Oprichter Booking.com wil in Twente superbatterijen gaan maken

Interview Kees Koolen Hij bouwt „graag grote bedrijven”. Het begon met Booking.com, het wordt een ontwikkelcampus voor energieopslag in Enschede.

Impressie van de campus voor ontwikkeling van batterijen voor geavanceerde energieopslag. Lithium Werks wil in 2019 beginnen met de bouw. Beeld Lithium Werks

Hij zat er eind jaren tachtig zelf in de collegebanken. Nu keert ondernemer en investeerder Kees Koolen terug naar Enschede. Op de voormalige luchtmachtbasis nabij de Universiteit Twente wil hij een ontwikkelcampus bouwen voor energieopslag in batterijen. Het plan ervoor maakte Koolen als bestuursvoorzitter van Lithium Werks deze week bekend. De campus moet tweeduizend mensen werk opleveren.

Regionale bestuurders kunnen hun geluk niet op. Ook wetenschappers zijn enthousiast. Marnix Wagemaker, hoofd van de onderzoeksgroep elektrochemische energieopslag van de Technische Universiteit Delft: „We moeten hier als Nederland en Europa blij mee zijn. Het geeft een boost aan kennis die in de toekomst heel relevant is voor tal van ontwikkelingen. Energieopslag in batterijen wordt steeds belangrijker, bijvoorbeeld om elektrisch te kunnen rijden. Maar vrijwel de hele productie gebeurt nu in China en Korea.”

Kees Koolen, bestuursvoorzitter van Lithium Werks.

Foto Frank Ruiter

Koolen (53), een Brabantse boerenzoon, rijder van Dakar Rally’s, vergaarde in 2011 een fortuin met de verkoop van hotelboekingssite Booking.com die hij mede oprichtte. Hij was betrokken bij taxi-app Uber en werkte jarenlang aan superboerderijen in Brazilië – een plan dat nu op een laag pitje staat. Voor die ontwikkeling wilde hij in het Gelderse Wichmond, zijn woonplaats, een fokbedrijf beginnen voor embryoproductie. Na verzet van buren zag hij daar vanaf.

Waarom nu deze ambitie?

„Ik ben iemand die graag grote bedrijven bouwt en daar dan een flinke tijd aan werkt. Ik ben ook iemand die eigenlijk niet precies weet wat hij wil, in die zin dat ik vaak met verschillende dingen bezig ben.

„Uit alles wat ik de afgelopen drie tot vier jaar heb gedaan, is dit plan voortgekomen. Ik ben volledig eigenaar geworden van Super B in Hengelo, dat lithiumbatterijen assembleert, en raakte betrokken bij het Chinese bedrijf A123, dat onderdelen voor die batterijen maakt – en zodoende bij Lithium Werks. Dit is het goede moment om in de ontwikkeling van batterijtechnologie te stappen. Het is technisch en organisatorisch uitdagend. Hier kan ik weer een flink aantal jaren aan werken.”

Lees ook dit interview met Kees Koolen: ‘Ik ben altijd aan het werk, maar ik ben ook graag lui’

Wat gaat u doen?

„We moeten van fossiele brandstoffen over op schone energie. Energie die we met wind en zon opwekken, zou je moeten kunnen opslaan in batterijen die de stroom snel opnemen en weer kunnen afgeven als het donker of windstil is. Daar is techniek voor nodig. Die moet je ontwikkelen. Er is ook software nodig die weet dat de wasmachine moet gaan draaien op een moment dat er veel wind en/of zon is. Je wilt uiteindelijk dat gewone mensen die techniek kunnen gebruiken. Ik schat dat we in de periode 2025-2030 zover zijn.”

“Er is software nodig die weet dat de wasmachine moet gaan draaien op een moment dat er veel wind of zon is”

Waarom in Twente?

„Voor zo’n ontwikkeling moet je in een regio zijn met een technische universiteit; je hebt engineers nodig. In Eindhoven zitten al techbedrijven als NXP, Philips en ASML. Daar krijg je als starter weinig aandacht. Je moet ook ruimte hebben [17 hectare] om zo’n campus te kunnen ontwikkelen. Die is er in Twente. Sinds de sluiting van de luchtmachtbasis, eind 2007, mogen zich hier innovatieve techbedrijven vestigen. De gemeente en de provincie zien ons graag komen. Ik ken de omgeving, heb er zelf gestudeerd. Soms heb je geluk en komen dingen samen.”

U verwacht dat de campus twee- tot drieduizend arbeidsplaatsen oplevert. Is dat realistisch?

„In 2025 is dat realistisch, ja. Op heel veel vakgebieden moeten we engineers hebben. De techniek is complex. Dat vraagt om veel arbeidskrachten. Samen moeten ze die techniek ontwerpen.”

Techneuten zijn schaars. Hoe gaat u ze vinden?

„Dat is de reden om een campus te bouwen, een omgeving die aantrekkelijk is voor techneuten om in te werken, dicht bij de universiteit. We hebben al een aantal mensen aangetrokken die zijn gepromoveerd. Mensen die goed zijn – vaak is hun werk hun hobby – vinden het fantastisch om samen te zijn met anderen voor wie dat ook geldt.

„Mensen met ideeën willen niet geremd worden omdat ze naar de supermarkt moeten of hun kinderen moeten ophalen. Wij gaan ze ontzorgen; we zorgen voor daycare voor de kinderen, we brengen de boodschappen. Mijn ervaring is dat de techneuten die wij zoeken dit soort campussen prettig vinden. Daar presteren ze beter.”

Hoe zit het met de concurrentie? Ook andere bedrijven zijn bezig met de ontwikkeling van batterijen voor energieopslag.

„Dat klopt, maar de markt zal zo groot zijn dat er meer vraag is dan aanbod. Is er wel voldoende productiecapaciteit? Dat is een veel grotere zorg. De fabriek in China gaan we uitbreiden, en we gaan elders in Europa een fabriek bouwen.”

    • Annette Toonen