Recensie

Verslaafd aan medelijden

Tragikomedie Wat doe je als je eindelijk wordt gezien door de wereld nu je vrouw in coma ligt? In ‘Pity’, een minimalistisch meesterwerk, zwelgt de hoofdpersoon in medelijden.

De advocaat (Yannis Drakopoulos) in ‘Pity’ is pas gelukkig als hij ongelukkig is: eindelijk hebben mensen aandacht voor hem.

Het klinkt reuze morbide, en dat is dan ook precies wat de Griekse film Pity is. De kleurloze advocaat (Yannis Drakopoulos) die de hoofdrol speelt in deze ‘weird wave’ is bijna blíj dat zijn vrouw in coma ligt. Voor het eerst in zijn leven schenken mensen aandacht aan hem. De buurvrouw komt elke ochtend sinaasappelcake brengen voor het ontbijt, de buurman wil zijn rug wel insmeren met zonnebrand, en iedereen kijkt naar hem met die niet te veinzen blik van medelijden. Hij zwelgt erin. Hij wordt beklaagd dus hij bestaat.

Regisseur Babis Makridis schreef het scenario voor zijn tweede film samen met Efthymis Filippou, de vaste scenarioschrijver van Yorgos Lanthimos (The Lobster), waardoor meteen duidelijk wordt hoe groot diens invloed op het werk van de bekendere Griek is (Lanthimos’ nieuwe film The Favourite ging deze maand in première op het filmfestival van Venetië).

Pity is een geïmplodeerd, minimalistisch meesterwerk. Elke scène is een stil miniatuur dat om Drakopoulos’ verdriet draait, en dat zich uit in repetitieve, geritualiseerde handelingen en gesprekjes. Hij is een kruising tussen Buster Keaton met zijn meest uitgestreken gezicht en Michael Stuhlbarg in A Serious Man van de gebroeders Coen. Het is bizarre en droogkomische dada met dialogen die zo lijken weggevlogen uit de absurdistische toneelstukken van Samuel Beckett of Eugène Ionesco. Hoe tragischer (en wreder) het kleine verhaaltje wordt, hoe grappiger. Drakopoulos studeert een klaagzang voor zijn echtgenote in, maar wat als ze ooit ontwaakt? Zonder zijn ongeluk heeft hij geen identiteit meer.

Pity is een psychologisch terrarium. Al die mechanische handelingen en herhalingen vertellen uiteindelijk iets over de natuur van verdriet en medelijden, over het verlangen van mensen om gezien te worden, en hoe we misschien in een tijd van collectieve maatschappelijke depressie leven. Drakopoulos zit niet alleen gevangen in zijn gedrag, maar ook in strakke kaders vol doorkijkjes en droste-effecten. Speciale aandacht verdienen de vele schilderijen en foto’s van planten en landschappen die lichtreflecties en andere spiegelingen opvangen.

    • Dana Linssen