VVD’er Jeanine Hennis gaat VN-missie leiden in Irak

Met Hennis verliest de VVD-fractie in korte tijd opnieuw een ervaren Kamerlid.

Hennis- Plasschaert tijdens een vragenuurtje in de Tweede Kamer Foto Lex van Lieshout/ANP

Oud-minister van Defensie Jeanine Hennis-Plasschaert verlaat de Tweede Kamer om de VN-missie te gaan leiden in Irak. Dat maakte de secretaris-generaal van de VN, Antonio Guterres, op vrijdagavond bekend in New York.

Hennis volgt in het najaar de Slowaak Jan Kubis op, ook oud-minister. Hij was sinds 2015 de hoogste VN-vertegenwoordiger in Irak.

Met Hennis verliest de VVD-fractie in korte tijd opnieuw een ervaren Kamerlid. Donderdag vertrok VVD’er Han ten Broeke wegens een „ongelijkwaardige relatie”, in 2013, met een fractiemedewerkster.

Fataal ongeluk Mali

De VVD had Hennis in het najaar van 2017, bij de formatie van het kabinet-Rutte III, willen voordragen als minister van Buitenlandse Zaken. Maar net voordat het zover was, kwam haar aftreden als demissionair minister van Defensie – na een hard rapport over twee militairen die waren omgekomen in Mali. In haar plaats werd toen Halbe Zijlstra minister van Buitenlandse Zaken, Hennis werd Tweede Kamerlid.

In een vraaggesprek met NRC zegt Jeanine Hennis dat ze door haar contacten bij de VN wist over een mogelijke vacature en daarover eind vorig jaar een gesprek heeft gehad met de secretaris-generaal. Premier Mark Rutte heeft het, zegt ze, ook over haar kandidatuur gehad in gesprekken met Guterres. „En ook over anderen die in een procedure zitten voor een internationale functie. Zo doen de leden van het kabinet dat, ik heb het zelf ook gedaan als minister van Defensie. Als het mogelijk is, refereer je aan een kandidatuur.”

Lees het gehele interview: ‘In Irak zal ik óók het belang van de Nederlandse kiezer dienen’

Arabisch leren

Als VN-gezant staat Hennis (45) aan het hoofd van de United Nations Assistance Mission Iraq (UNAMI). Het is een grote politieke missie, na Afghanistan de grootste van de VN, en het zal de eerste zijn die volledig wordt geleid door een vrouw – ook de twee plaatsvervangers van Hennis zijn vrouw.

De VN-vertegenwoordiger helpt en adviseert de regering in Irak onder andere bij het organiseren van verkiezingen, de terugkeer van vluchtelingen en de wederopbouw. Oud-PvdA-leider Ad Melkert had deze baan van 2009 tot 2011.

De benoeming is nu voor een jaar, het is wel de bedoeling dat een gezant in elk geval een aantal jaren blijft. Hennis zegt dat ze al enige tijd Arabische lessen volgt en het schrift nu redelijk beheerst. „Ik heb elke maandag les en doe elke dag een uur of meer aan zelfstudie. De eerste beleefdheden kan ik nu wel uitwisselen.”

Luister ook de eerste aflevering van het derde seizoen van de podcast Haagse Zaken, waarin de Haagse redactie terugblikt op een broeierige zomer vol verhalen die dit politieke seizoen nog een staartje zullen krijgen

    • Petra de Koning