‘Het gaat om de boodschap, de sfeer, de emotie – het leven’

Georges Phlippeau wint met ‘Ik ben er even niet’ de vakjuryprijs van augustus, met als thema ‘Vakantie’.

Ik ben er even niet Georges Phlippeau

“De foto straalt een totale tevredenheid en huiselijk geluk uit. De vitrage verraadt dat deze mensen hier misschien al jaren komen. Er heerst een totale ontspanning”, luidde het commentaar van de jury bij de winnende foto ‘Ik ben er even niet’ van Georges Phlippeau. En: „Er zijn veel leuke details te ontdekken.”

„Dit is in Normandië, aan het strand bij Le Tréport”, vertelt Phlippeau (70) uit het Belgische Wortel. „Daar waren we in juni op vakantie. Zwemmen is niet zo mijn ding, dus als mijn vrouw in het water lag, ging ik liever op pad om foto’s te maken. Ik heb geen idee wie deze mensen zijn. Maar het is een gewone doordeweekse dag, zij heeft haar breiwerkje mee, het hondje zit erbij, dus ik vermoed dat ze uit de buurt komen.”

Wie het werk van Phlippeau op zijn Instagram-account bekijkt, ziet zeer uiteenlopende beelden: portretten, architectuur, landschappen, macro, abstract. „Ik noem mezelf een fotografische omnivoor. Ze zeggen weleens dat ik me moet specialiseren, maar ik kan het niet. Ik kan niet zomaar aan een modern gebouw met een prachtig lijnenspel voorbijgaan. Daar móet ik een foto van maken. Daar word ik blij van. En thuis, achter mijn beeldscherm, weer: kijk eens hoe mooi die lijnen lopen! Ik moet door iets geraakt worden, er iets bij voelen. En dat overkomt mij toevallig bij een hoop dingen. Ik heb me erbij neergelegd.”

Jager en prooi

Eigenlijk pas sinds de laatste twee jaar houdt hij zich serieus met straatfotografie bezig. „Er zijn straatfotografen die zeggen: je moet op één plek gaan zitten en dan komt er wel wat voorbij. Maar dat is mijn stijl niet. Het is het verschil tussen een hengelaar die drie uur aan de kant met een dobbertje gaat zitten wachten tot hij beet heeft, en een jager die het bos in gaat op zoek naar zijn prooi. Ik ben een jager. Ik slenter door de straten. En maar kijken. Ik let altijd op dingen die zich buiten mijn oogkleppen afspelen.”

Het dagelijks leven observeren en absorberen, dat is wat hij doet. Al van kinds af aan let hij op details. „Toen ik twaalf was, kreeg ik een Agfa Isoly voor mijn verjaardag, een eenvoudig cameraatje van een paar tientjes. Liep ik door het park, kijken of ik wat opvallends zag. Een einzelgänger was ik, een beetje schuilend vanachter een boom de wereld bekijken. En dat is nog steeds min of meer mijn stijl van fotograferen. Niet stiekem of voyeuristisch, maar verwonderend, vanuit een beschouwend standpunt.”

Niet volgens de regeltjes

Vrijwel dagelijks is hij er druk mee, is het niet met fotograferen, dan wel met de nabewerking van het materiaal. „Afsnijden, inkaderen. Oké, ik haal weleens een enkel hoogspanningskabeltje weg, of ik geef het rood ietsje meer kleur. Maar dat is het dan ook. Ik hou niet van getover en gemanipuleer. Straatfotografie moet puur blijven. Technische perfectie vind ik niet belangrijk. Het hoeft niet allemaal volgens de regeltjes. Onscherp? Onbelangrijk. Het gaat om de boodschap, de sfeer, de emotie – het leven.”

Uitvaartverzorger

Phlippeau volgde een grafische opleiding, maar op een gegeven moment was hij het commerciële leven helemaal zat, raakte in ‘een soort midlifecrisis’, ging psychologie studeren, begon een praktijk voor psychosociale hulpverlening. En werd vervolgens benaderd door een vriend: ‘Ze zoeken een uitvaartverzorger, is dat niks voor jou?’ „Ach, ik had niks met de dood, maar ook niks tegen de dood. Zeventien jaar heb ik uiteindelijk in de uitvaatwereld gezeten. Tropenjaren waren het.”

Beroepsdeformatie

Wat dat met fotografie te maken heeft? In dit geval heel veel. Want Phlippeau ging zich richten op het vastleggen van oude, vervallen begraafplaatsen. „Pure beroepsdeformatie. Bijna een obsessie werd het. Heel Europa reisde ik door, op zoek naar kleine dorpjes, waar elk kerkje wel een begraafplaats heeft. En niet zelden zo slecht onderhouden dat het graf plus overledene half de grond in zijn gezakt. Die verweerde stenen, dat verroeste ijzer, dat half vergane hout – ik vind het een boeiend proces. Het is de schoonheid van het verval.”

Tienduizenden foto’s van oude graven telt Phlippeaus archief, zonder overdrijven. Uniek in de wereld, dat durft hij gerust te stellen. Hij hoopt er ooit nog eens een mooi boek van uit te geven. Maar ja, zie eerst maar eens aan het nodige geld te komen.

Het thema van september is “huisdier”. Inzenden en stemmen kan tot 28 september 17:00 uur op nrc.nl/fotowedstrijd.

    • Jos Jägers