Recordaantal vrouwen dingt naar zetel bij ‘midterms’

Congresverkiezingen VS

Opmerkelijk veel vrouwen stelden zich kandidaat voor politieke functies. Vooral bij de Democraten wonnen ze ook de voorverkiezingen.

Hoogleraar rechten Zephyr Teachout die in New York meedong naar de positie van procureur generaal, tijdens de speech waarin ze donderdag haar verlies toegaf. Zij moet in oktober bevallen. De Afro-Amerikaanse Letitia James won. Zij wordt als ze zoals verwacht wint, de eerste zwarte openbaar aanklager van New York. Foto Caitlin Ochs/Reuters

Ze voerden hoogzwanger campagne. In hun campagnespotjes verkondigden ze hun standpunten terwijl ze hun baby de borst gaven of terwijl ze mascara opdeden voor de spiegel.

Ze hadden opvallend vaak succes. Nu de Amerikaanse voorverkiezingen voorbij zijn, blijkt dat bij de aanstaande tussentijdse Congresverkiezingen op 6 november een recordaantal vrouwen kandidaat zal zijn. Maar liefst 234 vrouwen doen mee aan de verkiezingen voor het Huis van Afgevaardigden – veel meer dan het record van 167 uit 2016. Tweeëntwintig vrouwen zijn in de running voor een senaatszetel, eveneens een record, net als de zestien vrouwen die kandidaat zijn voor een gouverneurspost. Ook op het niveau van de staten zijn opmerkelijk veel vrouwen kandidaat. In 34 van de 46 staten waar verkiezingen zijn, doen meer vrouwen mee dan ooit.

De oogst is bepaald niet gelijk over de partijen verdeeld. Er doen ook veel Republikeinse vrouwen mee, maar hun aantal was groter in 2010. De toevloed komt grotendeels voor rekening van Democraten. Onder hen veel relatief jonge zwarte en Latina-vrouwen, plus twee vrouwelijke native Americans, ook een novum.

Zich kandideren was de reactie op de schok die progressieve vrouwen ervoeren in november 2016, zei Stephanie Schriock, directeur van Emily’s List, een politiek actiecomité dat pro-choice-kandidaten steunt, eerder dit jaar tegen The New York Times. Het onverwachte verlies van Hillary Clinton, wier overwinning leek vast te staan, van Donald Trump ontketende een golf aan vrouwelijk politiek activisme. Ook zijn de Republikeinse stappen op het gebied van gezondheidszorg en wapenbezit voor progressieve vrouwen onverteerbaar. Kandidate voor het Huis Elissa Slotkin uit Michigan verloor haar moeder, die onverzekerd was, aan eierstokkanker, zegt ze in haar campagnefilmpje. De tienerzoon van Lucy McBath, kandidate voor een zetel voor Florida, werd doodgeschoten.

Het campagnefilmpje van Elissa Slotkin:

Daarnaast is de nieuwe toevoer ook het gevolg van de linkse energie die de campagne en het verlies van Bernie Sanders eerder al aan jonge Amerikanen gaf – Amerikaanse media spreken al van de ‘Herbal Tea Party’, de kruidentheepartij, naar analogie van de Tea Party die de Republikeinen in 2009 naar rechts rukte. Onbetwist boegbeeld is de 28-jarige ‘democratische socialiste’ Alexandria Ocasio-Cortez, die in juni in New York onverwacht de kandidatuur voor een zetel in het Huis won. Zij en generatiegenotes, zoals de voormalige Somalische vluchtelinge Ilhan Omar uit Minnesota, pleiten onder meer voor een universele zorgverzekering en afschaffing van de ICE, de politiedienst die migranten uitzet.

Lees ook het verhaal over Alexandria Ocasio-Cortez: Democratische kandidaat voor kiezers die zich vergeten voelen

Omar en Ocasio-Cortez lijken zeker van hun zetel in het Huis van Afgevaardigden. Maar voor 53 procent van de Democratische kandidaten geldt dat ze dingen naar zetels die doorgaans naar Republikeinen gaan. In het Huis van Afgevaardigden gaat bovendien een kwart van zittende Republikeinse vrouwen niet op voor herverkiezing. De kans dat het Congres, dat nu 20 procent vrouwen telt, substantieel van sekse zal verschieten is daarom niet groot.

    • Maartje Somers