Macron aarzelt over belastingingreep

Frankrijk

Franse bedrijven gaan voor het eerst belasting inhouden op het loon. Leidt dat tot een „gevoelsmatige koopkrachtvermindering”?

Frans belastingformulier. Frankrijk is één van de weinige landen waar bedrijven nog altijd bruto salarissen uitbetalen. Foto iStock

Het is voor Fransen altijd een pijnlijk moment: komen ze eind augustus terug van vakantie, ligt de jaarlijkse afrekening van de belastingdienst in de bus. En die kan fors zijn. Frankrijk is het enige EU-land dat met vertraging afrekent: werkgevers betalen hun personeel bruto uit, mensen worden geacht te sparen om in september over het voorgaande jaar hun inkomstenbelasting te kunnen betalen.

Maar per 1 januari 2019 moet dat veranderen. Frankrijk gaat over op ‘belastingheffing bij de bron’: de werkgever houdt geld in op het salaris en maakt dat direct over aan de belastingdienst, zoals dat in Nederland al sinds 1941 gebeurt. Het voordeel voor de staat is duidelijk: een deel van de boekhouding gaat naar werkgevers en de overheid heeft een constantere bron van inkomsten.

Modernisering

Mensen die dit voorjaar op papier aangifte hebben gedaan over 2017, kregen de afgelopen dagen daarom bij hun rekening een brief waarin minister Gérald Darmanin van Begrotingen uitlegt dat deze „modernisering” de belastinginning „eenvoudiger” maakt en dat er „niets verandert aan het bedrag dat u betaalt”. Op tv en op sociale media is een grote campagne bezig met dezelfde strekking. De slogan: „De belasting past zich aan aan uw leven”. Want wie bijvoorbeeld trouwt of zijn baan verliest, kan zijn inhouding direct laten aanpassen.

Is al die PR-moeite voor niets? Want terwijl de hervorming al onder François Hollande in werking is gezet, lijkt president Emmanuel Macron op het allerlaatste moment nog te aarzelen. „Ik heb de intentie deze hervorming uit te voeren”, zei hij deze week. „Maar ik heb de verantwoordelijke ministers gevraagd alle vragen die er nog zijn te beantwoorden alvorens een definitieve instructie te geven.” Hij wil nog twee weken bedenktijd.

De officiële uitleg is dat er mogelijk „technische problemen” bij de belastingdienst kunnen ontstaan. Maar Darmanin liet publiekelijk weten dat zijn ambtenaren helemaal klaar zijn voor de nieuwe wijze van geld ophalen. Dat moet wel: Macron stelde de hervorming vorig jaar ook al uit.

Het mogelijke uitstel is net als toen vooral politiek. Hoewel een meerderheid van de Fransen volgens peilingen de regeling steunt en een deel van hen nu al vrijwillig een maandbedrag afdraagt, bestaat de vrees dat ze in januari na hun eerste loonstrookje in opstand komen. Het bedrag dat ze op hun rekening krijgen zal aanzienlijk lager zijn dan voorheen. Dat leidt tot een gevoelsmatige koopkrachtvermindering, waarschuwen economen, waardoor de toch al zwakke consumptie verder kan dalen.

Vakbond Force Ouvrière gebruikte vrijdag de gouvernementele verwarring om Macron te vragen maar helemaal van de hervorming af te zien. Zijn voorzitter zei de prominente rol die bedrijven zo krijgen te vrezen.

    • Peter Vermaas