De topspion van Duitsland is te uitgesproken

Hans-Georg Maassen

De positie van de Duitse veiligheidschef staat onder druk vanwege zijn politieke uitspraken.

Zijn aanblijven verdeelt de regering-Merkel.

Hans-Georg Maassen. Foto Axel Schmidt/Reuters

Is Hans-Georg Maassen aan het eind van de week nog steeds de hoogste Duitse inlichtingenman? Tot dusverre zijn het alleen anonieme regeringsbronnen die in Die Welt beweren dat bondskanselier Merkel al heeft besloten dat het omstreden hoofd van de Duitse binnenlandse veiligheidsdienst (BfV) moet opstappen. Maassen (55) ligt onder vuur na zijn verklaringen over de rellen in de oostelijke stad Chemnitz.

Ruim zesduizend mensen gingen eind augustus de straat op, toen bleek dat een Irakees en een Syriër mogelijk betrokken waren bij een steekpartij waarbij een 35-jarige Duitser om het leven kwam. Onder de betogers waren ook aanhangers van de rechts-populistische partij AfD en van anti-islamgroepering Pegida.

Bij de demonstratie werd de Hitlergroet gebracht, werden racistische leuzen geroepen en mensen, die mogelijk een migratie-achtergrond hadden, aangevallen. Maar Maassen, sinds 1991 actief bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken, zei dat er geen sprake was geweest van een klopjacht op mensen. Hij betwijfelde de echtheid van videobeelden op internet en zette die weg als nepnieuws.

Lees ook: dit nieuwsbericht over Maassen

Toen hij vorige week in de Bondsdag zijn uitspraken moest toelichten, kon hij dit niet staven. Daar moest hij later op terugkomen. Volgens de veiligheidschef konden de bron en authenticiteit van de video niet meteen worden vastgesteld en deed hij daarom de bekritiseerde uitspraak. Maassen zou de afgelopen jaren ook contacten hebben gehad met de AfD.

Regeringscoalitie komt samen

Deze dinsdag komt Merkel samen met de andere twee coalitieleiders, Horst Seehofer van de CSU – die als minister van Binnenlandse Zaken Maassens directe baas is en vierkant achter hem staat – en Andrea Nahles, de leider van de SPD, die vorige week al Maassens ontslag eiste. Ze moeten gedrieën beslissen over zijn lot.

Het is niet de eerste keer dat zijn ontslag wordt geëist. Maassen ligt al langer onder vuur. In januari 2017 ontkende hij in de Duitse Bondsdag dat BfV undercover-agenten had in de entourage van de terroristen die eind 2016 een aanslag op de kerstmarkt pleegden. In 2018 werd duidelijk dat de BfV die wel had. Nu wordt hij ervan beschuldigd vertrouwelijke documenten te delen met de AfD.

Omstreden contacten

Toen hij in 2012 inlichtingenchef werd, was het juist zijn taak om een eind te maken aan de controversiële contacten van de BfV met rechts-extremistische groepen. Maassens voorganger had belangrijke documenten met informatie over de NSU-moorden vernietigd. Het herstellen van vertrouwen, lijkt nog niet te zijn gelukt.

Bondskanselier Merkel vindt volgens de bronnen in Die Welt, dat Maassen niet langer kan aanblijven, nu blijkt dat hij zich in politieke aangelegenheden zou hebben gemengd.

Maassen geeft nog niet op. Dit weekeinde maakte de BfV bekend fors te willen uitbreiden. Bij de dienst werken nu 3.100 mensen, dat moeten er twee keer zo veel zijn in 2021. Maassen vindt dat zijn dienst ongeveer net zo groot moet zijn als de buitenlandse inlichtingendienst BND. De extra mensen bij de binnenlandse dienst zouden onder meer nodig zijn om spionage doeltreffender te kunnen aanpakken en het islamitisch terrorisme beter te kunnen bestrijden.

    • Maral Noshad Sharifi