Van je Tesla een stationcar maken (zonder dat Tesla het weet)

Auto’s Floris de Raadt liet zijn Tesla tot stationcar verbouwen. Een riskante klus: uit voorzorg vroeg hij Tesla niet om toestemming.

De omgebouwde Tesla wordt geïnspecteerd door bouwer Frank Reijenga van RemetzCar. Foto’s Luuk van Kaathoven, Niels van Roij

Het is een station en toch is dat niet het goede woord, zegt Floris de Raadt. Zijn omgebouwde Tesla is een shooting brake, een stationcar die van oorsprong een coupé, sedan of hatchback was. Hij noemt als voorbeeld de sportwagens die Aston Martin in de jaren zestig in kleine oplage tot station-achtige auto’s met achterklep liet verbouwen, en de latere Lynx Eventer op basis van de Jaguar XJ-S coupé. Maar de donorauto kan net zo goed vier deuren hebben. „Een shooting brake is gewoon een niet-station die je ombouwt tot een station.”

Volgens een ongeschreven regel mag de fabrikant dat niet zelf doen; de stationcars die Mercedes-Benz als shooting brakes verkoopt zijn dus bij voorbaat neppers. De echte shooting brake is een kleinschalig hobbyproject van een particulier of carrosseriebedrijf – in dit geval het Nederlandse RemetzCar, dat de auto in opdracht van De Raadt met de hand bouwde.

In de VS liet Tesla-baas Elon Musk een tot camper omgebouwde sloop-Tesla zonder pardon stilleggen omdat het resultaat hem niet beviel

Waarom? Omdat hij dat leuk vond. De Raadt is dol op shooting brakes én op elektrische auto’s. In 2008 kocht hij zijn eerste elektrische auto, een Lotus Elise, in datzelfde jaar begon hij zijn bedrijf Elipo voor bijzondere elektrische voertuigen. Later leasete hij een Model S van Tesla, en het verbouwingsplan begon te gisten. Toen zag hij op internet een foto van een door Remetz gebouwde Tesla-begrafenisauto. Die gaf de doorslag. „Ik dacht: nu kan ik beide passies laten samenkomen. Als ik nou een station maak van die Tesla? Niet omdat ik meer ruimte nodig heb, maar omdat ik het mooi vind.” Des te groter de verleiding: „Niet alles hoeft nuttig te zijn.”

Mocht het van Musk?

Toen werd het spannend en een beetje griezelig.

Ten eerste was het project niet zonder risico. In de VS liet Tesla-baas Elon Musk een tot camper omgebouwde sloop-Tesla zonder pardon stilleggen omdat het resultaat hem niet beviel. „Tesla kan auto’s op afstand via de internetverbinding onklaar maken”, zegt De Raadt. „Alle Tesla’s zijn online. Dat hele ding was onbruikbaar geworden.” Hij besloot uit voorzorg Tesla niet om toestemming te vragen. Dat deed de carrosseriebouwer uit voorzorg wel. Die kreeg groen licht, mits hij de elektronische componenten van de Tesla ongemoeid zou laten.

Ten tweede: de zaag in een bestaande auto zetten is geen sinecure. De Tesla-carrosserie is van aluminium, notoir lastig materiaal voor plaatwerkers. Het vergt groot vakmanschap het materiaal strak en glad op vorm te brengen. Niks machines: buigen, walsen en kloppen. „Het is heel moeilijk om een vakman te vinden die alles van aluminium kan maken en aan elkaar kan lassen. Maar Remetz heeft ook de verlengde Audi A8 van koning Willem-Alexander doormidden gezaagd, eveneens een aluminium auto, en daarna dus die lijkwagen. De Remetz-mensen konden alles maken, ook het glas.” Voor het design werd de in Londen gevestigde Nederlandse designer Niels van Roij ingehuurd, die al eens schetsen had gemaakt voor een Rolls-Royce shooting brake.

Hij is te complex en dus te kostbaar voor massaproductie

Niels van Roij

Intussen was ook het Britse bedrijf Quest bezig met een Tesla-station. „Maar dankzij Niels kregen we een heel andere lijn dan die auto”, zegt De Raadt. „De Engelse is een conventionele stationcar, de onze meer een coupé-achtige shooting brake in de stijl van de Porsche Panamera Sport Turismo. Vooral door de truc met die dikke chromen sierlijst boven de zijruit, waardoor je lengte in de auto krijgt.”

De schetsen van de Tesla. Foto’s Luuk van Kaathoven, Niels van Roij

Ondernemer De Raadt deelt zijn unieke Tesla graag met anderen. Na de presentatie in Zeist en een tweede in Londen en opgetogen verslagen door de internationale autopers, stond hij eind juni op het Concours d’Élégance op de terreinen van Paleis Het Loo in Apeldoorn, een van de grootste oldtimerevenementen van Nederland.

