Recensie

Innig theater over ouderdom en politiek in ‘Driving Miss Daisy’

Theater Het liefdevolle ‘Driving Miss Daisy’ is een theaterjuweel over de innige vriendschap tussen de Joodse weduwe Miss Daisy en haar Afro-Amerikaanse chauffeur. Anne Wil Blankers verbeeldt indrukwekkend de tragiek van het ouder worden.

Anne Wil Blankers als Daisy en chauffeur Hoke, gespeeld door Edwin Jonker. Foto Leo van Velzen

Jong is ze, Miss Daisy, nog maar net zeventig. Maar ze heeft zojuist een auto-ongeluk veroorzaakt en volgens haar zoon loopt ze „titanische risico’s”. Hij regelt een chauffeur voor haar: Hoke, van Afro-Amerikaanse afkomst. In de anderhalf uur die de liefdevolle theatervoorstelling Driving Miss Daisy duurt, ontvouwt zich na enige weerstand een innige vriendschap tussen de Joodse weduwe Miss Daisy en Hoke.

Dit theaterjuweel, geregisseerd door Agaath Witteman, munt uit door ontroerende details. Anne Wil Blankers als Daisy weet op indrukwekkende wijze de tragiek van het ouder worden te verbeelden: aanvankelijk is ze een fiere dame maar aan het slot schuifelt ze over het toneel, verward, met afwerende houding en loshangend haar. Maar haar stem blijft ongebroken, een gloedvolle alt. De chauffeur, gespeeld door Edwin Jonker, assembleert aan het begin de kapotte auto tot een geheel met vier zetels en een wit stuur. Videobeelden op de achtergrond bewegen voort, zodat een echt roadmovie-gevoel ontstaat.

De voorstelling is gebaseerd op het gelijknamige toneelstuk van Alfred Uhry uit 1987, twee jaar later verfilmd met Jessica Tandy en Morgan Freeman in de hoofdrollen. De kracht van Driving Miss Daisy schuilt niet alleen in de uitbeelding van ouderdom, de politieke dimensie is onmiskenbaar. Uhry, afkomstig uit Atlanta, verweeft rassenrellen, racisme en de opkomst van Martin Luther King in zijn tekst. Daisy koestert sympathie voor King, maar haar zoon (gespeeld door Iwan Walhain) is ondernemer en hij weigert zijn moeder hierin te volgen. Dat zou zijn zaak schade berokkenen. In een onthullende dialoog tussen Daisy en haar zoon komt een uitzichtloos dilemma aan de orde. In schitterend spel met kleine gebaren toont Blankers begrip voor de visie van haar zoon, maar ze toont ook verdriet. Driving Miss Daisy laat toneel zien van betekenis: met grootse eenvoud tonen de spelers de bijzondere band tussen groeiende ouderdom en maatschappelijk engagement.

    • Kester Freriks