Sprookjesgrotten en een magische film vol plastic en schapen

Lichting 2018

Honderden kunstenaars studeerden weer af deze zomer. Wie springt eruit? Vandaag Morena Bamberger van Academie Beeldende Kunsten Maastricht.

Reinconnection, Morena Bamberger, 2018.

Je hebt kunstenaars en je hebt tovenaars. Morena Bamberger is beide. Met simpele ingrepen maakt ze van de werkelijkheid een sprookjeswereld die totaal en overtuigend is: je gelooft wat je ziet. Ze is gek op dat dunne plastic dat je gebruikt om de meubels af te dekken bij het witten van het plafond. Daarvan maakt ze statig wapperende mantels en zelfs complete sprookjesgrotten waar je als bezoeker doorheen mag dwalen, met over je schouders roze plastic als een cape en in je hand een roze plumeau als scepter. Reinconnection heet de installatie en die is samen met de film Home Ground het afstudeerwerk dat Morena Bamberger (23) op de Academie Beeldende Kunsten Maastricht liet zien.

Home Ground is een zestien minuten durende aaneenschakeling van creatieve vondsten die een surrealistisch verhaal vertellen. Natuurlijk met heel veel plastic, maar ook met uitgeknipte en met symbolen versierde schaapjes van papier bij een kudde grazende echte schapen. En een man met een wit uilenmasker die naast een levende witte uil een dood kuiken eet. Steeds duwt Bamberger de werkelijkheid richting magie.

Omdat haar fantasie tomeloos is en het tempo hoog, verveelt het geen seconde. Van een merkwaardige trouwpartij in een kerk, tot een scène van twee mannen met vogelmaskers in een kamer vol opgezette vogels. Ze hebben beiden een levende roofvogel op de arm. Ook toevallige voorbijgangers, zoals twee oranje straatvegers in een park, betrekt ze in haar wereld. Ze lachen wat onwennig vanonder hun uitdossing, maar ze staan daar wel, die stoere mannen.

Still uit Home Ground, Morena Bamberger, 2018.

Improvisatie

Aan zo’n complex verhaal moet veel denkwerk vooraf zijn gegaan. Nee, zegt Bamberger: „De verhaallijn van de film bestaat eigenlijk niet. Wat je ziet is een documentatie van gebeurtenissen die zijn ontstaan in de openbare ruimte door te werken met de omgeving en met de mensen en dieren daar. Het hele vierde schooljaar ben ik naar buiten gegaan met een ‘pallet’ van materialen, zoals maskers, kostuums, stoffen en houten constructies. Dan komen mensen op me af me en vragen wat ik aan het doen ben. Zo start een artistieke beweging waarin ik die mensen probeer mee te nemen. Ik weet van te voren nooit wat de dag brengt.”

Terwijl ze bezig is laat ze altijd een camera lopen om te documenteren wat er gebeurt. De film Home Ground is volgens Bamberger een intuïtief gemonteerde bundeling van zulke gebeurtenissen. „Ik daag mijn publiek uit om zich te verbinden met mijn werk. Als ze uilenmaskers gaan dragen en meedansen zijn ze onderdeel van mijn wereld. Vandaar de titel Home Ground, want al die mensen voelen als mijn thuis.”

Still uit Home Ground, Morena Bamberger, 2018.

Thuis

De meeste scènes ontstonden in Roermond, de stad waar ze is opgegroeid. „Als ik het gevoel heb dat ik iets moet maken, dan spring ik op mijn fiets en ontmoet ik die mensen.” Zoals de mevrouw die met bomen praat? „Ik zag haar terwijl ik langs fietste. Toen zijn we samen een vreugdedans gaan doen.

„Roermond is een kleine stad en de cultuur moet er nog groeien. Er is veel historische en ambachtelijke kunst, maar de vrijheid wordt in Roermond niet zo gevierd. Op straat kom ik wel veel creatievelingen tegen. Ik hoop dat ik daar nog aan kan bijdragen. Ik gun Roermond die creativiteit.”

De komende tijd hoopt Morena Bamberger graag residencies in Nederland en het buitenland te doen en daar ter plekke werk te maken. „Een andere omgeving en een andere inspiratie. En ik wil natuurlijk veel exposeren.”

    • Dirk Limburg