Mooi, en nog praktisch ook

Hij is mooi geworden. Donkergroen met een zweem goud, licht leren interieur. Hij is nog praktisch ook, met veel meer hoofdruimte dan de sedan. Over de zijruiten loopt de chroomstrip die zich naar achteren extreem verdikt om het gat te vullen tussen de opgehoogde daklijn en de neerwaarts hellende glaspartij. RemetzCar vervaardigde de auto met de hand. Vanaf de C-stijl is hij geheel in aluminium vernieuwbouwd.

Zijruiten en achterruit zijn optisch met elkaar verbonden, wat de Tesla een totaal ander profiel geeft. De achterklep is nieuw, de rand van de kofferbak een fraaie doorlopende lijn. De spoilerlijn achterop het dak schuift via een verdikking in de chroomlijst op de flanken, een ambachtelijk meesterstuk. In zijn elegante grandeur heeft de RemetzCar Model SB, zoals hij officieel heet, wel iets weg van de reusachtige vooroorlogse klassiekers die hem bij de stallen van Het Loo omringden.

Lees ook het interview met Frank van Rouendal: Hij deed waar velen van dromen: een eigen auto ontwerpen

Zijn grootte was een voordeel, erkent Van Roij. Het volume van de auto gaf hem letterlijk meer ruimte om met ongebruikelijke vormen te experimenteren. Dat had bij grote autofabrikanten waarschijnlijk niet gekund. „De kans is groot dat dit project daar was afgeschoten. Hij is te complex en dus te kostbaar voor massaproductie, maar vooral voor de acceptatie van het publiek dat hem zou moeten kopen. Hij is behoorlijk uitgesproken van vorm, en stations zijn sowieso steeds minder in trek.”

Aan veel van dit soort ambitieuze klusprojecten is het hobbyisme af te zien. Dit is vakwerk. En als het aan De Raadt ligt, blijft het niet bij één auto. Wie er ook een wil, kan zich bij zijn bedrijf Elipo melden. Elipo bouwt de auto in een maximale oplage van twintig. RemetzCar is er intussen zowel om leeftijdsredenen als vanwege de kelderende markt mee gestopt, maar De Raadt heeft een nieuwe bouwer gevonden. Voor een ton exclusief btw heb je wat bijna niemand heeft. Wel zelf een donor-Tesla meenemen, nieuw of gebruikt.

Vroeger deed de koetsenbouwer het voor je

Voor en zelfs na de Tweede Wereldoorlog deden vermogenden niet anders. Met het chassis dat je bij de fabrikant kocht ging je naar een koetsenbouwer die er geheel volgens jouw smaak een carrosserie voor fabriceerde. Het gebeurt nog wel, dat een rijke particulier een merk als Ferrari of Rolls-Royce een unicaat laat bouwen. Het degelijke Nederland houdt het veilig bij confectie van het schap. Te duur en te lastig.

Een beetje automerk heeft inmiddels een elektrisch model. NRC zet prijzen en prestaties op een rij

Maar De Raadt had er de investering graag voor over. Als ondernemer was hij zelf tenslotte pionier geweest in buitenissig stroomvervoer. In 2008 opende Herman Wijffels in Zeist Elipo, de zaak die De Raadt samen met de latere FastNed-stichter Bart Lubbers had opgericht. Een exclusief verkoopadres voor bijzondere elektrische voertuigen moest het worden. „Toen vond ik een Prius hybride al een stuiptrekking. Ik geloofde vanaf het begin in 100 procent elektrisch.” Hij had een collectie exotica te koop. „De elektrische Lotus. Een elektrische speedboot waar je een skiër mee kon trekken. Een geniaal concept uit Frankrijk, een extreem smalle auto met het stuur van een motorfiets, waarmee je in pak, met airco en radio aan, dwars door de file heen kon rijden. Smera Lumeneo heette dat autootje. De Zwitserse Monotracer, een dichte motorfiets met twee vleugeldeuren.”

Ooit een Tesla Model S, nu een RemetzCar Model SB. Foto’s Luuk van Kaathoven, Niels van Roij

Toen kwam de crisis. De verkoop hield niet over. Het bedrijf ging in winterslaap, wachtend op de betere tijden die nu lijken te zijn aangebroken. „Ik ga nu, dat vind ik heel leuk, de goedkoopste elektrische auto ter wereld uit het duurste land ter wereld halen. Kost 12.000 euro, uit Zwitserland, met een range van ongeveer 150 kilometer. Dat wordt een soort luxe Renault Twizy waar je de snelweg mee op kan.”

Is er een markt voor zijn shooting brake? „We zullen zien. Er zijn er in de autogeschiedenis maar een paar waarvan er meer zijn gemaakt. Record is de Eventer met 67 stuks, in twintig jaar tijd of meer. We hebben in elk geval al een paar mensen met interesse aan de lijn gehad.” Meer dan twintig zullen het er nooit worden. „Ga je er meer bouwen, dan word je door Europa als autoproducent beschouwd en moet je crashtests gaan doen, wat miljoenen kost.”

En Musk? Geen onvertogen woord uit Californië. De auto rijdt. Door gans Europa, enig in zijn soort.

    • Bas van Putten