‘Curaçao handelt in strijd met recht op bescherming’

Amnesty International De situatie voor gevluchte Venezolanen op Curaçao is „zeer zorgwekkend”, aldus Amnesty. De ngo vraagt om actie van Nederland.

Curaçao ontneemt gevluchte Venezolanen het internationale recht op bescherming. Dat schrijft mensenrechtenorganisatie Amnesty International in een maandag gepubliceerd rapport. De organisatie noemt omstandigheden op het eiland „zeer zorgwekkend” en roept Curaçao en Nederland op de schendingen aan te pakken.

Gevluchte Venezolanen zonder verblijfstatus worden volgens Amnesty standaard opgesloten in detentiecentra in afwachting van hun uitzetting. Hierdoor is het in de praktijk onmogelijk om asiel aan te vragen. Dit is in strijd met het internationale recht op bescherming, aldus Amnesty.

De omstandigheden in de detentiecentra zijn „erbarmelijk”. De cellen zijn overvol, er zijn niet genoeg bedden en de hygiëne is slecht. Ook worden kinderen van hun ouders gescheiden en in pleegzorg geplaatst.

Volgens Amnesty is sprake van uitbuiting en mishandeling, maar kunnen Venezolanen hier bij de autoriteiten niet over klagen omdat ze zich in een kwetsbare positie bevinden.

Zo schrijft Amnesty dat bewakers seksuele handelingen vragen in ruil voor maandverband en zeep. Het rapport citeert een Venezolaanse medewerker van een humanitaire organisatie: „Ik belde het politiebureau om te vragen waar ik bescherming kon vragen. De politieagent lachte en zei dat zo’n procedure niet bestond.”

Tot juli vorig jaar handelde de VN-vluchtelingenorganisatie‎ UNHCR de asielprocedure informeel af omdat Curaçao geen officiële asielprocedure had. In juli nam de regering dit proces over. Sindsdien heeft het land geen asielwetgeving of beleid openbaar gemaakt, schrijft Amnesty. Ook blijkt het in de praktijk erg moeilijk om een verzoek in te dienen voor bescherming.

Curaçao heeft het VN-vluchtelingenverdrag niet geratificeerd. Volgens Amnesty is het eiland desalniettemin gehouden aan „internationale rechtsnormen die verbieden mensen terug te sturen naar plekken waar zij te vrezen hebben voor vervolging”. Ook stelt de organisatie dat Curaçao is gebonden aan het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en de Fundamentele Vrijheden.

Amnesty roept Curaçao op ervoor te zorgen dat gevluchte Venezolanen toegang krijgen tot een eerlijke asielprocedure. De beschuldigingen van misbruik en uitbuiting moeten onderzocht worden.

Bovendien roept de ngo Nederland op hier tegen op te treden. Omdat Curaçao deel uitmaakt van het Koninkrijk der Nederlanden „is de naleving van mensenrechten een gezamenlijke verantwoordelijkheid”, aldus Amnesty.

In Venezuela heerst onder meer een enorme economische crisis en is er een groot voedseltekort. Al 2,3 miljoen mensen hebben sinds 2014 het land ontvlucht. Curaçao ligt zo’n 70 kilometer van Venezuela vandaan. Op het eiland verblijven volgens Amnesty tussen de 5.000 en 15.000 Venezolanen zonder verblijfstatus. Curaçao voert een actief uitzetbeleid. In de eerste vier maanden van dit jaar was ruim 80 procent van de uitgezette vreemdelingen Venezolaan.

    • Belia Heilbron