalist met wie Van den Hoogenband in die tijd intensief samenwerkte aan zijn biografie, werd contact gezocht met toenmalig IOC-voorzitter Jacques Rogge. Rogge kende Vandeweghe weer goed uit de jaren dat die zijn communicatiedirecteur was bij het Belgisch Olympisch en Interfederaal Comité. Rogge belde een uur met Van den Hoogenband. „Hij kreeg natuurlijk geen gelijk”, vertelt Vandeweghe. „Maar Rogge lúísterde wel naar hem. Met Pieter van den Hoogenband wilde hij wel bellen.”

Als Van den Hoogenband (40) in Tokio in 2020 inderdaad als chef de mission van de olympische ploeg het stadion binnenloopt, dan komt er écht iemand binnen. Dat wilde Vandeweghe maar zeggen. „Iedereen weet nog van Sydney, waar hij Ian Thorpe klopte. En Athene, waar hij zijn titel prolongeerde onder moeilijke omstandigheden. Daar staat een sporter.”

Zover is het nog niet. Van den Hoogenband en NOC*NSF zijn officieel in gesprek. De sportkoepel wil niet zeggen of Van den Hoogenband inderdaad de topfavoriet voor de functie is, zoals afgelopen week werd gesuggereerd. Voor het einde van het jaar moet er duidelijkheid zijn.

Motivatiebrief

Aan de motivatie van Van den Hoogenband zal het niet liggen. Hij is zeer uitgesproken over zijn wens de opvolger van Maurits Hendriks te worden. Vorige week wijdde hij er, in het kader van „transparantie”, zijn column in De Telegraaf aan. Die las als een openbare motivatiebrief.

Nadat Van den Hoogenband in 2008 afscheid nam als topzwemmer, bleef hij binnen de sportwereld actief als adviseur, ambassadeur en spreker. In 2014 maakte hij deel uit van een groepje met oud-schaatser Carl Verheijen en oud-olympisch judokampioen Mark Huizinga, dat door NOC*NSF werd aangesteld om Nederlandse talenten te begeleiden op internationale toernooien. Van den Hoogenband was in 2015 en 2017 chef de mission van de Nederlandse jeugdploeg op het Europees Jeugd Olympisch Festival.

Het Zomeravondgesprek van Pieter van den Hoogenband met vaatchirurg Michael Jacobs: ‘Had jij ook altijd de drive om de beste te worden?’

De mensen die hem de afgelopen tien jaar als ex-sporter hebben meegemaakt en met hem hebben samengewerkt loven zijn netwerk, zijn verbindingskracht, zijn manier van communiceren en ook zijn charme. Het zijn vereisten om te slagen in de functie die hij ambieert, zo zeggen twee voormalige chefs de mission.

Een geslaagde kandidaat is volgens Charles van Commenée en Jan Loorbach representatief, benaderbaar en faciliterend, en moet de angel halen uit onvermijdelijke conflicten die er tijdens Olympische Spelen kunnen voorkomen. „Als je zelf sport, ben je niet echt met de chef de mission bezig”, zegt oud-zwemmer en huidig bondscoach Marcel Wouda. „Die zorgt er op de achtergrond voor dat sporters zorgeloos hun dingen kunnen doen.”

Van Commenée, chef de mission tijdens de Spelen van 2008, beaamt dit. „Geen sporter gaat sneller of langzamer door een chef de mission. Die moet de boel bij elkaar houden.” En brandjes om te blussen zijn er altijd, zegt hij. „Als je dat goed doet, hoort de buitenwereld er nauwelijks van”, zegt Van Commenée. „Het is een snelkookpan, vierhonderd man inclusief begeleiding. Er zullen mensen bij zijn met een kort lontje. Dan is het wel handig meerdere keren Spelen te hebben meegemaakt om daar leiding aan te geven.”

Boegbeeld

Na de Spelen in Rio in 2016 werd de functie van technisch directeur en chef de mission losgekoppeld – vanaf 2008 waren die verbonden geweest. Een voordeel voor Van den Hoogenband. Die mist die sporttechnische ervaring, maar is wel erg geschikt als boegbeeld voor een ploeg.

„Hij weet wat voor sporters belangrijk is, kan naar ze luisteren en heeft ongetwijfeld groot gezag en vertrouwen”, zegt Jan Loorbach, chef de mission in Sydney in 2000 en oud-collega van Van den Hoogenband bij de Topsport Community, een stichting die een schakel vormt tussen de sport en het bedrijfsleven. „Iedereen die naar de Spelen gaat, moet ervoor waken overweldigd te raken door indrukken. Pieter heeft dit allemaal meegemaakt en weet hoe je daarmee moet omgaan.”

Volgens Van Commenée zoekt NOC*NSF een „feelgood-chef”. „Dan vind je volgens mij geen betere dan Pieter. Er is geen visionair of strateeg nodig, of iemand met groot financieel inzicht. Dat zit bij de technisch directeur [Hendriks]. Je moet iemand hebben die de topsportmores doorgrondt, representatief is en een dosis gezond verstand heeft.”

Journalist Hans Vandeweghe heeft sinds Van den Hoogenband tien jaar terug de biografie afblies na geschrokken reacties van zijn familie minder contact met hem, maar hij heeft wel een ontwikkeling gezien. „Als topzwemmer heb je niet bepaald een inspirerend leven. Het is heel afstandelijk. Maar hij heeft zijn leven opnieuw ingedeeld, beter georganiseerd. Hij wilde een pr-figuur worden, daarom trok hij de stekker ook uit de biografie. En als de functie dat van hem vraagt, past dat bij hem”, zegt Vandeweghe. „De Pieter van 2008 zou niet geschikt zijn geweest, ik denk de Pieter van 2018 mogelijk wel.”

    • Frank Huiskamp