Opgevoed: Krijgt kleinkind zonder krant genoeg ontwikkeling?

Opgevoed

Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen. Deze week: de algemene ontwikkeling van de kleinkinderen.

Illustratie Martien ter Veen

Opa: „Wij hebben altijd een ochtend- en een avondkrant gehad. Toen onze drie kinderen nog klein waren, kwamen ze zo automatisch in aanraking met het nieuws. Ze zagen een fotootje dat aansprak en werden dan verleid om te gaan lezen. Tot ze het huis uit gingen lazen ze de krant.

„Mijn vrouw en ik vinden die vorming van de algemene ontwikkeling door de krant belangrijk om een eigen gefundeerde mening te leren vormen, om te weten op welke politieke partij je stemt en waarom. Het leidt tot niveau in denken en spreken.

„Tegenwoordig lezen onze kinderen de kranten digitaal, en ik kan niet zeggen dat ze daardoor niet meer op de hoogte zijn. Maar in hun huis ontbreekt het aan een papieren krant. Wij hebben vijf kleinkinderen in de leeftijd van 2 tot 7 jaar; de twee oudsten van 7 beginnen nu te lezen. Gaat het ontbreken van een papieren krant in huis niet ten koste van hun algemene ontwikkeling? Ontwikkelen ze zo wel de juiste nieuwsgierigheid naar de wereld? Als je de krant oppakt zie je namelijk meteen de volledigheid van het nieuws, door beeld en koppen word je naar het nieuws toegezogen. Als je naar een homepage gaat, of via een app het nieuws ziet, is het maar een fractie ervan. Ik ben zo bang dat de nieuwe generatie net zo onwetend over de rest van de wereld wordt als de Amerikanen.”

Naam is bij de redactie bekend. Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen. Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag of reacties naar opgevoed@nrc.nl

Geen zorgen maken

Patti Valkenburg: „U hoeft zich geen zorgen te maken. Dat wat u bij uw eigen kinderen merkt, dat ze door digitaal lezen prima op de hoogte zijn, geldt ook voor de meeste jongeren. Uit onderzoek blijkt dat jongvolwassenen niet minder geïnformeerd zijn dan eerdere generaties. Sterker: tieners zijn door social media vaak sneller op de hoogte van het nieuws dan volwassenen.

Andere ouders hebben juist te maken met kinderen die moeilijke vragen stellen: Annemiek Leclaire behandelde ook deze kwestie.

„Dat het de jeugd van nu niet schort aan algemene ontwikkeling komt ook door de aandacht voor nieuws en meningsvorming op scholen, en door de toename van hoger opgeleide ouders die thuis met hun kinderen over allerlei kwesties praten.

„In de algemene ontwikkeling gaat het uiteindelijk niet om het medium, maar om de ouders. De gesprekken aan tafel over wat er in het nieuws is, zijn heel belangrijk om van kinderen goed geïnformeerde burgers te maken. Samen met kinderen het Jeugdjournaal of het online-nieuwsoverzicht kijken, levert ook weer gespreksstof op.”

Bespreek plaatjes en teksten

Jelle Jolles: „Inzicht in de wereld buitenshuis krijgen kinderen ook door voorlezen. In veel kinderboeken wordt een boodschap overgebracht, bijvoorbeeld ‘verstopt’ in de verschillen die er zijn tussen de hoofdpersonen, meestal dieren.

„Als kinderen ouder worden kan ook de krant een belangrijke rol spelen in de overdracht van kennis over ‘wat er in de wereld gebeurt’. Een krant vormt een mooie aanleiding om samen over de wereld buiten het gezin en de eigen samenleving te praten. Het is een nadeel dat de gedrukte krant er in veel huishoudens niet meer is: als dat ding rondslingert, geeft het een makkelijker aanleiding om het nieuws te bespreken. Maar ouders en grootouders kunnen ook online het nieuws met hun kinderen lezen. Bijvoorbeeld op de website van de jeugdkranten Kidsweek en 7Days. De digitale krant heeft ook voordelen: meer visuals en meer doorklikmogelijkheden naar wat een kind interessant vindt. Bespreek de plaatjes en de teksten die daarbij horen. Zo stimuleert u de nieuwsgierigheid. U kunt uw kleinkinderen natuurlijk ook een abonnement geven op de wekelijkse papieren versie van deze jeugdkranten.”

    • Annemiek Leclaire