Recensie

Orkater speelt met het mijnenveld na #metoo

Theater Muziektheatercollectief Lars Doberman wil iets zeggen over de vrouw. Mag dat nog? De vrouw is een speelse voorstelling, waarbij testosteron in het rond spat.

‘De Vrouw’ van Orkater / Lars Doberman. Foto Ben van Duin

Als witte, heteroseksuele man een voorstelling maken over ‘de vrouw’ - je moet het maar durven in deze tijden van #metoo en genderneutraliteit. De vijf acteurs van muziektheatercollectief Lars Doberman (Jip van den Dool, Jochem van Laarhoven, Matthijs van de Sande Bakhuyzen, Reinout Scholten van Aschat en Mattias Van de Vijver) trappen De vrouw maar vast af met een uitgebreid excuses. In een interview hadden ze de voorstelling hun ‘wraak op de vrouw’ genoemd. Dat kan natuurlijk niet. ‘Sorry.’ Macho op de foto bij dat artikel: niet handig. ‘Ook sorry.’ Het bleek een mijnenveld om de vrouw te duiden, vertellen ze. Om vervolgens plagerig de grenzen op te zoeken.

Vincent van der Valk schreef de tekst voor De vrouw. Hij haalt onder meer de taal aan om een verklaring te geven voor genderongelijkheid. Deze scènes worden met veel bombarie opgevoerd en afgewisseld met commentaar van de acteurs, waarbij zij babbelen over het maakproces of een inhoudelijk zijpad inslaan. Om verwarring te voorkomen, wordt steeds een lamp aangeklikt met de foto van een vogel er op, als Van der Valks tekst klinkt. Dat onderscheid vond de schrijver heel belangrijk, stellen de acteurs bloedserieus. Het is zo’n precair onderwerp.

In eindregie van Vincent Rietveld hopt de voorstelling langs onderwerpen op het grensvlak van man/vrouw: langs clichématige verschillen, machogedrag, het begrip ‘gender’. Bij vlagen spat het testosteron in het rond. In een verhitte discussie over hoe een man zich tegenwoordig moet gedragen, stuiteren de spelers in onderbroek over het toneel. Maar er is ook een andere kant: momenten waarop ze kalmpjes een bouwwerk versieren met pastelkleurig crêpepapier en ingetogen een meerstemming nummer zingen.

Uiteindelijk zegt De vrouw meer over (deze) mannen dan over vrouwen. De voorstelling biedt geen wereldschokkend nieuw perspectief en is hier en daar wat langdradig, maar de speelse insteek werkt ontwapenend.

    • Elisabeth Oosterling