‘Nederland steunde terreurbeweging in Syrië’

Jabhat al-Shamiya Nederland gaf uniformen en pick-uptrucks aan Jabhat al-Shamiya. Een Nederlandse Syriëganger van deze groep staat binnenkort terecht.

Nederlandse steun voor de Syrische oppositie is ook terechtgekomen bij een rebellengroep die als terroristisch te boek staat. Dat blijkt uit onderzoek van Nieuwsuur en Trouw .

De strijdgroep Jabhat al-Shamiya, uit Aleppo, kreeg van de regering in 2017 onder meer uniformen en pick-uptrucks. Volgende maand staat een Nederlandse Syriëganger van deze groep terecht, die door het OM wordt omschreven als „salafistisch en jihadistisch”. Kamerlid Martijn van Helvert (CDA) wil een debat aanvragen voor deze of volgende week. Van Helvert en partijgenoot Pieter Omtzigt zetten de afgelopen maanden herhaaldelijk vraagtekens bij de steun.

In juli zei minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) in antwoord op Kamervragen dat Nederland aan 22 Syrische groepen steun verleende, in het kader van het zogenoemde, inmiddels al beëindigde, NLA-programma (Non Lethal Assistance). Deze werden door Nederland geselecteerd uit 70 door de Verenigde Staten eerst gescreende groepen. Onder het NLA-programma werd 25 miljoen euro aan steun gegeven. Hoeveel daarvan terecht is gekomen bij Jabhat al-Shamiya is niet duidelijk.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt in een reactie de kwestie „heel serieus” te nemen. Volgens het ministerie is de Tweede Kamer in januari al vertrouwelijk verteld dat het NLA-programma wordt stilgezet. In een Kamerbrief uit maart staat dat de mogelijkheden om te helpen „te beperkt” zijn geworden vanwege „het verlies van grondgebied door de gematigde oppositiegroepen”. Afgelopen vrijdag werd bekendgemaakt dat ook andere steunprogramma’s in Syrië worden stilgezet. Het gaat onder meer ook om de Witte Helmen (White Helmets), Syriërs die hulp verlenen na bombardementen.

Kamerlid Bram van Ojik (GroenLinks) zegt dat het jammer zou zijn als gematigde rebellengroepen de dupe worden van misstanden bij extremistische groepen. „Het is duidelijk dat Assad als winnaar uit de strijd is gekomen, maar dat is geen reden om meteen steun stil te zetten”, zegt Van Ojik. „De gematigde rebellen verdienen onze steun – juist nu.”

    • Stéphane Alonso
    • Kees Versteegh