Feest voor de Polen

De 43ste olympiade is in de Georgische kuststad Batumi, een stad rijk door olie en toerisme, waar de hoogste glazen torens van dat land staan. Er wordt gespeeld in het Sport Palace, een groot multifunctioneel complex, ongeveer een half uur rijden van het centrum. Er is een foto van een paar jaar geleden waarop je zware runderen ziet op de weg van de dynamische stad naar het hypermoderne sportpaleis. Dan dringt de uitdrukking ‘land van tegenstellingen’ zich op.

Het is nog maar pas bezig. Na vier ronden stonden de gebruikelijke verdachten bovenaan: Armenië, China, Verenigde Staten, Oekraïne en Frankrijk. Maar niet Rusland, dat donderdag in de vierde ronde verloor van Polen. ‘Nog is Polen niet verloren’ is de beginregel van het volkslied van de Polen, na eeuwen van buitenlandse overheersing. Ze zullen donderdag een bijzonder feestje hebben gevierd.

In de sportverslaggeving geldt eigen volk eerst, dus ik keek natuurlijk vooral naar Nederland. Twee makkelijke overwinningen met 4-0, toen een 3-1 nederlaag tegen de Verenigde Staten en daarna werd Tadzjikistan hard behandeld met 4-0. Het komt door het systeem. Wie verliest komt tegen een minder sterk land, daardoor kom je weer omhoog op de ranglijst, dan kun je een nieuwe klap krijgen, en zo schiet je als een jojo op en neer.

Tenzij je speelt voor een bijzonder sterk land als de Verenigde Staten, dat met topspelers als Fabiano Caruana, Wesley So en Hikaru Nakamura het sterkste is op deze olympiade. Je kunt het het team noemen van de Saint Louis Chess Club, die gesponsord wordt door de miljardair Rex Sinquefield.

De aardigste matwending op de olympiade tot nu toe is te zien in de opgave hier onderaan. Ik las ergens dat het mechanisme iets uit kinderboeken is, maar er zullen ook volwassenen zijn die het nog nooit gezien hebben. Als je het eenmaal hebt gezien, vergeet je het nooit.

Nikita Vitjoegov (Rusland) - Conor O'Donnell (Ierland), Olympiade Batumi 2018

1. e4 c6 2. d4 d5 3. e5 c5 4. dxc5 e6 5. Ld3 Lxc5 Nauwkeuriger was 5...Pc6 6. Pf3 Lxc5, om 6. Dg4 te vermijden. 6. Dg4 Pe7 7. b4 Lb6 8. Pf3 a5 9. b5 Pg6 10. h4 f5 11. Dg3 0-0 12. h5 Ph8 13. Lh6 De7 14. Lg5 Db4+ 15. Pbd2 Met eenvoudige, natuurlijke zetten heeft wit een dreigend initiatief op de koningsvleugel gekregen. Misschien ging het nog voor zwart als hij 15...Pd7 gevolgd door 16...Pc5 had gespeeld. 15...Dg4 Maar zo brengt zwart zijn dame in grote moeilijkheden. 16. Dh2 Pd7 Zwart ziet het gevaar niet, anders was hij ijlings met 16...Db4 teruggegaan. 17. Lf4 Nu zit de dame in de klem. 17...Pc5 18. Le2 Pe4 19. Tf1 Beheerst en sterk. Hij kon met 19. Pd4 de dame winnen, maar dat geeft zwart met 19...Dxf4 20. Dxf4 Lxd4 nog wat kansen. 19...Pc3 20. Pg1 Pxe2 21. Pxe2 Weer dreigt damewinst. 21...g6 22. hxg6 Dxg6 Zwarts dame is ontsnapt ten koste van een gehavende koningsstelling.

Zie diagram

Op het eerste gezicht is nog niet duidelijk hoe wit de aanval moet voortzetten. 23. a4 Nu wel. Een pionzet aan de andere kant van het bord leidt tot de beslissende versterking van de koningsaanval. 23...Ld7 24. Ta3 Nu deze toren ingezet wordt, is zwart reddeloos. 24...Df7 25. Th1 Tfe8 26. Th3 Te7 27. Pf3 Dg7 28. Pg5 Zwart gaf op.

    • Hans Ree